T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2018/3380
Karar No:2022/3993
TEMYİZ EDENLER : 1. (DAVALI) … Bakanlığı
(… Bakanlığı)
VEKİLİ : Av. …
2. (DAVALI) … Genel Müdürlüğü
VEKİLLERİ : Av. … Av. …
KARŞI TARAF (DAVACILAR) : 1. … Mimarlık Mühendislik İnşaat Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
2. …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü 5. Bölge Müdürlüğü'nce 24/09/2012 tarihinde gerçekleştirilen "Çorum-Sungurlu Aşağı Fındıklı Göleti İnşaatı İşi" ihalesi uhdesinde kalan davacının 14/11/2012 tarihli sözleşme gereği taahhüdünü yerine getirmediğinden bahisle davacı ortağıyla birlikte 1 (bir) yıl süreyle kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına ilişkin 10/02/2015 tarih ve 29263 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan … tarih ve … sayılı işlem nedeniyle uğranıldığı iddia edilen manevi zararlarının tazmini amacıyla toplamda 240.000,00-TL manevi tazminatın işlem tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; uyuşmazlıkta, davacı hakkında tesis edilen ihalelere katılmaktan yasaklanmaya ilişkin karara karşı dava açılmamış olsa da yasaklama kararının dayanağı olan sözleşmenin feshi işlemine karşı ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin E:… sayılı davanın açıldığı, anılan davada yaptırılan bilirkişi incelemesiyle, davalı idarece işin yapımından önce yürütülmesi gereken çalışmaların yürütülmediğinin tespit edildiği, Mahkeme tarafından sözleşmenin davalı idare tarafından feshi işleminin haksız fesih niteliğinde olduğuna karar verildiği ve kararın kesinleştiği, aynı eylem nedeniyle tesis edilen dava konusu işlemin davacıya tebliğ edilmediği, davacının yüklendiği işi süresinde bitirmediğinin idare tarafından ortaya konulamadığı, hukuk devleti ve idarenin mali sorumluluğu ilkeleri açısından davacının gerek kişisel anlamda gerekse ticari anlamda itibarının zedelendiğinin kabulünün zorunlu olduğu, anılan zararın ise davalı idarelerce tesis edilen hukuka aykırılığı yargı kararlarıyla ortaya konulan işlemlerden kaynaklandığı ve söz konusu işlemlerin davalı idarelerin hizmet kusuru kapsamında mütalaa edilmesi gerektiği;
Bu itibarla, her ne kadar dava dilekçesinde davacılar tarafından toplamda 240.000,00-TL manevi tazminat istemine yer verilmiş ise de; manevi tazminatın gerçek bir tazmin aracı olmayıp doğrudan doğruya manevi tatmin aracı olduğu, idari işlemler nedeniyle manevi açıdan zarara uğrayan ve bu nedenle elem ve ıstırap duyan davacının manevi zararının belirli bir miktar takdir edilerek karşılanması gerektiği, manevi tazminatın zenginleşme aracı olamayacağı hususu dikkate alınmak suretiyle davacılara manevi zararının tazmini bakımından 10.000,00-TL'nin ödenmesi gerektiği sonucuna karar verilmiştir.
Belirtilen gerekçelerle, tazminat isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; adli yargıda görülen davanın sözleşmenin uygulanması aşamasına ilişkin olduğu ve sözleşmenin uygulanması aşamasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davalarının adli yargının görev alanı içerisinde bulunduğu, ancak istinaf incelemesine konu davanın ise, fesih işleminin hukuka aykırılığının ortaya konulmasıyla haksız olduğu anlaşılan ve idari yargının görev alanı içerisinde bulunan ihaleden yasaklama işleminden kaynaklanan manevi zararın tazimini istemi yönünden değerlendirme yapıldığı, İdare Mahkemesi kararının davanın kısmen kabulüne ilişkin kısmında usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, davalıların istinaf başvurusunun belirtilen gerekçeyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI : Davalı Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından, davanın süresinde açılmadığı, kamu ihalelerine katılmaktan yasaklanmasına yönelik kararın iptal edilmediği, yasaklama kararının Resmî Gazete’de ilan edilmesinin yeterli olduğu, ayrıca tebliğ edilmesine gerek olmadığı, davanın konusunun yasaklama kararı olmadığı, kendilerinin kusurunun bulunmadığı, sözleşmenin feshine Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından karar verildiği, adlî yargıda görülen davada tazminata hükmedildiği ileri sürülmektedir.
Davalı Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından, davanın süresinde açılmadığı, sözleşmenin feshi ve yasaklama işlemlerinin ayrı işlemler olduğu, yasaklama işlemine karşı dava açılmadığı, hükme esas alınan mahkeme kararının kesinleşmediği, yasaklama işleminin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile hukuka uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalıların temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle kısmen kabulü kısmen reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararının davanın kısmen kabulüne ilişkin kısmına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun gerekçeli olarak reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, anılan Bölge İdare Mahkemesi kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davalılara iadesine,
5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'ne gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 03/11/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.