Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2018/3250 E. , 2022/1492 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2018/3250
Karar No : 2022/1492
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : … Site Yöneticiliği
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN ÖZETİ : …. İdare Mahkemesince Danıştay Altıncı Dairesinin 22/10/2014 tarihli, E:2013/7454, K:2014/6190 sayılı bozma kararına uyularak davanın reddi yolunda verilen … tarihli, E:…, K:… sayılı kararın usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI :
İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından; temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
Ümraniye Belediye Başkanlığı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ:Bakılan dava, uyuşmazlık konusu taşınmazların davacıların yönetiminde bulunan konut sitesinin bahçesi durumunda oldukları ve yönetim planına göre de ortak alan vasfında oldukları, önceki imar planı / planlarında "yeşil alan"da kaldıkları ve bu kullanım kararının devam etmesi gerektiği iddiaları ile açılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden; uyuşmazlık konusu taşınmazların davacıların yönetiminde bulunan konut sitesinin sınırları içerisinde bulundukları, bakım ve idarelerinin de site yönetimi tarafından yapıldığı, sitenin yapımı sırasında imar planında “ağaçlandırılacak alan”da kalmaları nedeniyle söz konusu taşınmazların geldilerinin Ümraniye Belediye Başkanlığına bağışlandığı anlaşılmaktadır.
Dosyada bulunan bilirkişi raporunda, dava konusu imar planları ile planlama sahası genelinde ayrılan donatı alanlarının projeksiyon nüfusa oranla yetersiz oldukları ve kamuya ait taşınmazların donatı alanı olarak ayrılmasının kamuya daha az külfet yükleyecek olması nedeniyle uygun bir planlama yaklaşımı olduğundan hareketle imar planlarına ilişkin genel bir değerlendirme yapıldığı görülmektedir.
Görülmekte olan davanın, imar planlarının uyuşmazlık konusu taşınmazlara ilişkin “ilköğretim tesis alanı" ve “temel eğitim öncesi öğretim alanı” kullanım kararlarının iptali istemiyle açıldığı göz önünde bulundurulduğunda, yapılacak incelemenin uyuşmazlık konusu taşınmazlara getirilen bu kullanım kararlarının şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına uygun olup olmadığı çerçevesinde yapılması gerektiği açıktır.
Bu kapsamda, uyuşmazlık konusu taşınmazların önceki imar planı / planlarındaki kullanım kararlarının ne olduğu ve fiilen hangi maksatla kullanıldıkları, dava konusu imar planları ile taşınmazların kullanım kararlarında değişiklik yapılıp yapılmadığı, değişiklik yapıldıysa bu değişikliğin yapılmasında zorunluluk bulunup bulunmadığı ve yapılan değişikliğin planlama sahasındaki donatı alanları standardını ne yönde etkilediği, imar planları ile taşınmazlara verilen iptal istemine konu kullanım kararlarının gerek taşınmazların fiziki özellikleri ve konumları gerekse de bulundukları çevredeki kullanımlar ile uyumlu olup olmadıkları ve planlama sahasında bu taşınmazlar yerine “ilköğretim tesis alanı" ve “temel eğitim öncesi öğretim alanı" olarak ayrılabilecek daha uygun yerlerin bulunup bulunmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulması gerekmektedir.
Bu itibarla, İdare Mahkemesince yeniden mahallinde yaptırılacak keşif ve bilirkişi incelemesi ile yukarıda yer verilen hususlar açıklığa kavuşturulduktan sonra dava hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Dava, davacıların yönetiminde bulunan konut sitesinin sınırları içerisinde kalan İstanbul İli, Ümraniye İlçesi, … Mahallesi, … ada, … ve … parsel sayılı taşınmazların kısmen “ilköğretim tesis alanı" ve “temel eğitim öncesi öğretim alanı” olarak planlanmasına ilişkin … Büyükşehir Belediye Meclisinin … tarihli, … sayılı kararıyla onaylanan 1/5000 ölçekli …, …, …, … ve … Mahalleleri Nazım İmar Planı ile bu plana istinaden yapılan 20/11/2009 - 25/03/2011 tasdik tarihli 1/1000 ölçekli …Mahallelerinin Havza İçinde Kalan Kısımlarına ait Uygulama İmar Planının iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan rapor ile dosyadaki diğer bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, dava konusu imar planlarının uyuşmazlık konusu taşınmazlara ilişkin kullanım kararlarının kendi aralarında uyumlu ve üst ölçekli plana uygun olduğu, uyuşmazlık konusu taşınmazların planlama alanındaki nüfusa hizmet edecek donatı alanları olarak ayrıldığı, imar planlarına ait raporlara göre plan genelinde ayrılan donatı alanlarının projeksiyon nüfusa oranla yetersiz olduğu, dolayısıyla mülkiyeti kamuya ait uyuşmazlık konusu taşınmazların donatı alanı olarak ayrılmasının kamuya en az yükü getirmesi bakımından uygun bir planlama yaklaşımı olduğu, dava konusu imar planlarının şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararına uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacı vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; davacıların yönetiminde bulunan konut sitesinin sınırları içerisinde bulunan, bakım ve idaresi site yönetimi tarafından yapılan taşınmazların sitenin yapımı sırasında imar planında “ağaçlandırılacak alan”da kalması nedeniyle … Belediye Başkanlığına bağışlandığı, önceki imar planı / planlarında "yeşil alan"da kalan taşınmazların bu kullanım kararının devam etmesi gerektiği iddiasıyla bu davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İncelenen dosyada, dava konusu imar planları ile planlama sahası genelinde ayrılan donatı alanlarının projeksiyon nüfusa oranla yetersiz olduğu ve kamuya ait taşınmazların donatı alanı olarak ayrılmasının kamuya daha az külfet yükleyecek olması nedeniyle uygun bir planlama yaklaşımı olduğu gerekçesiyle imar planlarının iptaline karar verildiği görülmektedir.
Ancak uyuşmazlıkta, dava konusu imar planları ile taşınmazların "yeşil alan" olan kullanım kararının “ilköğretim tesis alanı" ve “temel eğitim öncesi öğretim alanı” olarak değiştirildiği, dolayısıyla her iki kullanım kararının da kamusal alan niteliğinde olduğu göz önünde bulundurulduğunda, yapılacak incelemenin taşınmazların imar planlarında "yeşil alan" olarak mı yoksa "ilköğretim tesis alanı" ve “temel eğitim öncesi öğretim alanı” olarak mı belirlenmesi gerektiği, diğer bir ifade ile sosyal donatı alanı olan bu kullanımlardan hangisinde üstün kamu yararı bulunduğu hususunda yapılması gerekmektedir.
Bu kapsamda, uyuşmazlık konusu taşınmazların önceki imar planı / planlarındaki kullanım kararlarının ne olduğu ve fiilen hangi maksatla kullanıldığı, dava konusu imar planları ile taşınmazların kullanım kararlarında değişiklik yapılmasında zorunluluk bulunup bulunmadığı ve yapılan değişikliğin planlama sahasında donatı alanları standardını ne yönde etkilediği, imar planları ile taşınmazlara verilen iptal istemine konu kullanım kararlarının gerek taşınmazların fiziki özellikleri ve konumları gerekse de bulundukları çevredeki kullanımlar ile uyumlu olup olmadığı, planlama sahasında bu taşınmazlar yerine "ilköğretim tesis alanı" ve “temel eğitim öncesi öğretim alanı” olarak belirlenebilecek daha uygun yerlerin bulunup bulunmadığı hususlarının açıklığa kavuşturulması gerektiğinden İdare Mahkemesince yeniden mahallinde yaptırılacak keşif ve bilirkişi incelemesinden sonra dava hakkında yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
Açıklanan nedenlerle, …. İdare Mahkemesince verilen … tarihli, E:…, K:… sayılı kararın BOZULMASINA, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren 15 gün içinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 14/02/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.