Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2018/3186 E. , 2022/2486 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2018/3186
Karar No : 2022/2486
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
KARŞI TARAF (DAVALlLAR) : 1- ...Bakanlığı / ...
VEKİLİ: Av. ...
2- ...Valiliği / ...
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün ...tarih ve ...sayılı yazısı uyarınca özel güvenlik görevlisi kimlik kartının ve çalışma izninin iptal edilmesine ilişkin İstanbul Valiliği İl Emniyet Müdürlüğünün ...tarih ve ...sayılı işleminin kendisine yönelik kısmının iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla; özel güvenlik hizmetinin önem ve özelliği, isnat edilen fiilin niteliği ve ağırlığı dikkate alındığında, dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla hakkındaki soruşturma sonucu FETÖ/PDY terör örgütüne aidiyeti/iltisaki tespit edilen davacının, 5188 sayılı Kanun'da belirtilen "güvenlik soruşturmasının olumlu olması" koşulunu sağlamaması üzerine, yetkili merciler tarafından darbe teşebbüsü ile ilgili yapılan soruşturmanın selametle yürütülebilmesi ve kamu yararı açısından tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI : Davacı tarafından; hakkında FETÖ/PDY terör örgütü ile ilgili olarak yürütülen hiçbir disiplin soruşturması ya da ceza kovuşturmasının olmadığı, davalı idarenin iptali istenen işleminin gerekçesinin ortaya konulamadığı ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması istenilmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMALARI : Davalı idareler tarafından temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkimi'nin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin 2. fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek ve Dairemizce verilen 25/11/2019 tarihli ara kararı cevaplarının geldiği anlaşılmakla gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün ...tarihli ve ...sayılı Genel Yazısıyla; özel güvenlik şirketi, özel güvenlik eğitim kurumu ve alarm izleme merkezleri ile buralarda kurucu, yönetici, temsilci veya özel güvenlik görevlisi sıfatıyla çalışanların FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunup bulunmadığının İstihbarat, KOM ve Terörle Mücadele Şube Müdürlükleri aracılığıyla araştırılarak terör örgütüne destek verdikleri tespit edilenler hakkında, özel güvenlik görevlilerinin kimlik kartlarının iptali de dahil olmak üzere, gerekli yasal işlemlerin yapılması hususunda 81 İl Valiliğine ve Jandarma Genel Komutanlığına talimat verilmiş; aynı idarenin ...tarihli ve ...sayılı işlemiyle, bir önceki Genel Yazı kapsamında yapılan araştırma ve incelemeler neticesinde FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, iltisakı veya irtibatı bulunduğu tespit edilen özel güvenlik görevlilerine ait liste, söz konusu özel güvenlik görevlilerinin özel güvenlik kimlik kartlarının iptal edilmesini teminen ilgili Valiliklere gönderilmiş, anılan listede davacının adına da yer verilmiş; İçişleri Bakanlığı Emniyet Genel Müdürlüğünün söz konusu talimatına istinaden davalı İstanbul Valiliğince, davacı da dahil olmak üzere listede adı geçen diğer özel güvenlik görevlilerine ait özel güvenlik kimlik kartları ...tarihli ve ...sayılı işlemle iptal edilmiş, bunun üzerine davacı tarafından bahse konu işlemin kendisine ilişkin kısmının iptali ile bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının yasal faiziyle ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
26/06/2004 tarih ve 25504 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un (dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan hâliyle) "Özel güvenlik görevlilerinde aranacak şartlar" başlıklı 10. maddesinin (d) bendinde, "Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde belirtilen süreler geçmiş olsa bile; kasten işlenen bir suçtan dolayı bir yıl veya daha fazla süreyle hapis cezasına ya da affa uğramış olsa bile devletin güvenliğine karşı suçlar, Anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye fesat karıştırma, edimin ifasına fesat karıştırma, suçtan kaynaklanan malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık veya fuhuş suçlarından mahkûm olmamak." şartlarına yer verilmiş; "Çalışma izni" başlıklı 11. maddesinde, "Özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler ile özel güvenlik şirketlerinde, alarm izleme merkezlerinde ve özel güvenlik eğitimi verecek kurumlarda kurucu ve/veya yönetici olarak çalışacaklar hakkında valilikçe güvenlik soruşturması yapılır. Soruşturma sonucu olumlu olanlara, bu Kanunun 14 üncü maddesinde belirtilen özel güvenlik temel eğitimini başarıyla bitirmiş olmak şartıyla, valilikçe çalışma izni verilir. Ateşli silah taşımayacak özel güvenlik görevlileri hakkında sadece arşiv araştırması yapılır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması bir ay içinde tamamlanır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması her beş yılda bir yenilenir. Göreve başlayan özel güvenlik görevlileri işveren tarafından onbeş gün içinde valiliğe bildirilir. Özel güvenlik görevlilerinde aranan şartlardan herhangi birisinin kaybedilmesi halinde çalışma izni iptal edilir." ve "Kimlik" başlıklı 12. maddesinin 1. fıkrasında, "Özel güvenlik görevlilerine valilikçe kimlik kartı verilir. Kimlik kartında görevlinin adı ve soyadı ile silahlı ya da silahsız olduğu belirtilir." hükümleri yer almıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dairemizce verilen 25/11/2019 tarihli ara kararı ile davacının, özel güvenlik görevlisi çalışma izninin iptaline gerekçe gösterilen hususa yönelik olarak ya da bir başka nedenle, günümüz itibarıyla, FETÖ/PDY terör örgütüyle ilişkisi, irtibatı veya iltisakı bakımından herhangi bir adli soruşturma açılıp açılmadığının, açıldıysa sonucunun ne olduğunun, FETÖ/PDY terör örgütüyle ilişkisi, irtibatı veya iltisakı bakımından davacı hakkında istihbari bilgi olup olmadığının sorulmasına, davacıya ait Bank Asya hesap dökümlerinin istenilmesine karar verilmiş olup; ara kararına cevaben gönderilen bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının FETÖ/PDY silahlı terör örgütüne müzahir olan Asya Katılım Bankasında hesabının bulunduğu görülmektedir.
Ayrıca; İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığınca davacı hakkında "silahlı terör örgütüne üye olma" suçundan yürütülen ...sayılı soruşturma sonucunda verilen kovuşturmaya yer olmadığına ilişkin ...tarih ve K:...sayılı kararın gerekçesinde; davacının örgütün münhasıran gizli haberleşmede kullandığı Bylock adlı programı kullanmadığı, örgütle iltisaklı kurumlarda çalışmasının ve örgüt ile bağlantılı dernek üyeliğinin olmadığı, örgütle iltisaklı Asya Katılım Bankasında bulunan hesap ve hareketlerine ilişkin yapılan incelemelere göre, davacının 2014 yılı öncesinde yüksek meblağlı aktif hesabının bulunduğu, hesap hareketlerine göre herhangi yeni ve bariz artırım işleminin bulunmadığı, davacı hakkında kamu davası açılmasını gerektirir nitelikte delil elde edilemediği belirtilmiş, UYAP kayıtlarından bu kararın kesinleştiği görülmüştür.
Bu durumda; yukarıda aktarılan durum haricinde davacı hakkında güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının olumsuz sonuçlanmasına dayanak teşkil edebilecek FETÖ/PDY terör örgütü ile aidiyeti, irtibatı veya iltisakı olduğuna yönelik herhangi bir bilgi ve tespit bulunmadığının, dava konusu işlemin sebep unsuru olarak gösterilen tespitin ise tek başına davacının özel güvenlik görevlisi olarak görev yapmasına engel olabilecek nitelik taşımadığının, davalı idarece yargılama sürecinde de bunun dışında başkaca bir iddia ve belgenin ortaya konulmadığının anlaşılması karşısında; davacının özel güvenlik görevlisi çalışma izni ve kimlik kartının iptal edilmesine ilişkin dava konusu İstanbul Valiliği işleminin davacıya yönelik kısmında hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
Öte yandan; davacının, terör örgütleriyle veya Milli Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplarla üyelik, iltisak ve irtibatının sonradan tespit edilmesi durumunda davalı idarece her zaman işlem tesis edilebileceği de açıktır.
Dava dilekçesinde; davacı tarafından, özel güvenlik görevlisi kimlik kartı ve çalışma izninin iptaline ilişkin işlemin iptali istenilmekle birlikte, aynı zamanda bu işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal hakların da yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi talep edilmesine rağmen; İdare Mahkemesince, davacının bu istemine, davanın özeti kısmında yer verilmediği gibi nihai kararda da anılan istem hakkında herhangi bir inceleme yapılmadığı ve hüküm kurulmadığı görülmektedir. Davacının söz konusu istemi hakkında ilk derece ve istinaf yargılaması aşamalarında eksik hüküm kurulmuş olması sebebiyle de Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
Bu itibarla; davanın reddine yönelik .... İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen temyize konu ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin KABULÜNE,
2. Davanın reddine ilişkin .... İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu İstanbul Bölge İdare Mahkemesi .... İdare Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ...Bölge İdare Mahkemesi ...İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 27/04/2022 tarihinde oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.