Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2018/4061 E. , 2021/271 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2018/4061
Karar No:2021/271
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Kurumu
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Enerji Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN_KONUSU : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:… K:…. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Ağrı ilinde kurulması planlanan … Regülatörü ve HES üretim tesisi için yapılan lisans başvurusunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nce Dairemizin … tarih ve E:…, K:… sayılı usûle ilişkin bozma kararına uyularak verilen kararda; davacı şirketin, Ağrı ilinde kurulması planlanan kanal tipinde 2 adet üniteden oluşan toplam 5,20 MWm/5,045 MWe kurulu gücündeki ... Regülatörü ve HES projesi için üretim lisansı başvurusunda bulunduğu, … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile lisans yürürlük tarihinden itibaren 49 (kırkdokuz) yıl süreli üretim lisansı verilmesinin uygun bulunmasına ve davacı şirkete, ''Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 10'uncu maddesindeki yükümlülüklerini yerine getirerek lisans verilmesinin uygun bulunmasına ilişkin Kurul kararının şirkete tebliğ tarihinden itibaren 90 (doksan) günlük süre içerisinde, Kuruma sunulması gerektiğinin bildirilmesine'' karar verildiği, söz konusu uygun bulma kararında belirtilen yükümlülüklerin 23/02/2012 tarihli yazılarla davacı şirkete ve DSİ'ye bildirildiği, davacı şirketin anılan yazıyı 27/02/2012 tarihinde tebellüğ ettiği, yükümlülüklerin yerine getirilmesine ilişin 90 günlük sürenin 28/05/2012 tarihinde sona erdiği, davacı şirketin, üretim lisansı başvurusu hakkında istenilen bilgi ve belgelerin bir kısmını süresinde davalı Kuruma sunduğu, ancak istenilen bu bilgi ve belgelerden; ana sözleşmede "Tüzel kişinin ikametgah adresi dışındaki ana sözleşme değişikliklerinde Kurumun uygun görüşünün alınacağı" yönünde değişiklik yaparak 90 günlük süre içerisinde Kuruma sunmadığının anlaşılması üzerine, … tarihli ve … sayılı Kurul kararı ile; davacı şirketin lisans başvurusunun Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 10 maddesinin 11. fıkrası ve … tarihli ve … sayılı Kurul kararının 5. maddesi çerçevesinde reddedilmesine ve şirket tarafından Kuruma sunulmuş olan 499.200,00-TL tutarındaki teminat mektubunun 52.000,00-TL tutarındaki kısmının irat kaydedilmesine karar verildiği;
Davacı şirketin, ana sözleşmede "Tüzel kişinin ikametgah adresi dışındaki ana sözleşme değişikliklerinde Kurumun uygun görüşünün alınacağı" hükmüne yer verilmesi yükümlülüğünü belirtilen süre içerisinde yerine getirmediği açık ise de, davacı şirketin bu durumdan bir kazanım sağladığı veya şirketin beyanı hilafına tasarrufta bulunduğuna ilişkin bir tespit bulunulmaması karşısında, bu denli ağır bir yaptırımın uygulanması hukuk devleti ilkesinin bir gereği olan ölçülülük ilkesine uygun olmadığından, söz konusu eksikliğin giderilmesi için davacı şirkete ilave süre verilmeksizin önlisans başvurusunun reddedilmesinde hukuka uygunluk bulunmadığı, öte yandan, davacı şirketin, 08/04/2013 tarihli yazısı ekinde 05/04/2013 tarihli ve 8294 sayılı Ticaret Sicil Gazetesini Kuruma sunduğu, ana sözleşmede "Tüzel kişinin ikametgah adresi dışındaki ana sözleşme değişikliklerinde Kurumun uygun görüşünün alınacağı" hükmüne yer vererek, dava konusu işlemin tesisinden önce şirket ana sözleşmesini değiştirdiği ve böylece dava konusu işlemin tesisine neden olan eksikliği giderdiğinin de anlaşıldığı; bu durumda, davacı şirketin önlisans başvurusunda davalı idarece tespit edilen eksikliğin giderilmesi için davalı idare tarafından davacı şirkete bir süre verilerek anılan eksikliğin giderilmesinin istenilmesi gerekirken, ''Kurul tarafından uygun bulunan hâller'' kapsamında görülmeyerek doğrudan davacı şirketin önlisans başvurusunun reddedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davacı şirketin verilen 90 günlük süre içinde yükümlülüklerini yerine getirmediği, mevzuat uyarınca şirket ana sözleşmesinde yapılması gereken değişikliklerin yapılmadığı, davacı şirket tarafından değişiklik yapılmasının unutulduğunun Kurum’a iletildiği, Mahkeme kararında da davacının süresinde yükümlülüklerini yerine getirmediğinin hüküm altına alındığı, öte yandan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği’nin Geçici 8. maddesinin 2. fıkrasının (a) bendinin Danıştay tarafından yürürlüğünün durdurulması üzerine kararın uygulanması için davacının başvurusu önlisans başvurusu olarak kabul edilerek davacı şirkete önlisans verildiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile İdare Mahkemesi kararının gerekçeli onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Davacı şirket tarafından Ağrı ilinde kurulması planlanan kanal tipinde 2 adet üniteden oluşan toplam 5,20 MWm/5,045 MWe kurulu gücündeki ... Regülatörü ve HES projesi için üretim lisansı başvurusunda bulunulması üzerine … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile; lisans yürürlük tarihinden itibaren 49 (kırkdokuz) yıl süreli üretim lisansı verilmesinin uygun bulunmasına ve davacı şirkete mülga Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 10. maddesinde belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmesi için 90 (doksan) günlük süre verilmesine karar verildiği, söz konusu uygun bulma kararında belirtilen yükümlülüklerin 23/02/2012 tarihli yazı ile davacı şirkete bildirildiği, davacı şirketin anılan yazıyı 27/02/2012 tarihinde tebellüğ ettiği, yükümlülüklerin yerine getirilmesine ilişin 90 günlük sürenin 28/05/2012 tarihinde sona erdiği görülmektedir.
Davacı şirketin 28/05/2012 Kurum genel evrak girişli yazısı ekinde sunduğu belgeler incelendiğinde, ana sözleşmede "Tüzel kişinin ikametgah adresi dışındaki ana sözleşme değişikliklerinde Kurumun uygun görüşünün alınacağı" ibaresine yer verilmediği, bunun üzerine …. tarihli ve … sayılı Kurul kararı ile belirlenen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle davacı şirketin lisans başvurusunun Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin 10 maddesinin 11. fıkrası ve … tarihli ve … sayılı Kurul kararının 5. maddesi çerçevesinde reddedilmesine ve Kuruma sunulmuş olan 499.200,00-TL tutarındaki teminat mektubunun 52.000,00-TL tutarındaki kısmının irat kaydedilmesine dair dava konusu Kurul kararının alındığı, davacı tarafından anılan Kurul kararına itiraz edilerek, Ağrı İli'nde kurulması planlanan 5,20 MWm/5,045 MWe kurulu gücündeki ... Regülatörü ve HES projesi için lisans verilmesinin talep edildiği, söz konusu itirazının da … tarih ve … sayılı Kurul kararı ile reddedildiği, bunun üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
30/03/2013 tarih ve 28603 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun “Mevcut lisans başvurularının önlisansa dönüştürülmesi” başlıklı Geçici 10. maddesinde, “Bu Kanun'un yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Kurumca henüz sonuçlandırılmamış üretim lisansı başvuruları, önlisans başvurusu olarak değerlendirilir ve sonuçlandırılır.” kuralına yer verilmiştir.
6446 sayılı Kanun'a dayanılarak hazırlanan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliği'nin “Mevcut lisans başvuruları” başlıklı Geçici 8. maddesinin birinci fıkrasında, mezkûr Kanun'un yürürlüğe girmesine kadar Kurumca henüz sonuçlandırılmayan; ikinci fıkrasında ise, Kanun'un yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla uygun bulma kararı verilmiş olan üretim lisansı başvurularına ilişkin olarak ikili bir ayrıma gidilerek;
"(1) Kanun'un yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Kurumca henüz sonuçlandırılmamış olan;
a) Üretim ve otoprodüktör lisansı başvuruları, önlisans başvurusu olarak değerlendirilir ve bu Yönetmelikte düzenlenen önlisans başvurularına ilişkin düzenlemeler çerçevesinde,
....
sonuçlandırılır.
(2) Kanun'un yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla uygun bulma kararı verilmiş olan üretim lisansı başvuruları ile ilgili olarak;
a) Uygun bulmaya ilişkin Kurul kararında belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmesi için öngörülen süresi sona ermiş olanlardan, mücbir sebep ile Kurul tarafından uygun bulunan hâller dışında kalan sebeplerle, söz konusu yükümlülüklerini süresi içerisinde tamamlamamış olan tüzel kişilerin başvuruları reddedilerek başvuru aşamasında sunulmuş olan teminatları irat kaydedilir.
b) (a) bendi kapsamındaki tüzel kişiler hariç olmak üzere, diğer tüzel kişilerin uygun bulmaya ilişkin Kurul kararları kaldırılarak bu kişilerin başvuruları önlisans başvurusu olarak değerlendirilir ve bu Yönetmelik kapsamındaki yükümlülüklerin tamamlanması için ilgili tüzel kişilere doksan günlük süre verilir. İlgili tüzel kişinin, bu süre içerisinde de yükümlülüklerini tamamlayamaması veya başvurudan vazgeçildiğinin Kuruma yazılı olarak bildirilmesi hâlinde, söz konusu tüzel kişinin başvurusu Kurul kararı ile reddedilir ve ilgili başvuru kapsamında Kuruma sunulan teminat mektubu iade edilir." kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
6446 sayılı Kanun'un Geçici 10. maddesiyle, Kanun'un yürürlüğe girdiği 30/03/2013 tarihine kadar Kurumca sonuçlandırılmamış, yani lisans verilmesi ya da verilmemesi hususunda herhangi bir Kurul kararının bulunmadığı tüm durumlarda bu başvuruların önlisans başvurusu olarak değerlendirileceği ve sonuçlandırılacağı açıkça ifade edilmiş olup, maddede herhangi bir sınırlayıcı, kısıtlayıcı veya istisnaî kayıt ve şarta yer verilmediği, yerine getirilmesi gereken başka bir idarî usul işleminin öngörülmediği, başvurular arasında bir ayrım yapılmadığı açık iken, Yönetmeliğin Geçici 8. maddesinde mevcut lisans başvuruları yönünden; Kurumca henüz sonuçlandırılmamış olan ve Kurumca uygun bulma kararı verilmiş olanlar şeklinde ikili bir ayrım yapılarak düzenlenmeye gidildiği; bu suretle maddenin ikinci fıkrasının (a) bendinde sadece Kurumca uygun bulma kararı verilmiş olanları kapsayan ve 6446 sayılı Kanun'da öngörülmeyen bir düzenlemeye yer verildiği gerekçesiyle Dairemizin 30/09/2016 tarih ve E:2016/2332 sayılı kararı ile dava konusu Kurul kararının dayanağı olan Elektrik Piyasası Lisans Yönetmeliğinin Geçici 8. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin ve (b) bendinde yer alan "(a) bendi kapsamındaki tüzel kişiler hariç olmak üzere, diğer" ibaresinin yürütmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.
Bu itibarla, dava konusu Kurul kararının dayanağı olan Yönetmelik maddesinin yürütmesinin durdurulduğu ve davacının üretim lisansı başvurusunun 6446 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği 30/03/2013 tarihine kadar Kurumca sonuçlandırılmadığı görüldüğünden, davacının üretim lisansı başvurusunun, 6446 sayılı Kanun'un Geçici 10. maddesi kapsamında önlisans başvurusu olarak değerlendirilmesi ve buna göre sonuçlandırılıp karara bağlanması gerektiği hâlde, başvuru yükümlülüklerini doksan günlük süre içinde yerine getirmediğinden bahisle üretim lisansı başvurusunun reddedilmesine ve teminat mektubunun 52.000-TL tutarındaki kısmının irat kaydedilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk, dava konusu işlemin iptali yolundaki temyize konu Mahkeme kararında ise sonucu itibarıyla hukukî isabetsizlik bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı temyize konu kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından anılan Mahkeme kararının yukarıda belirtilen GEREKÇEYLE ONANMASINA,
3. Davalı idare harçtan muaf olduğundan, toplam …-TL temyiz harcının istemi hâlinde davalı idareye iadesine,
4. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
5. Dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine,
6. 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca, bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 (on beş) gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere, 26/01/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.