Danıştay 8. Daire Başkanlığı 2018/2929 E. , 2021/2669 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/2929
Karar No : 2021/2669
DAVACI : …
DAVALILAR : 1- … Bakanlığı
VEKİLİ : I. Hukuk Müş. Yrd. …
2- … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN ÖZETİ :
1- Arnavutköy Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrenciliğinin, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek:3-8-A maddesi gereğince sona erdirilmesine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığı'nın 09/05/2018 tarihli "Olur" işlemi ile
2- Bu işlemin dayanağı olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek:3-8-A/2 maddesinin iptali istemidir.
DAVACININ İDDİALARI :
Davacı tarafından, Sakarya Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu mezunu olduğu, bu okulu bitiren birisinin polis olmasında fizik ve sağlık açısından bir sakınca olmaması gerektiği, tüm sağlık şartlarını taşıdığını, küçük bir böbrek taşının hayalindeki mesleği yapmasına engel olmaması gerektiği, dava konusu işlem ve dayanağı Yönetmelik maddesinin hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALI İDARELERİN SAVUNMALARI;
İçişleri Bakanlığının Savunması: Dava konusu Yönetmelik hükmünün üst hukuk normlarına uygun olduğu, ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde davacının sağlık şartlarını taşımadığı, hukuki dayanaktan yoksun olan davanın reddi gerektiği savunulmuştur.
Emniyet Genel Müdürlüğünün Savunması: Davacıya dair sağlık kurulu raporunda böbreğinde taş tespit edildiğinin belirtildiği, raporun Sağlık Komisyonunca incelenerek Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek:3- 8 (Üroloji / Kadın Hastalıkları Ve Doğum) A Dilimi 2. madde de yer alan "2) Üriner sistemdeki her türlü taş mevcudiyeti ve taş nedeniyle yapılmış operasyonlar (açık, kapalı) öğrenciliğe engeldir. Açıklama: Kendiliğinden, komplikasyonsuz olarak düşürülmüş, ameliyat öyküsü (açık, kapalı) olmayan olgular sağlam kabul edilir." hükmü gereğince POMEM öğrenci adayı olamayacağına karar verildiği, yapılan işlemin mevzuata uygun olduğu savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Polis Akademisi Başkanlığının 09/05/2018 tarihli "Olur" işleminin iptaline, bu işlemin dayanağı olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek:3-8-A/2 maddesi yönünden ise karar verilmesine yer olmadığı kararının verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI : …
DÜŞÜNCESİ : Dava; 03-11 Kasım 2017 ve 29 Ocak-10 Şubat 2018 tarihleri arasında yapılan sınavlarda başarılı olarak İstanbul Arnavutköy Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğü'ne 21. dönem POMEM öğrencisi olarak geçici kaydı yapılan davacı hakkında aldırılan sağlık kurulu raporunda her iki böbreğinde taş olduğundan bahisle Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığının 09/05/2018 tarihli "Olur" işlemi ile bu işlemin dayanağı olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek:3-8-A/2 maddesinin iptali istemiyle açılmıştır.
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek:3-8-A/2 maddesi yönünden;
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin işlem tarihinde yürürlükte bulunan halinde üriner sistemdeki her türlü taş mevcudiyeti öğrenciliğe engel iken 29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelikle 0,5 cm’den küçük (0,5cm dahil) olan üriner sistem taşlarının sağlam kabul edileceği ve bu şekilde öğrenciliğe engel olmadığı şeklinde bir düzenleme yapılmış bulunmaktadır.
Dava açıldıktan sonra uyuşmazlık konusu Yönetmelik maddesinde davacının istemi yönünde değişiklik yapılması nedeniyle, karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği
Polis Akademisi Başkanlığının 09/05/2018 tarihli "Olur" işlemi yönünden;
Yukarıda belirtildiği üzere 29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan değişiklik ile 0,5 cm'den küçük (0,5 cm dahil) ölçü üriner sistem taşları olduğu tespit edilen öğrenci adaylarının eğitimlerine devam edebilecekleri açıktır
Bu durumda böbreklerinde 0,5 cm'den küçük taşlar tespit edilen davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde yapılan değişiklik sonucu ilgili maddedeki şartları taşıdığı anlaşıldığından, Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından dava konusu işlemin iptali gerektiği, düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ SÜREÇ :
Dava konusu Yönetmelik, 04/06/1937 tarihli ve 3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanunu'nun 4 üncü maddesi 25/04/ 2001 tarihli ve 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu'nun 30 uncu maddesi ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48 inci maddesine dayanılarak hazırlanmıştır.
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava; 03-11 Kasım 2017 ve 29 Ocak-10 Şubat 2018 tarihleri arasında yapılan sınavlarda başarılı olarak İstanbul Arnavutköy Polis Meslek Eğitim Merkezi Müdürlüğü'ne 21. dönem POMEM öğrencisi olarak geçici kaydı yapılan davacı hakkında aldırılan sağlık kurulu raporunda her iki böbreğinde taş olduğundan bahisle Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin Polis Akademisi Başkanlığı'nın 09/05/2018 tarihli "Olur" işlemi ile bu işlemin dayanağı olan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek:3-8-A/2 maddesinin iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun ek 24. maddesinde;"...Polis meslek eğitim merkezlerinin kuruluş ve çalışma usûl ve esasları; bu merkezlerde eğitime alınacak öğrencilerde aranacak şartlar, (…)(3) yapılacak sınavlar, disiplin ve eğitim-öğretimle ilgili konular, öğrenciliğin sona ermesi, tazminat ve yükümlülük esasları ile giyecekleri kıyafetler ve diğer hususlar İçişleri Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir." hükmüne yer verilmiştir.
Söz konusu düzenlemeye dayanılarak çıkarılan ve 06/06/2015 tarihli ve 29378 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Polis Meslek Eğitim Merkezleri Giriş Yönetmeliği'nin "Amaç" başlıklı 1. maddesinde; "Bu Yönetmeliğin amacı, Polis Akademisi Başkanlığına bağlı Polis Meslek Eğitim Merkezlerine alınacak öğrencilerde aranılacak şartlar ile giriş sınavlarına ilişkin usul ve esasları düzenlemektir.", "Adaylarda aranılacak nitelikler" başlıklı 8. maddesinde; " madde 8 – (1) POMEM’lere başvuru yapacak adaylarda aşağıdaki şartlar aranır.... f) Sağlık Yönetmeliğinde belirtilen şartları taşımak,..."; "Geçici kayıt" başlıklı 17 maddesinin ikinci fıkrasında; "Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığınca “Polis Meslek Eğitim Merkezi Öğrenci Adayı Olamaz” kararı verilen adayların ilişikleri, Başkanlık onayı ile kesilir ve POMEM’lere gereği yapılmak üzere bildirilir." hükümlerine yer verilmiştir.
03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin EK-3-8-A-2 maddesinde: "Üriner sistemdeki her türlü taş mevcudiyeti ve taş nedeniyle yapılmış operasyonlar (açık, kapalı) öğrenciliğe engeldir. Açıklama: Kendiliğinden, komplikasyonsuz olarak düşürülmüş, ameliyat öyküsü (açık, kapalı) olmayan olgular sağlam kabul edilir." hükmü yer almaktadır.
29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği’nin eklerinde yapılan değişiklikle EK-3-8-A-3 maddesinde; Ürolojik-nefrolojik sistemde fonksiyonel bozukluk oluşturmamak, komplikasyon yapmamak, tekrarlayan enfeksiyonlara neden olmamak, diğer organlarda ve sistemlerde mevcut ürolojik-nefrolojik durumla bağlantılı olarak yapısal veya fonksiyonel bozukluk bulunmamak koşuluyla; (a) "0,5cm’den küçük (0,5cm dahil) olan üriner sistem taşları sağlam kabul edilir." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin Ek:3-8-A/2 maddesi yönünden;
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin işlem tarihinde yürürlükte bulunan halinde üriner sistemdeki her türlü taş mevcudiyeti öğrenciliğe engel iken 29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'le 0,5 cm’den küçük (0,5cm dahil) olan üriner sistem taşlarının sağlam kabul edileceği ve bu şekilde öğrenciliğe engel olmadığı şeklinde bir düzenleme yapılmış bulunmaktadır.
Dava açıldıktan sonra uyuşmazlık konusu Yönetmelik maddesinde davacının istemi yönünde değişiklik yapılması nedeniyle, davanın bu kısmı hakkında karar verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Polis Akademisi Başkanlığının 09/05/2018 tarihli "Olur" işlemi yönünden;
Olayda, Dairemizce 27/11/2018 tarihinde ara karar yapılarak dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan 03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek:3-8 (Üroloji / Kadın Hastalıkları Ve Doğum) A Dilimi 2. maddesinde yer alan "2) Üriner sistemdeki her türlü taş mevcudiyeti ve taş nedeniyle yapılmış operasyonlar (açık, kapalı) öğrenciliğe engeldir" hükmünde yer alan "Üriner sistemdeki her türlü taş mevcudiyeti" rahatsızlığının polislik mesleğinin icrasına engel olup olmadığı yönünde bir belirleme yapılması ve buna ilişkin açıklayıcı bir rapor sunulması Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesinden istenilmiş olup, söz konusu Hastane tarafından ara karara verilen cevapta davacının sol böbrek üst polde 2 mm, orta polde 3 mm, alt polde 3,5 mm çapında taş izlendiği, davacının ilgili Yönetmelik hükmü çerçevesinde Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrencisi olamayacağı belirtilmiş, Dairemizce 21/05/2019 tarihinde yeniden bir ara karar yapılarak "Üriner sistemdeki her türlü taş mevcudiyeti" rahatsızlığının polislik mesleğinin icrasına engel olup olmadığı hususu Gazi Üniversitesi Hastanesi (Üroloji Anabilim Dalı)'ne sorulmuş olup, söz konusu Hastane tarafından ara karara verilen cevapta davacının ürolojik herhangi bir patolojisinin bulunmadığı, sol böbreğinde 3 mm çapında birkaç taş tespit edildiği, klinik olarak bu taşların davacının polislik mesleğini yapmasını engellemeyeceği, ancak ilgili Yönetmelik hükmü çerçevesinde Polis Meslek Eğitim Merkezi öğrencisi olamayacağı yönünde görüş bildirilmiştir.
Yukarıda belirtildiği üzere 29/09/2019 tarih ve 30903 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan değişiklik ile Ürolojik-nefrolojik sistemde fonksiyonel bozukluk oluşturmamak, komplikasyon yapmamak, tekrarlayan enfeksiyonlara neden olmamak, diğer organlarda ve sistemlerde mevcut ürolojik-nefrolojik durumla bağlantılı olarak yapısal veya fonksiyonel bozukluk bulunmamak koşuluyla 0,5 cm'den küçük (0,5 cm dahil) ölçü üriner sistem taşları olduğu tespit edilen öğrenci adaylarının eğitimlerine devam edebilecekleri açıktır
Bu durumda böbreklerinde 0,5 cm'den küçük taşlar tespit edilen ve ürolojik yönden herhangi bir patolojisi bulunmayan davacının Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinde yapılan değişiklik sonucu ilgili maddedeki şartları taşıdığı anlaşıldığından, Polis Meslek Eğitim Merkezinden ilişiğinin kesilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1.Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin Ek:3-8-A/2 maddesi yönünden KONUSU KALMAYAN DAVA HAKKINDA KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA
2. Polis Akademisi Başkanlığı'nın 09/05/2018 tarihli "Olur" işleminin İPTALİNE,
3. Dava kısmen karar verilmesine yer olmadığı, kısmen iptal ile sonuçlandığından ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … TL yargılama giderinin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 25/05/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.