Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2018/3975 E. , 2019/174 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2018/3975
Karar No:2019/174
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ...
VEKİLİ : ...
KARŞI TARAF (DAVALI) : ...
VEKİLİ : ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: ... İli, Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği'nce 25/09/2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "Genel Sekreterliğimiz ve Bağlı Sağlık Tesislerinin Malzemeli Yemek Pişirme, Dağıtım ve Sonrası Hizmetleri" ihalesinin 4. ve 5. kısımlarındaki işler için ekonomik açıdan en avantajlı 2. teklifi veren davacı şirket tarafından, ihalenin 4. ve 5. kısımları üzerinde bırakılan isteklinin gerçeğe aykırı bilgiler içeren veya şekle uygun olmayan evraklar sunduğundan bahisle teklifinin değerlendirme dışı bırakılması gerektiği iddialarıyla yaptığı şikâyet başvurusunun reddi üzerine yapılan itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin 12/06/2018 tarih ve ... sayılı Kamu İhale Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce; davacının ihalenin 4. ve 5. kısımları üzerinde bırakılan isteklinin bilanço bilgilerinin ihale tarihi olan 25/09/2017 itibariyle yeterlilik kriterlerini sağlamadığı halde gerçeğe aykırı olarak düzenlenerek sunulan bilanço üzerinden yapılan değerlendirme ile ihalenin üzerinde bırakıldığı ve ihale tarihinden sonra 28/09/2017 tarihinde bilanço için düzeltme beyannamesi verilerek gerçeğe aykırı bilanço ile Gelir İdaresi Başkanlığı kayıtlarının uyumlulaştırıldığına yönelik 1. iddiasının incelenmesinden; ihaleyi yapan idarece şikâyet başvurusu üzerine “... Tarım Ürün. Ltd. Şti.nin 05/09/2017 ve 25/09/2017 tarihli bilanço ve gelir tablosunu gösterir onaylı bir örneği ile söz konusu isteklinin bilanço bilgileri tablosunun düzenlendiği tarih olan 05/09/2017 ile ihale tarihi olan 25/09/2017 tarihleri arasında bilanço ve gelir tablosunda herhangi bir değişiklik yapılıp yapılmadığı ve 2016 yılı bilanço ve gelir tablosu verilerinde hangi tarihlerde değişiklik yapıldığı”nın ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'ne ve meslek mensubundan sorulduğu, ... Vergi Dairesi Müdürlüğün'ce verilen cevapta “Bahse konu şirketçe 2016 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin 02/05/2017 tarihinde verildiği, 05/09/2017-25/09/2017 tarihleri arasında bilanço ve gelir tablosunda herhangi bir değişiklik yapılmadığı; ancak 28/09/2017 tarihinde verilen düzeltme beyannamesi ile bilanço ve gelir tablosunda değişiklik yapıldığı” bilgilerine yer verildiği, ilgili meslek mensubunca “... Tarım Ürün. Ltd. Şti. tarafından 2016 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin bağlı olduğu ... Vergi Dairesi'ne yasal süresi içerisinde verildiği, güncellenen vergi yasaları çerçevesinde beyanın yeniden oluşturularak, ek kurumlar vergisi beyanının verilmesine ihtiyaç duyulduğu, mükellefe ait tüm kayıtların ... Noterliği'nin ... yevmiye nolu 2016 yılı yevmiye defteri ile sabit olduğu, bu yevmiye defteri kayıtlarının aynı noterlikçe 30/06/2017 tarih ve ... no’lu işlemi ile görüldüğü ve kapanış onayının yapıldığı, dolayısıyla, 05/09/2017 tarihinde düzenlenen ve 28/09/2017 tarihinde teslim edilen bilanço bilgileri tablosundaki verilerin 30/06/2017 tarihinde kapanış onayı yapılan yevmiye defteri ile aynı olduğu, dolayısıyla tüm bilgilerin zaten 30/06/2017 tarihinde kapanış onayı yapılan yevmiye defteri ile bilanço ve gelir tablosu ile aynı olduğu, herhangi bir farklılığın olmadığı” yönünde cevap verildiği,
Davalı idarece bu bilançolar üzerinde yapılan inceleme ve hesaplamalar neticesinde; teklif dosyası kapsamında ... Tarım Ürün. Ltd. Şti. tarafından meslek mensubunca kendisine ait bilgilerin bulunduğu şahsi kaşe ve TÜRMOB kaşesi ile kaşelenerek imzalanmış olduğu anlaşılan bilanço bilgileri tablosu, şahsi kaşe ile kaşelenerek imzalanmış olduğu anlaşılan bilanço ve gelir tablosu sunulduğu söz konusu belgelerde yer alan mali verilerin 2015 ve 2016 yıllarına ait olduğu, bilanço bilgileri tablosunda yer alan 2016 yılına ait verilere bakıldığında cari oranın 0,75’ten, öz kaynak oranının 0,15’ten az olmadığı, kısa vadeli banka borçlarının öz kaynaklara oranının 0,50’den küçük olduğu, bilanço bilgileri tablosunda yer alan verilerin teklif dosyasındaki bilançoda yer alan verilerle aynı olduğu, ihaleyi yapan idarece 04/10/2017 ve 23/10/2017 tarihlerinde EKAP üzerinden bilanço ve gelir tablosuna ilişkin yapılan sorgulamalarda da anılan tarihlerde elde edilen 2016 ve 2015 yıllarına ait bilanço verilerinin teklif dosyasında yer alan bilanço bilgileri tablosundaki verilerle aynı olduğu; ancak teklif dosyasında yer alan bilanço bilgileri tablosundaki veriler ile ... Vergi Dairesi Müdürlüğü'nce idareye gönderilen yazı ekinde yer alan 02/05/2017 tarihli Kurumlar Vergisi Beyannamesi eki bilançoda yer alan veriler karşılaştırıldığında bilanço bilgileri tablosundaki 2016 yılına ait verilerden kısa vadeli borçlar (kısa vadeli yabancı kaynaklar), kısa vadeli banka borçları (banka kredileri) ve öz kaynaklar verilerinin bahse konu kurumlar vergisi beyannamesi eki bilançodaki 2016 yılına ait verilerle uyumlu olmadığı, 02/05/2017 tarihli Kurumlar Vergisi Beyannamesi eki bilançoda yer alan 2016 yılına ait veriler dikkate alınarak yapılan hesaplamada söz konusu istekli tarafından karşılanması gereken cari oran ve öz kaynak oranının karşılandığı, kısa vadeli banka borçları/öz kaynaklar oranını karşılanamadığı görülmekle birlikte teklif kapsamında sunulan ilgili meslek mensubu onaylı bilanço bilgileri tablosu ve 2016 yılı bilançosundaki veriler dikkate alınarak yapılan hesaplamada, karşılanması gereken bilanço oranlarının karşılandığı, ayrıca 02/05/2017 tarihli Kurumlar Vergisi Beyannamesi eki bilançoda yer alan 2015 ve 2016 yılına ait veriler birlikte dikkate alınarak yapılan hesaplama sonucunda (her iki yıla ait verilerin ortalaması) da söz konusu istekli tarafından karşılanması gereken cari oran ve öz kaynak oranının karşılandığı, kısa vadeli banka borçları/öz kaynaklar oranını karşılanamadığı görülmekle birlikte meslek mensubunca idareye verilen cevap yazısı ekinde yer alan 2016 yılına ait Kebir Mizanda yer alan veriler ile bilanço bilgileri tablosunda yer alan 2016 yılına ilişkin veriler ve 28/10/2017 tarihli düzeltme beyannamesinin eki bilançodaki 2016 yılına ait veriler karşılaştırıldığında her üç belgedeki verilerin birbiri ile uyumlu olduğu tespit edildiğinden teklif dosyasında yer alan belgeler üzerinde yer alan veriler dikkate alınarak yapılan hesaplamada anılan isteklinin karşılanması gereken kriterleri karşıladığı, meslek mensuplarının münferiden bilanço düzenleme yetkisini haiz olduğu, teklif dosyasına bizzat meslek mensubunca düzenlenmiş bilanço ve bilanço bilgileri tablosu sunulduğu gözetilerek kamu güvenini haiz meslek mensuplarınca düzenlenen ve onaylanan mesleki iş ve işlemlerin hukuka uygunluk karinesinden yararlandığı gerekçesiyle bahse konu iddianın yerinde olmadığı, olayda teklif dosyasına sunulan bilanço ile EKAP üzerinden yapılan sorgulamada gözüken bilançonun geçerli ve şekil şartlarına uygun olarak yetkili meslek mensubunca 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ile verilen yetkiler kapsamında hazırlandığı ve ihale üzerinde bırakılan isteklinin 2016 yılı kurumlar vergisi beyannamesinin gerek 02/05/2017 tarihinde verilen halindeki bilançonun gerekse de 25/09/2017 tarihli ihalenin teklif dosyasına sunulan bilançonun isteklinin daha önceden usulüne uygun olarak kapanışı yapılan ticari defterlerindeki veriler ile aynı olduğu, ihale üzerinde bırakılan istekli hakkında cumhuriyet savcılığı ve vergi dairesi nezdinde sahtecilik yönünden bir soruşturma yürütülmediği, usulüne uygun olarak ihale dosyasına sunulan SMMM tarafından onaylı bilanço verileri tablosundaki bilgilerin aksi ispat edilene kadar geçerli olduğu da gözetildiğinde vergi incelemesi yapma yetkisi olmayan davalı idarece tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı,
Davacının ihalenin 4. ve 5. kısımları üzerinde bırakılan isteklinin Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği'ne riayet etmediğine yönelik 2. iddiasının incelenmesinden; davalı idarece Ticaret Sicil Gazetesi resmi internet sayfasında yapılan sorgulama sonucunda ... Tarım Ürün. Ltd. Şti.ne ait yayımlanan son üç Ticaret Sicil Gazetesi’nin sırasıyla 20/10/2015 tarihli ve 8929 sayılı, 24/06/2016 tarihli ve 9104 sayılı ve 04/11/2016 tarihli ve 9191 Sayılı Ticaret Sicil Gazeteleri olduğu, ... Tarım Ürün. Ltd. Şti. teklif dosyasında yapılan incelemede, isteklice sunulan Ticaret Sicil Gazeteleri arasında 20/10/2015 tarihli ve 8929 sayılı ve 04/11/2016 tarihli ve 9191 sayılı Ticaret Sicil Gazetelerinin de bulunduğu, 24/06/2016 tarihli ve 9104 sayılı Ticaret Sicil Gazetesi’nin teklif dosyasında sunulmadığı görülse de anılan gazetenin şirketin ortaklık ve yönetim yapısına ilişkin olarak son durumdan farklı bir tescili konu etmediği, ... Tarım Ürün. Ltd. Şti.nin hisselerinin ...’a ait olan tek kişilik bir limited şirket olduğu ve şirket müdürünün de ... olduğu, yapılan incelemede ... Tarım Ürün. Ltd. Şti. tarafından, şirket ortakları ve şirket yönetimindeki görevliler açısından son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazeteleri ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin sunulmuş olduğu, ihaleye katılımın vekâleten olmadığı anlaşıldığından mevzuat kuralları ile isteklilerin EKAP’ta yer alan bilgilerinin güncel tutulması noktasında isteklilerin disipline edilmesi açısından bir zorunluluk getirildiği, bahse konu zorunluluğu yerine getirmeyenlerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılması yönünde bir yaptırımın olmadığı anlaşıldığından başvuru sahibinin bahse konu iddiası uygun bulunmadığı, 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nda isteklilerin tekliflerinin değerlendirme dışı bırakılacağı haller tahdidi olarak sayılmış olup Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği kurallarına uygun davranmamak halinin 4734 sayılı Kanun'da belirtilen koşullardan olmadığı gibi bizatihi Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği içeriğinde de Yönetmeliğin 7. maddesine aykırı davranış, teklifin değerlendirme dışı bırakılması yaptırımına bağlanmadığından dolayı tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, ihale üzerinde bırakılan isteklinin gerçeğe aykırı olarak bilanço bilgileri sunduğu ve ihaleyi kazanacağı belirlendikten sonra düzeltme beyannamesi verdiği, düzeltmeden önceki verilerin ekonomik ve mali yeterliği sağlamadığı, isteklinin bu eyleminin 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu uyarınca suç olduğu, kamu ihalelerindeki uyuşmazlıkların çözüm mercinin cumhuriyet savcılıkları ve vergi daireleri değil olduğu, ayrıca anılan isteklice Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği kurallarına riayet edilmediği, vaktinde gerekli güncellemelerin yapılmadığı, dolayısıyla dava konusu Kurul kararının mevzuata aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, ihaleyi kazanan isteklice teklif dosyası kapsamında hem bilanço bilgileri tablosunun hem de yıl sonu bilançosunun ibraz edildiği, bilanço bilgileri tablosunun standart forma uygun olarak düzenlenip meslek mensubunca kaşelenerek imzalandığı, yıl sonu bilançosu ve gelir tablosunun da yine meslek mensubunca kaşelenerek imzalandığı, zira meslek mensuplarının münferiden bilanço düzenleme yetkisine haiz olmakla birlikte 3568 sayılı Kanun uyarınca yetkilendirildikleri, yaptıkları mesleki iş ve işlemlerin hukuka uygunluk karinesinden yararlandığı, bunun yanında ihaleyi kazanan şirketin Elektronik İhale Uygulama Yönetmeliği'ne uygun olarak son durumu gösterir Ticaret Sicil Gazeteleri ile tüzel kişiliğin noter tasdikli imza sirkülerinin sunulduğu, dolayısıyla dava konusu Kurul kararının mevzuata uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
İdare ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. Posta giderleri avansından artan tutarın davacıya iadesine,
5. Kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
6. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
7. 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 17/01/2019 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.