Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2018/3789 E. , 2021/12980 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2018/3789
Karar No : 2021/12980
KARAR DÜZELTME İSTEMİNDE
BULUNAN (DAVACILAR) : 1- ...
2- ...
3- ...
VEKİLLERİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- ... Belediye Başkanlığı - ...
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Bakanlığı - ANKARA
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN ÖZETİ : Danıştay Altıncı Dairesince verilen 22/11/2017 tarih ve E:2016/10578, K:2017/9883 sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesi uyarınca düzeltilmesi istenilmektedir.
SAVUNMALARIN ÖZETİ : 1- Davalılardan Milli Eğitim Bakanlığı tarafından karar düzeltme isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
2-Davalılardan Odunpazarı Belediye Başkanlığı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ... 'IN DÜŞÜNCESİ: Kararın düzeltilmesi isteminin kabulü ile dava konusu taşınmaza fiili el atma bulunup bulunmadığı hususunun araştırılması gerektiği gerekçesiyle İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 54. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendine göre kararın düzeltilmesi istemi yerinde görüldüğünden Dairemizin 22/11/2017 tarih ve E:2016/10578, K:2017/9883 sayılı kararı kaldırılarak işin esası incelendi:
Dava; Eskişehir İli, Odunpazarı İlçesi, ... Mahallesi, ... parsel sayılı taşınmazın imar planında park, yol ve eğitim tesisi alanı olarak belirlenmesi nedeniyle, mülkiyet hakkının kısıtlandığından bahisle taşınmazın değerine karşılık ıslah edilmek suretiyle belirlenen 92.500,00-TL'nin davalı idarelere başvuru tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istemiyle açılmış, İdare Mahkemesince davanın kabulüne, kabul edilen 92.500-TL'nin davanın açıldığı 05/06/2015 tarihinden itibaren yürütülecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiş, bu karar davalı idareler tarafından temyiz edilmiştir.
Anayasa Mahkemesi'nin 28/03/2018 tarihli, E:2016/196, K:2018/34 sayılı kararıyla, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununa 6745 sayılı Kanunun 34. maddesi ile eklenen Geçici 11. maddenin Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Öte yandan, Anayasa Mahkemesi'nin 20/12/2018 tarihli, E:2016/181, K:2018/111 sayılı kararıyla, Kamulaştırma Kanununun Ek 1. maddesinin birinci fikrasının ilk cümlesi dışındaki kısımlarının Anayasaya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Bu itibarla; 2942 sayılı Kamulaştırma Kanununun Ek 1. maddesinin yukarıda açıklanan kısımlarının ve Geçici 11. maddesinin Anayasa Mahkemesi tarafından iptal edilmiş olması karşısında, temyize konu kararda 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde sayılan nedenlerinden hiçbirisinin bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan; aynı Kanunun 49. maddesinin 2. fıkrasında: "Temyiz incelemesi sonunda karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise kararın düzeltilerek onanmasına karar verilir." hükmüne yer verilmiştir.
Kamulaştırmasız el atma nedeniyle açılan tam yargı davaları, adli yargıdaki fiili el atma nedeniyle açılan kamulaştırmasız el atma davalarından farklı olarak; 3194 sayılı Kanun kapsamında açılan davalar olduğundan hükmedilecek faizin; dava açma tarihi itibarıyla talep edilen miktar için dava tarihinden, miktar artırım (ıslah) dilekçesiyle artırılan kısım için ise ıslah tarihinden itibaren hesaplanması gerekmektedir.
Uyuşmazlıkta; temyize konu Mahkeme kararına dayanak alınan bilirkişi raporunda, davaya konu taşınmazın değerinin dava açma tarihi olan 05/06/2015 tarihi itibarıyla hesaplandığı, davacı tarafından söz konusu bilirkişi raporundaki tutar dikkate alınarak verilen miktar artırım (ıslah) dilekçesinin 27/06/2016 tarihinde Mahkeme kaydına girdiği, Mahkemece kabulüne karar verilen maddi tazminat miktarının tamamı için dava açma tarihi olan 05/06/2015 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verildiği görülmekte ise de, davacı tarafından dava dilekçesiyle 5.000,00 TL'nin ödenmesinin talep edildiği görüldüğünden, hüküm fıkrasının faize ilişkin kısmının "Kabulüne karar verilen miktarın; 62.900,00 TL'lik kısmının, 3.000,00 TL'sine 05/06/2015 tarihinden itibaren, 59.900,00 TL'sine ise miktar artırım (ıslah) tarihi olan 27/06/2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı Odunpazarı Belediye Başkanlığı tarafından; 29.600,00 TL'lik kısmının, 2.000,00 TL'sine 05/06/2015 tarihinden itibaren 27.600,00 TL'sine ise miktar artırım (ıslah) tarihi olan 27/06/2016 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı Milli Eğitim Bakanlığı tarafından davacılara ödenmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup, bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, temyiz isteminin reddi ile anılan kararın hüküm fıkrasının faize ilişkin kısmının DÜZELTİLEREK ONANMASINA, dosyanın adı geçen Mahkemeye gönderilmesine, 24/11/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY:
Dosyanın incelenmesinden; Davalı Milli Eğitim Bakanlığı savunma dilekçesinde okul alanı olan kısım üzerinde Dr. Halil Akkurt ortaokulu ile Aziz Mahmut Hüdayi İmam Hatip ortaokulu yapıldığının belirtilerek görev itirazında bulunulduğu, İdare Mahkemesince 09/12/2015 tarihinde görevlilik kararının alındığı, İdare Mahkemesince yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen 09/05/2016 tarihli bilirkişi raporunda "Dava konusu taşınmazın tamamı keşif tarihindeki mevcut hali ile boş olarak kullanılmaktadır. Kısmen duvarla çevrili okul alanında kalmaktadır" şeklinde tespitte bulunulduğu, davalı Milli Eğitim Bakanlığınca 17/06/2016 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde dava konusu taşınmazın küçük bir kısmının okul alanında kaldığının, davalı Odunpazarı Belediye Başkanlığının 17/06/2016 tarihli bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde ise dava konusu taşınmaza fiilen el atılarak okul bahçe duvarı yapıldığının belirtildiği anlaşılmaktadır.
Taşınmazın bir kısmına fiilen el atılması halinde, bir bütün olan taşınmazın tamamı açısından fiili el atmanın varlığı kabul edilerek değerlendirmenin bu şekilde yapılması gerekmektedir. Fiili el atmadan doğan zararın tazminine yönelik davanın ise özel hukuk hükümlerine göre görüm ve çözümünde adli yargı yerleri görevli olacaktır.
Bu durumda; davalı idareler tarafından dava konusu taşınmaza fiilen el atıldığı hususunun iddia edildiği, İdare Mahkemesince hükme esas alınan bilirkişi raporunda "Kısmen duvarla çevrili okul alanında kalmaktadır" tespitine yer verildiği dikkate alındığında, davaya konu taşınmaz üzerinde okulun bahçe duvarının ve okul alanının bulunup bulunmadığı, yani dava konusu taşınmazda fiili et atma bulunup bulunmadığı hususunun tespit edilmesi suretiyle, şayet fiili el atmanın varlığının tespit edilmesi halinde, bir bütün olan taşınmazın tamamı açısından fiili el atmanın varlığı kabul edilerek değerlendirmenin bu şekilde yapılması gerektiğinden, fiili el atmadan doğan zararların tazminine yönelik davaların ise özel hukuk hükümlerine göre görüm ve çözümü adli yargı yerine ait olduğundan, anılan hususun açıklığa kavuşturulması suretiyle uyuşmazlığın esası hakkında yeniden karar verilmesi gerektiğinden, eksik incelemeye dayalı olarak verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle, kararın düzeltilmesi isteminin kabul edilerek İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşüncesiyle, çoğunluk kararına katılmıyorum.