Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2018/2917 E. , 2021/4434 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/2917
Karar No : 2021/4434
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü/…
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … İnşaat Taahhüt Ticaret ve Sanayi Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU :… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, bir kısım alımlarını sahte faturalarla belgelendirdiği yolunda tespitler içeren vergi inceleme raporu ile … tarih ve … sayılı yazıyı done alan 23/12/2016 tarihli takdir komisyonu kararına dayanılarak 2010 yılının Ekim ila Aralık dönemleri için re'sen salınan bir kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının, katma değer vergisi matrahının takdiri için 13/11/2015 tarihinde sevk edildiği, takdir komisyonunca … tarih ve … sayılı vergi inceleme raporu ile 07/12/2016 tarih 3212/216-110 sayılı yazı done alınmak suretiyle 23/12/2016 tarihinde takdir edilen matrah üzerinden adına dava konusu tarhiyatın yapıldığının anlaşıldığı olayda, sözü edilen rapor ve yazıda, … Metal Çelik Konstrüksiyon ve Yapı Malzemeleri Limited Şirketi'nden yapılan alımların sahte olduğunun belirtildiği, davalı idarece zaman aşımı süresinin dolmasına çok az bir süre kala takdire sevk işlemi gerçekleştirildikten sonra incelemeye başlandığı, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 114. maddesinde yer alan takdir komisyonuna başvurulmasının zaman aşımını durduracağına ilişkin düzenlemenin, vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulması durumunda takdir komisyonunca yeterli inceleme ve tespitlerin yapılması amacıyla getirildiği, dolayısıyla sırf zaman aşımını durdurmak için kullanılamayacağı, bu nedenle zaman aşımı süresinin dolduğu 31/12/2015 tarihinden sonra yapılan tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı gerekçesiyle cezalı vergi kaldırılmıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : 31/12/2015 tarihinden önce takdir komisyonuna sevkle zaman aşımı süresinin durduğu, komisyon kararının vergi dairesine intikal ettiği tarihten itibaren zaman aşımı süresi içerisinde cezalı verginin tebliğ edildiği, yapılan tarhiyatın hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'ÜN DÜŞÜNCESİ : 13/11/2015 tarihinde takdire sevk edildiği anlaşılan davacının anılan tarihte takdire sevk nedeni bulunup bulunmadığı hususu araştırılarak ulaşılacak sonuca göre karar verilmek üzere Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacının, 13/11/2015 tarihinde takdire sevk edilmesi üzerine bir kısım alımlarını sahte faturalarla belgelendirdiği yolunda tespitler içeren … tarih ve … sayılı vergi inceleme raporu ile … tarih ve … sayılı yazıyı done alan 23/12/2016 tarihli takdir komisyonu kararıyla takdir edilen matrah farkı üzerinden yapılan tarhiyat 25/12/2016 tarihinde tebliğ edilmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 30. maddesinde re'sen tarhiyat, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması olarak tanımlanmış, 74. maddesinin (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde, yetkili makamlar tarafından istenilen matrah ve servet takdirlerini yapmak, takdir komisyonunun görevleri arasında sayılmış, komisyonunun yetkilerini düzenleyen 75. maddenin 1. fıkrasında ise 72. maddenin 1. fıkrasına göre kurulan takdir komisyonunun 74. maddedeki görevleri dolayısıyla bu Kanunda yazılı inceleme yetkisini haiz olduğu kuralına yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un 113. maddesinde zamanaşımı; süre geçmesi suretiyle vergi alacağının kalkması olarak belirtilmiş, 114. maddesinin 1. ve 2. fıkralarında ise vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlıyarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergilerin zamanaşımına uğrayacağı, şu kadar ki vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulmasının zamanaşımını durduracağı, duran zamanaşımını mezkûr komisyon kararının vergi dairesine tevdiini takip eden günden itibaren kaldığı yerden işlemeye devam edeceği, ancak işlemeyen sürenin her hâl ve takdirde bir yıldan fazla olamayacağı hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
213 sayılı Kanun'un 30. maddesine göre vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde matrah, takdir komisyonu tarafından takdir edilebileceğinden, bu durumdaki bir mükellefin vergi incelemesine başlanılmadan önce takdire sevk edilmesine ve düzenlenen raporların takdir komisyonunca done olarak kullanılmasına yasal bir engel bulunmamaktadır.
Takdir komisyonlarının mükelleflerin dönem matrahlarının takdirinde her türlü araştırma, inceleme yapmaları, idarece veya denetim elemanlarınca düzenlenen raporları dayanak almaları mümkün ise de, mükelleflerin dönem matrahlarının ilgili komisyonlarca takdir edilebilmesi için tarh dosyasının takdir komisyonuna sevki öncesinde re'sen takdir nedeninin var olması gerekmektedir.
Dosyada yer alan bilgi ve belgelerden takdire sevk tarihi olan 13/11/2015 tarihi itibariyle re'sen takdir sebebinin bulunup bulunmadığı, takdire sevk sebebinin ne olduğu hususları anlaşılamadığından takdire sevkin dayanağını oluşturan takdire sevk fişleri temin edilip sevk tarihi itibariyle takdir nedeni araştırılarak varılacak sonuca göre yeniden bir karar verilmek üzere yazılı gerekçeyle verilen vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddi yolundaki kararın bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. Maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 14/10/2021 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.