Danıştay 7. Daire Başkanlığı 2018/2220 E. , 2021/2513 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
YEDİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/2220
Karar No : 2021/2513
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Bakanlığı adına
… (…) Gümrük Müdürlüğü …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava Konusu İstem: Davacı adına tescilli … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı, … tarih ve … sayılı beyannameler ile ... sayılı dahilde işleme izin belgesi kapsamında ithal edilen eşyaya ilişkin olarak rejim koşullarının ihlal edildiğinden bahisle tahakkuk eden gümrük vergisi, katma değer vergisi, dampinge karşı vergi ve kaynak kullanımını destekleme fonu ile gecikme faizinin ödenmesi, aksi takdirde teminatın paraya çevrileceğine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesi … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda, davacı adına 2010 yılında tescilli beyanname muhteviyatı eşyanın dahilde işleme izin belgesi kapsamında ithal edildiği, ithal edilen eşya ile ilgili taahhütlerin yerine getirilmesi üzerine ihracata ilişkin taahhüt hesabının kapatıldığı, … İhracatçılar Birlikleri Genel Sekreterliğinden alınan … tarih ve … sayılı yazı uyarınca taahhüt hesabının müeyyideli olarak kapatıldığının bildirilmesi üzerine davacı adına tahakkuk ettirilen gümrük vergisi, katma değer vergisi, dampinge karşı vergi, kaynak kullanımını destekleme fonu ve gecikme faizinin verilen süre içerisinde ödenmesi aksi takdirde teminatın paraya çevrileceğine ilişkin işleminin davacıya tebliği üzerine görülmekte olan davanın açıldığı, davacı adına tescilli beyannamelere ilişkin gümrük yükümlülüğünün, beyannamenin tescil edildiği 2010 yılında başlayıp üç yıllık zamanaşımı süresi nedeniyle 2013 yılında son bulacağı, dava konusu işleme ilişkin dosyada herhangi bir tebliğ alındısı olmasa dahi işlemin tesis edildiği tarih dikkate alındığında zamanaşımı süresinin dolduğu, bu durumda, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren üç yıllık zamanaşımı süresi içinde yükümlüsüne tebliğ edilmeyen dava konusu dahilde işleme rejiminin ihlal edildiğinden bahisle tesis edilen işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Olayda beyannamenin tescili ile değil rejim ihlalinin tespiti ile gümrük yükümlülüğünün doğduğu, mahkeme kararında yer alan beyannamenin tescil tarihine göre zamanaşımının hesaplanacağına dair gerekçenin kanuna aykırı olduğu, diğer yandan kamu alacağı teminata bağlandığından zamanaşımının kesildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Üç yıllık zamanaşımı süresinin beyannamenin tescil tarihinden itibaren başlatılmasında ve teminatın iade edilip edilmediği hususları araştırılmadan karar verilmesinde isabet bulunmadığından temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Davacı adına … yılında tescilli 8 adet beyanname ile … sayılı dahilde işleme izin belgesi kapsamında ithal edilen eşyaya ilişkin olarak rejim koşullarının ihlal edildiğinden bahisle tahakkuk eden gümrük vergisi, katma değer vergisi, dampinge karşı vergi ve kaynak kullanımını destekleme fonu ile gecikme faizinin ödenmesi, aksi takdirde teminatın paraya çevrileceğine ilişkin işlemin iptali istemiyle dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT :
4458 sayılı Gümrük Kanununun 108. maddesinde; serbest dolaşımda olmayan eşyanın, işlem görmüş ürünlerin üretiminde kullanılmasından sonra Türkiye Gümrük Bölgesinden yeniden ihraç edilmesi amacıyla, gümrük vergileri ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmaksızın ve vergileri teminata bağlanmak suretiyle, dahilde işleme rejimi kapsamında geçici olarak ithal edilebileceği; eşyanın işlem görmüş ürünler şeklinde ihracı halinde, teminatın iade olunacağı; eşyanın bu şekilde dahilde işleme rejiminden yararlanmasına, şartlı muafiyet sistemi denildiği; 238. maddesinin olay tarihinde yürürlükte bulunan şeklinde de, dahilde işleme rejimine ilişkin hükümlerin ihlali halinde, eşyaya ilişkin gümrük vergilerinin tahsili yanında, bu vergilerin iki katı tutarında para cezası alınacağı belirtilmiştir.
4458 sayılı Kanunun 197. maddesinin 2. fıkrasında ise yapılan denetimler sonucunda hiç alınmadığı veya noksan alındığı belirlenen gümrük vergilerine ilişkin tebligatın, gümrük yükümlülüğünün doğduğu tarihten itibaren üç yıl içinde yapılacağı; 184. maddesinde ise, 183. maddede belirtilen haller dışında; (a) İthalat vergilerine tabi eşyanın geçici depolanmasından veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin uygulanmasından doğan yükümlülüklerden birinin yerine getirilmemesi, (b) eşyanın söz konusu gümrük rejimine tabi tutulmasına veya nihai kullanımı nedeniyle indirimli yahut sıfır ithalat vergi oranı uygulanmasına ilişkin koşullardan birine uyulmaması hallerinde ve bu fiillerin geçici depolamanın veya ilgili gümrük rejiminin yanlış uygulanması sonucunu yarattığının tespit edilmesi durumunda ithalat nedeniyle gümrük yükümlülüğünün doğacağı, gümrük yükümlülüğünün 1. fıkranın (a) bendinde belirtilen hükmün yerine getirilememesinin bir gümrük yükümlülüğü doğurması halinde, bu tarihte, eşyanın söz konusu gümrük rejimine tabi tutulmasına veya nihai kullanımı nedeniyle indirimli ya da sıfır ithalat vergi oranı uygulanmasına ilişkin bir koşula uyulmadığının sonradan tespiti halinde, ilgili rejime tabi tutulduğu tarihte başlayacağı hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda da açıklandığı üzere, dahilde işleme rejimi kapsamında yapılan ithalatlarda, gümrük yükümlülüğü rejim şartlarının ihlali halinde doğmakta olup, söz konusu ihlalin, taahhüt hesabının kapatılarak teminatların iade edilmesinden sonra tespiti durumunda, vergilerin de bu tarihten itibaren üç yıl içinde ilgilisine tebliğ edilmesi gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden, rejim şartlarının ihlal edildiği hususunun, … İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliğinden alınan … tarih ve … sayılı yazı uyarınca taahhüt hesabının müeyyideli olarak kapatıldığının bildirilmesi üzerine idarenin bilgisine girdiği, bu nedenle bu tarihten itibaren üç yıl içerisinde karar alınarak davacıya tebliğ edilmesi gerektiği, olayda ise üç yıllık zamanaşımı süresinin beyannamenin tescil tarihinden itibaren başlatılmasında hukuka uygunluk görülmediği gibi teminatın iade edilip edilmediği hususları da araştırılmadan verilen kararda isabet bulunmamıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Daireye gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere, yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 27/05/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.