Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2018/3668 E. , 2021/5045 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/3668
Karar No : 2021/5045
TEMYİZ EDENLER : 1-(DAVALI) …Vergi Dairesi Müdürlüğü/…
VEKİLİ : Av. …
2-(DAVACI) … Demir Çelik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının aleyhe olan hüküm fıkrasına davacı tarafından yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına, bir kısım alışlarını sahte faturalarla belgelendirdiği yolundaki tespitleri içeren vergi inceleme raporuna dayanılarak ve önceki dönemden devreden indirilebilecek katma değer vergisinin olmadığı gözetilerek, bu faturalara isabet eden katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle yeniden düzenlenen beyan tablosuna göre 2012 yılının Ocak, Mayıs, Eylül, Ekim ve Aralık dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının, faturalarını kayıtlarına aldığı … Grup İnşaat Organizasyon Turizm Enerji Elektronik Pazarlama Sanayi Ticaret Limited Şirketi ile … hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarındaki tespitlerin düzenledikleri faturaların gerçek bir emtia teslimine dayanmadığını kanıtlayıcı mahiyette olduğu, … hakkındaki düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitlerin ise tanzim ettiği faturaların sahte olduğunu göstermediği, dava konusu tarhiyatın bir önceki takvim yılından devir gelen indirim tutarı bakımından bağlı olup davacı adına 2011 yılına ilişkin olarak yapılan tarhiyatın Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla azaltıldığı gerekçesiyle dava konusu tarhiyat azaltılmak suretiyle değiştirilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının aleyhe olan hüküm fıkrasının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI: Davalı idare tarafından, davacının faturalarını kayıtlarına aldığı mükelleflerin düzenledikleri faturaların sahte olduğu somut olarak ortaya konulduğundan yapılan tarhiyatın hukuka uygun olduğu ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
Davacı tarafından, alışların gerçek olduğu, ödemelerin banka kanalıyla veya çek kullanılarak gerçekleştirildiği, tüm vergisel ödevlerin yerine getirildiği, faturaları düzenleyen mükelleflerin faal oldukları, işçi çalıştırdıkları ve satışları yapabilecek yeterli kapasitelerinin bulunduğu, tarhiyatın eksik incelemeye dayandığı, ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
TARAFLARIN SAVUNMALARI:
Davacı tarafından, yapılan tarhiyatın hukuka aykırı olduğu belirtilerek davalı idarenin temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ…'İN DÜŞÜNCESİ : Davacı temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması; hukuki yararı bulunmadığından davalı idare temyiz isteminin ise incelenmeksizin reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacı tarafından temyiz istemine konu edilen Vergi Dava Dairesi kararı, aynı hukuksal nedenler ve gerekçeyle Dairemizce de uygun görülmüştür.
Davalı idarece, vergi mahkemesi kararının, tarhiyatın kaldırılan kısmına ilişkin hüküm fıkrası istinafa konu edilmediğinden değinilen hüküm fıkrasının bozulması talebiyle yapılan temyiz başvurusunun söz konusu kısmın kesinleşmiş olması nedeniyle esasının incelenmesine olanak bulunmamıştır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacı temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Davalı idare TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
4. Davacıdan 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca nispi harç alınmasına,
5.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 10/11/2021 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)- KARŞI OY:
2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 23. maddesinde, Danıştayın temyiz mercii olarak görevinin, bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması şeklinde ortaya çıkan hukuka aykırılıkların denetimini yapmakla sınırlı olduğu kurala bağlanmıştır.
İdari işlemlerin yargısal denetiminin hukuka uygunluk denetimi ile sınırlı olması karşısında bu denetimin maddi olayı da kapsadığının kabulü gerekir. Şöyle ki idari davaya konu işlemler, dayandığı, düzenlediği olaydan soyutlanmış olarak yargılamaya konu edilemez. Birçok idari uyuşmazlıkta maddi olanla hukuki olan arasında bir ayrım yapmak mümkün olmayabilir.
İdari davalarda inceleme konusu olan hukuki işlem niteliğindeki bir idari işlemdir. Hukuki işlemin incelenmesi, işlemin dayanağı durumunda bulunan maddi olaydan bağımsız bir inceleme değildir.
Adli yargıda maddi olay incelemesi yapılırken nasıl ki olayın subuta erip ermediği incelenerek bir sonuca ulaşılıyor ise idari yargıda da idarelerce tesis edilen işlemlerin dayanağını teşkil eden maddi olayın irdelenerek sonuca ulaşılması esastır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359. maddesinde, sahte belge "gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belge" olarak tanımlanmaktadır.
Davacının bir kısım emtia alımlarını sahte faturayla belgelendirdiği yolunda tespitler içeren vergi inceleme raporuna istinaden yapılan tarhiyatın kaldırılması istemiyle açılan davayı sonuçlandıran Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesi kararına davacı tarafından yöneltilen temyiz istemi hakkında, faturaların temin edildiği mükellefler hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarındaki tespitler değerlendirilmek suretiyle karar verilmesi gerektiği oyuyla Daire kararına bu yönden katılmıyorum.