Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/4012 E. , 2021/7459 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/4012
Karar No : 2021/7459
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Vergi Dairesi Başkanlığı
(...Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...Hırdavat Sanayi Ticaret Limited Şirketi
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, hakkında düzenlenen ...tarih ve ...sayılı Vergi İnceleme Raporuna istinaden sahte fatura kullandığından bahisle re'sen tarh edilen 2010/1, 2, 3, 4, 5, 7, 9, 10, 11 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergileri, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 353/1. maddesi gereğince kesilen özel usulsüzlük cezası ile dayanak vergi inceleme raporunun iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... Vergi Mahkemesince verilen kararda; davacının ilgili dönemde fatura aldığı Davutpaşa Vergi Dairesi mükellefi ... Şehircilik İnşaat Tur. ve Tic. A.Ş. hakkında düzenlenen Vergi Tekniği Raporunda yer verilen tespitlerin düzenlenen faturaların sahte olduğunu ortaya koyduğundan, bahsi geçen mükelleften alınan faturalardan kaynaklı tarhiyatta hukuka aykırılık, vergi inceleme raporunun iptali isteminde ise, ortada idari davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi zorunlu bir işlem olmadığı açık olduğundan, davanın esasını inceleme olanağı bulunmadığı, kesilen özel usulsüzlük cezasında da hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine, kısmen incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; davalı idare istinaf başvurusu yönünden; dava konusu uyuşmazlıkta; istinaf başvurusuna konu mahkeme kararının 213 sayılı Kanun'un 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılmasına ilişkin kısmında 2577 sayılı Yasa'nın 49. maddesinde sayılan kaldırma nedenlerinin bulunmadığı ve davalı idare istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddiaların da kararın bu kısmının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte olmadığı; davacı taraf istinaf başvurusu yönünden ise Davutpaşa Vergi Dairesi mükellefi ... Şehircilik İnşaat Tur. ve Tic. A.Ş. adına tanzim edilen .. tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporunun incelenmesinden, hakkında faturalara konu dönemde yoklamanın yapılmadığı, işçisi, aracı, şubesi deposu beyan ettiği matrahlara ulaşabilecek ticari kapasitesinin bulunup bulunmadığının tespit edilmediği, faaliyette olmadığına ilişkin tespitin 2013 yılına ilişkin olmadığı, sadece birtakım vergisel ödevlerini yerine getirmemesinden yola çıkılarak sahte fatura düzenlediğinin kabul edilmeyeceği sonucuna varıldığından davacının adı geçen mükelleften temin ettiği faturalarda yer alan katma değer vergisi indiriminin reddi suretiyle re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinde yasal isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davalı idare istinaf başvurusunun reddine, davacı taraf istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararı kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, mükellefin tarhiyata konu emtia alış verişlerini fatura almadan gerçekleştirdiği ve bu faturasız alımlarını hukuken geçerli olmayan sahte belgelerle tevsik ettiği hususu dosyada mevcut vergi inceleme raporu ile somut olarak ortaya konulduğu, olayda davacının emtia aldığı firmalardan fatura almadığı açık olduğundan, sadece satıcı veya satıcıların kimliklerinin bilinmemesi hususunun özel usulsüzlük suçunun unsurlarından kabul edilemeyeceği, davacı adına kesilen vergi ziyaı cezalı tarhiyatlar ile özel usulsüzlük cezasında yasaya aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Temyiz dilekçesinde özel usulsüzlük cezasına ilişkin olarak ileri sürülen iddialar, yerinde ve kararının bu kısmının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmamıştır.
Diğer temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Dosyanın incelenmesinden; davacı şirkete uyuşmazlık konusu dönemde fatura düzenleyen Davutpaşa Vergi Dairesi mükellefi ... Şehircilik İnşaat Tur. ve Tic. A.Ş. hakkında düzenlenen 09/12/2013 tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporunda; mükellefin inşaat taahhüt ve inşaat malzemeleri toptan alım satım faaliyetleri ile iştigal ettiği, 31/01/2012 tarihinde mükellefiyetinin resen terkin edildiği, 21/07/2010 tarihli yoklamada, işyerinin kapalı olduğu, site görevlisince şirketin bu adresteki iş yerini 2010 Mayıs ayında kapatarak ayrıldığı, adresini bilmediğinin beyan edildiği, 07/09/2010 tarihli değişen adreste yapılan yoklamada iş yeri kullanım alanının 110 m2 olduğu, başka depo ve şubesinin bulunmadığı, iş yerinde şirket ortaklarının fiilen çalıştıkları, işçi çalıştırmadıkları, demirbaş olarak masa takımı, evrak dolabı, bilgisayar ve muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu, şirketin faaliyetine devam ettiği, 21/01/2013 tarihli yoklamada şirketin ilgili adreste olmadığı, 02/10/2011 tarihinden itibaren söz konusu iş yerinde ...'in faaliyet gösterdiği, 06/06/2013 tarihinde son adresinde yapılan yoklamada; ödevlinin yaklaşık 2 yıl önce belirtilen adresteki faaliyetine son verdiği ve adreste ...'in faaliyette olduğunun tespit edildiği, mükellef kurumun 2010 yılında 7.777.412,00 TL tutarında mal ve hizmet sattığını bildirdiği, ancak mal ve hizmet satın almadığı, 2011 yılında 8.600.407,00 TL tutarında mal ve hizmet sattığının, karşı mükelleflerce 8.474.919,00 TL tutarında mal ve hizmet alındığının bildirildiği, aynı yılda 1.047.859,00 TL tutarında mal ve hizmet alındığının bildirildiği, karşı mükelleflerce 1.089.704,00 TL tutarında mal ve hizmet sattıklarının bildirildiği, 2012 yılında mükellefin Ba-Bs bildirimi vermediği ancak karşı mükelleflerce 196.100,00 TL tutarında mal ve hizmet alındığının bildirildiği, KDV matrahının ise 2010 yılında 8.146.724 TL, 2011 yılında 8.644.866 TL, 2012 yılında 6.855 TL olduğu, 2011-2012 kurumlar vergisi ve 2012/1. dönem kurum geçici vergi beyannamelerinin verilmediği, 295.956,21 TL vergi borcu olduğu, bunun sadece 100 TL gibi çok cüzi bir miktarının ödendiği, mükellef kurumun %85 ortağı olan … hakkında sahte belge düzenlemekten dolayı vergi suçu raporu bulunduğu hususları belirtilerek bu firmanın 01/01/2010 tarihinden itibaren düzenlediği faturaların sahte olduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden, inşaat taahhüt ve inşaat malzemeleri toptan alım satım faaliyetinde bulunduğu belirtilen firmanın şube, depo, işçisi, emtiası ve araç-gerecinin bulunmadığı, kısa süre içerisinde belirtilen hasılatı gerçekleştirecek ticari faaliyet ve kapasitesinin bulunmadığı, hiç ödeme yapmadığı, ortağı hakkındaki tespitler dikkate alındığında bu firma tarafından davacı adına düzenlenen faturaların gerçek bir mal veya hizmet karşılığında düzenlenmediği sonucuna varılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin ...tarih ve E:…, K:… sayılı kararının özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının ... Şehircilik İnşaat Tur. ve Tic. A.Ş.'den alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, davacı aleyhine onanan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve ...TL den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 29/11/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.