Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2018/4071 E. , 2021/5726 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2018/4071
Karar No : 2021/5726
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı - …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı tarafından, ön alım hakkına dayanarak açtığı tapu iptali ve tescili davası sonucunda … Asliye Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile iktisap ettiği Adana İli, … Mahallesi, … ada ve … parselde bulunan taşınmaz üzerinde önceki malikler … ve …'ın ortağı olduğu şirketin vergi borçları nedeniyle konulmuş olan 03/05/2014 ve 15/05/2014 tarihli hacizlerin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; olayda; asıl borçlu … Piliç Ticaret Limited Şirketi'ne ait kamu borcunun bu şirketten tahsil imkanının kalmadığının görülmesi üzerine şirket ortakları olan … ve …'ın takibe alındığı, anılan şahıslar tarafından borcun ödenmemesi üzerine malvarlığı araştırmasına gidildiği, şahıslar adına kayıtlı Adana İli, … Mahallesi, … ada ve … parselde bulunan taşınmazın tespiti üzerine usulune uygun olarak haciz işlemlerinin tesis edildiğinin görüldüğü, Mahkemece verilen … tarih ve E:… sayılı ara karar ile davalı idareden dava konusu haciz işlemlerinin dayanağı olan kamu alacaklarının tahsil edilip edilmediği, asıl borçlu şirket tarafından ve borçtan sorumlu olanlar tarafından herhangi bir ödemede bulunulup bulunulmadığının sorulduğu, ara kararına cevaben idarece gönderilen bilgi ve belgelerden, hacize konu alacağın taraflarca halen ödenmediği anlaşıldığından, idarece yasal düzenlemeler dahilinde tesis edilen haciz işlemlerinde hukuka aykırılık görülmediği gerekçesiyle dava reddedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davacının istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Taşınmazı ön alım hakkına dayanarak açtığı tapu iptali ve tescili davası sonucunda … Asliye Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile iktisap ettiği, temyize konu kararda vergi borcundan sorumlu olup olmayacağının tartışılmadığı, yalnızca borcun ödenip ödenmediğinin araştırıldığı ve ödenmediği gerekçesiyle ret kararı verildiği, ön alım hakkının yenilik doğurucu bir hak olduğu, Kanunda bu hakkı kullanana satış bedeli, tapu harç ve masrafları dışında bir yükümlülük yüklenmediği, vergi borcundan sorumlu olmadığı, başkasına ait borç nedeniyle taşınmazının üzerindeki hacizlerin kaldırılmadığı, bu durumun mahkeme kararını etkisizleştirdiği gibi mülkiyet hakkının da ihlal edidiği iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY:
Davacı tarafından, ön alım hakkına dayanarak açtığı tapu iptali ve tescili davası sonucunda … Asliye Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile iktisap ettiği Adana İli, … Mahallesi, … ada ve …parselde bulunan taşınmaz üzerinde önceki malikler … ve …'ın ortağı olduğu şirketin vergi borçları nedeniyle konulmuş olan 03/05/2014 ve 15/05/2014 tarihli hacizlerin kaldırılması istenilmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT:
2576 sayılı Bölge İdare Mahkemeleri, İdare Mahkemeleri ve Vergi Mahkemelerinin Kuruluşu ve Görevleri Hakkında Kanun'un 6. maddesinde vergi mahkemelerinin a) Genel bütçeye, il özel idareleri, belediye ve köylere ait vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezaları ile tarifelere ilişkin davaları, b) (a) bendindeki konularda 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun uygulanmasına ilişkin davaları, c) Diğer kanunlarla verilen işleri çözümleyeceği ifade edilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, Adana İli, …Mahallesi, …ada ve … parselde bulunan taşınmaz … ve … adına kayıtlı iken, ortağı oldukları …Ticaret Limited Şirketinin vergi borçları nedeniyle taşınmazdaki hisseleri üzerine 03/05/2014 ve 15/05/2014 tarihli hacizlerin konulduğu, davacı tarafından ön alım hakkına dayanarak açılan -ve dava konusu haciz işlemlerinin uygulanmasından sonra karar verilen- tapu iptali ve tescili davası sonucunda … Asliye Hukuk Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile taşınmazın davacı adına tesciline karar verildiği, davacı tarafından 09/06/2016 tarihinde …Tapu Müdürlüğüne kararın icrası ve taşınmazın adına hükmen tescili için başvuruda bulunulduğu, taşınmaz üzerindeki hacizler nedeniyle tescilin yapılmadığı, söz konusu hacizlerin kaldırılması istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda, dava konusu edilen hususun; 6183 sayılı Kanun'a göre tesis edilen haciz işleminin unsurlarındaki bir hukuka aykırılık iddiası olmayıp, davacının edindiği taşınmaz malın tapu kaydında yer alan sınırlamanın kaldırılması isteğine, dolayısıyla mülkiyet hakkının muhafazasına yönelik olduğu, hacze konu borcun borçlusunun dava dışı … ve …, alacaklısının ise …Vergi Dairesi Müdürlüğü olduğu, davacının uyuşmazlık konusu taşınmazın mülkiyetini tapu iptali ve tescil davası ile kazandığı, anılan ilamda taşınmazın üzerindeki hacizlere ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığı, davacının taşınmazın mahkeme kararı ile intikalinden önce tespit edilen ve önceki maliklerin borcu nedeniyle tapu kaydına konulmuş olan haciz şerhlerinin, taşınmazın yeni maliki olan davacıya karşı etkisinin ve haczin kaldırılması konusunun değerlendirilmesine ilişkin olduğu anlaşıldığından, davaya konu taşınmaz mülkiyeti ile ilgili uyuşmazlığı çözmekle görevli olan yargı kolunun adli yargı mahkemeleri olduğu açıktır.
Nitekim, benzer bir konuda verilmiş Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü 28/12/2015 tarih ve E:2015/853, K:2015/888 sayılı kararı da bu yöndedir.
Bu durumda, davanın görev yönünden reddi gerekirken, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle reddeden Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Vergi Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunu reddeden …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesine gönderilmesine , 23/11/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.