Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/2923 E. , 2022/2787 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/2923
Karar No : 2022/2787
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Vergi Dairesi Müdürlüğü/...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Metal Turizm İnşaat Nakliyat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullanıldığından bahisle, vergi inceleme raporuna istinaden 2011/1,2,4,5,6,9,10,11,12 dönemlerine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri, 2011/1 dönemine yönelik devreden katma değer vergisi ile kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...Vergi Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararda; davacıya ilgili yılda fatura düzenleyen Tasfiye Halinde ... Demir Çelik İnş. Tur. ve Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti. ile ilgili tespitler değerlendirildiğinde davacıya düzenlediği faturaların sahte belge olduğu açıkça ortaya konulamadığından vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ve özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Yapılan işlemin hukuka uygun olduğu, aksi yönde verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da zorunludur.
Sözü edilen mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacı adına fatura düzenleyen Karabük Vergi Dairesi mükellefi Tasfiye Halinde ... Demir Çelik İnş. Tur. ve Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ...tarih ve ...sayılı Vergi Tekniği Raporunda özetle mükellefin demir ticareti faaliyeti ile iştigal etmek üzere 22/09/2000 tarihinde mükellefiyet tesis ettirdiği, şirketin 31/12/2012 tarihinden itibaren tasfiye sürecine girdiği, şirketin 2010 hesap döneminde 21.593.717,95.-TL, 2011 hesap döneminde 19.536.473,22.-TL ve 2012 hesap döneminde 6.749.761,95.-TL KDV matrahları beyan etmesine rağmen söz konusu üç yılda sadece toplam 24.866.81.-TL KDV beyan ettiği, mükellef kurumun vermiş olduğu Ba formları üzerinden yapılan incelemeler sonucunda 2010 hesap dönemindeki toplam alışlarının %98'i , 2011 hesap dönemindeki toplam alışlarının %82'si, 2012 hesap dönemindeki toplam alışlarının ise %75'inin sahte faturalar karşılığı yapıldığının tespit edildiği, şirketin 2010, 2011 ve 2012 yıllarında satış gerçekleştirdiğini beyan ettiği mükelleflerin büyük bir kısmı hakkında sahte belge düzenleme, bilerek sahte belge kullanma ve sahte belge kullanma gerekçeleriyle rapor düzenlendiği, mükellef kurumun gerçekleştirdiği satışların 2010 yılında %56, 2011 yılında %59, 2012 yılında %58'i ve 2013 yılında ise %85'inin şirketten ticari ve kişisel problemleri nedeniyle 2010/Eylül ayında ayrılan eski ortağı/müdürünün 2009 yılında faaliyete geçirdiği aynı faaliyet kolunda olan davacı şirkete gerçekleştirdiği, mükellef kurumun 2010 hesap döneminde ... İnş. Ltd. Şti., ... Demir Ltd. Şti., ... Demir Ltd. Şti., 2011 hesap döneminde ... Demir Ltd. Şti., ... Demir Ltd. Şti. ve 2012 hesap döneminde ... Demir Ltd. Şti.'den toplam (KDV hariç) 41.611.690,34.-TL tutarında sahte fatura kullandığının tespit edildiği, mükellef kurum tarafından, sahte belge düzenleyicisi olduğu yönünde hakkında üç adet vergi tekniği raporu bulunan ... ile 2011 ve 2012 hesap dönemlerinde gerçekleştirilen toplam 1.696.893,00.-TL nevr demir içerikli satış faturası düzenlenen satış işleminin gerçeği yansıtmadığı, gerçek ticari faaliyeti olmayan bir kişiye gerçek bir satış işlemininde gerçekleştirilemeyeceğinin açık olduğu, mükellef kurumun verdiği muhtasar beyannamelerin büyük çoğunluğunun sadece kira ödemelerine ve diğer serbest meslek kazanç ödemelerine ilişkin olduğu, şirketin Ocak-Haziran/2011 döneminde sadece bir işçi çalıştırdığına ilişkin beyanı bulunduğu, mükellef kurumun eski ortağı/yöneticisi ...'un ifadesinde; şirkette ortak/yönetici olduğu dönemde herhangi bir usulsüzlük tespit etmediği, demir çeliği fiilen almadıkları ve nakliyesinin de alım yaptıkları firma ya da şahıslara ait olduğu için herhangi bir depo veya araçlarının olmadığı, şirketi devrettiği ... ile kişisel ve ticari sebeplerle anlaşamadıkları, ...'un 2007 yılında habersiz bir şekilde şirket adına yaklaşık 300 bin liralık kredi kullandığı ve bu kredi tutarını şirkete ödemediği ve şirketi kendisine devretmesini talep etmesi üzerine ...'un şirketi 2010 yılında hiçbir bedel karşılığı olmaksızın ...'a borçlarıyla birlikte devrettiği, 2009 yılında ... Metal Ltd. Şti.'yi kurduğu, ...'dan olan borçlarını tahsil edebilmek için şirketle olan ticari ilişkisine ... vefat edene kadar devam ettiği, şirketin özellikle 2010 yılı ödemelerine ilişkin tahsilatlarını gerçekleştiren ... ve ...'ı tanımadığını beyan ettiği, mükellef kurum Tas. Hal. ... Demir firmasının Karabük şube adresi ile ... Metal Ltd. Şti.'nin Karabükte faaliyet gösterdiği adresin aynı adres olduğu, mükellef kurumun eski ortağı/müdürü olan ...'un, hakkında sahte belge düzenlediği yönünde vergi tekniği raporu bulunan ... Demir Ltd. Şti. ve yetkililerini tanımadığını ve alışveriş yapan firmalarda anlaşmaların daha çok ... tarafından sağlandığını ifade ettiği ancak ...'un %100 ortağı ve yöneticisi olduğu davacı şirketin 2010/Aralık döneminde ... Demir Ltd. Şti.'den mal alımında bulunduğunu beyan ettiği, mükellef şirket ortağı olan Tarık Maden'in milyonlarca liralık hasılat eden bir şirketten herhangi bir gelir elde etmediğini, şirkete sadece akrabalık ilişkileri sebebiyle kağıt üzerinde ortak edildiğini ifade etmesinin şirketin usulsüz işlemlerine bir gösterge olduğu, mükellef kurum tarafından gerçekleştirildiği iddia edilen ödemelere ilişkin tahsilatların çeşitli banka şubelerinden gelen yazılara göre 2010 ve 2011 hesap dönemlerinde çoğunlukla ... ve ... tarafından gerçekleştirildiği, ...'ın, mükellef kurumun 2010 yılında mal alımı olduğunu beyan ettiği ve hakkında sahte belge düzenleyicisi olduğu yönünde rapor bulunan ... İnş. Ltd. Şti.'nin müdürü olduğu ve Mernis kayıtlarında bir adresi tespit edilemediği ve kendisine ulaşılamadığı, ...'ın 2010 ve 2011 yıllarında Tas. Hal. ... Demir'in, haklarında sahte belge düzenleyicisi oldukları yönünde vergi tekniği raporu bulunan firmalara gerçekleştirdiğini iddia ettiği ödemelere ilişkin tahsilatların 8.945.585,76.-TL'lik kısmını gerçekleştirmesi, Tas. Hal. ... Demir ile ise sadece KDV dahil 165.585,76.-TL'lik ticari işlem gerçekleştirmiş olması ve ortağı/yöneticisi olduğu şirketlerin Tas. Hal. ... Demir ile herhangi bir tespit edilememiş olması ile ... hakkında sahte belge düzenleme fiili nedeniyle vergi tekniği ve suç raporlarının bulunmasının şirketin ödemelerinin gerçek olmadığı yönünde oldukça büyük bir kanıt sunduğu, ayrıca mükellef kurum tarafından yapıldığı iddia edilen ödemelerin 15.691.000,00.-TL'lik tutarını tahsil etmiş olarak görülen ...'in işçi ya da işveren olarak faaliyet gösterdiği hiçbir şirketin Tas. Hal. ... Demir ile herhangi bir ortaklık yada ticari ilişkisinin tespit edilememiş olduğu, bu şahsın ortağı/yöneticisi olduğu bir şirket hakkında sahte belge düzenleme fiili nedeniyle vergi tekniği ve suç raporlarının bulunması ve anılan şahsın bu kadar yüksek tutarlı tahsilatları ne veya kimin için gerçekleştirildiğini hatırlamadığı yönünde beyanı olması sebebiyle kurumun yapmış olduğunu iddia ettiği ödemelerin gerçekliğinin olmadığı, tespit ve değerlendirmelerine yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden; Tasfiye Halinde ... Demir Çelik İnş. Tur. ve Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.'nin satış işlemlerini gerçekleştirdiği firmaların sahte belge düzenleyen firmalardan olduğu, anılan mükellef kurum tarafından yapıldığı iddia edilen ödemelere ilişkin tahsilatların çoğunun haklarında sahte belge düzenleyicisi olduklarına dair raporlar bulunan şahıslar tarafından yapıldığı ve bu şahısların mükellef kurumla ya hiç ya da çok küçük miktarlı bir adet işlem dışında ticari bağının olmamasına rağmen şirket tarafından düzenlenen milyonlarca liralık çeki tahsil ettiği, KDV matrahlarının çok yüksek olmasına rağmen ödenecek vergisinin düşük olduğu, davacı şirketin eski ortağı ve yöneticisi olan ...'un aralarında kişisel ve ticari problemlerinin olduğu, şirket adına habersiz kredi çeken ...'a Tasfiye Halinde ... Demir Çelik İnş. Tur. ve Otomotiv San. Tic. Ltd. Şti.'yi 2010 yılında bedelsiz bir şekilde devrettikten sonra, borçlarını tahsil edebilmek amacıyla 2009 yılında kurduğu ... Metal şirketinin, Tas. Hal. ... Demir şirketinden mal almaya devam ettiği ve anılan iki şirketin Karabük'de aynı işyeri adresini paylaşmalarının ticari teamüllere uygun olmadığından söz konusu mükellefin sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge düzenlediği sonucuna varılmıştır.
Bu nedenle dava konusu cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık görülmediğinden Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.
Öte yandan, yeniden yapılacak olan yargılamada özel usulsüzlük cezası hakkında da yeniden bir karar verileceği de tabiidir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu ...Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 21/04/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.