Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2018/4321 E. , 2021/4487 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/4321
Karar No : 2021/4487
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü/…
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Elektrik Aydınlatma Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, emtia alımlarının bir kısmının sahte faturalarla belgelendirmesi nedeniyle takdir komisyonu kararına dayanılarak 2010 yılının Mart ila Aralık dönemleri için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Dava konusu tarhiyatın dayanağının esas itibarıyla takdire sevk tarihinden sonra düzenlenen vergi tekniği raporu olduğu, matrah takdiri dışında sadece zamanaşımını durdurma sonucunu doğuracak şekilde takdir komisyonuna başvurulmasının tarhiyata etkisinin olmadığı dikkate alındığında, en geç 31/12/2015 tarihine kadar tebliğ edilmesi gereken tarhiyatın zaman aşımına uğradığı gerekçesiyle cezalı vergi kaldırılmıştır.
Bölge Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :Zamanaşımı süresi dolmadan matrah takdiri için davacının 09/11/2015 tarihinde takdire sevk edildiği, takdir komisyonu kararının vergi dairesine tevdiinden sonra zamanaşımı için kanunda öngörülen süre dolmadan tarhiyatın yapılarak tebliğ edildiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE
MADDİ OLAY :
Davacı şirketin 2010 yılında bir kısım alımlarının sahte faturalarla belgelendirilmesi nedeniyle 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 30. maddesi uyarınca 09/11/2015 tarihinde takdire sevk işleminin yapıldığı, takdire done teşkil etmek üzere düzenlenen 30/03/2016 tarihli Vergi Tekniği Raporu esas alınarak takdir komisyonunca 24/10/2016 tarihli kararla takdir edilen matrah üzerinden davacı adına salınan cezalı verginin 20/11/2016 tarihinde davacıya tebliğ edildiği anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 30. maddesinde re'sen tarhiyat, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması olarak tanımlanmış, 74. maddesinin (a) bendinin (1) numaralı alt bendinde, yetkili makamlar tarafından istenilen matrah ve servet takdirlerini yapmak, takdir komisyonunun görevleri arasında sayılmış, komisyonunun yetkilerini düzenleyen 75. maddenin 1. fıkrasında ise 72. maddenin 1. fıkrasına göre kurulan takdir komisyonunun 74. maddedeki görevleri dolayısıyla bu Kanunda yazılı inceleme yetkisini haiz olduğu kuralına yer verilmiştir.
Aynı Kanun'un 113. maddesinde zamanaşımı; süre geçmesi suretiyle vergi alacağının kalkması olarak belirtilmiş, 114. maddesinin 1. ve 2. fıkralarında ise vergi alacağının doğduğu takvim yılını takip eden yılın başından başlıyarak beş yıl içinde tarh ve mükellefe tebliğ edilmeyen vergilerin zamanaşımına uğrayacağı, şu kadar ki vergi dairesince matrah takdiri için takdir komisyonuna başvurulmasının zamanaşımını durduracağı, duran zamanaşımını mezkûr komisyon kararının vergi dairesine tevdiini takip eden günden itibaren kaldığı yerden işlemeye devam edeceği, ancak işlemeyen sürenin her hâl ve takdirde bir yıldan fazla olamayacağı hükme bağlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
213 sayılı Kanun'un 30. maddesine göre vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde matrah, takdir komisyonu tarafından takdir edilebileceğinden, bu durumdaki bir mükellefin vergi incelemesine başlanılmadan önce takdire sevk edilmesine ve düzenlenen raporların takdir komisyonunca done olarak kullanılmasına yasal bir engel bulunmamaktadır.
Zamanaşımı süresi içinde takdire sevk edilmekle işlemekte olan zamanaşımı süresinin duracağı 213 sayılı Kanun'un 114. maddesi gereğidir.
Bu durumda, 2010 yılı matrahının takdiri için 09/11/2015 tarihli takdire sevk işlemiyle duran ve sevk tarihinden itibaren bir yıl içinde takdir komisyonu kararının vergi dairesi kayıtlarına girmesiyle işlemeye devam eden zamanaşımı süresi dolmadan 20/11/2016 tarihinde tebliğ edilen ihbarnamelerle duyurulan cezalı verginin zamanaşımına uğradığından söz edilemeyeceğinden, aksi yöndeki gerekçeyle kaldırılması yolundaki vergi mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddi yolundaki kararın bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesine,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 13. Maddesinin (j) bendi parantez içi hükmü uyarınca alınması gereken harç dahil olmak üzere yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 18/10/2021 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)- KARŞI OY:
213 sayılı Vergi Usul Kanununun 30. maddesinde re'sen tarhiyatın tanımı yapılmış,- 74. maddesinde takdir komisyonunun görevleri sayılmış, 75. maddesinde komisyonun yetkileri belirtilmiş, aynı Yasanın 113. İle 114. maddesinde zaman aşımı ile ilgili düzenlemelere yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden davacının dönem matrahının tespiti için 9.11.2015 tarihinde takdire sevk edildiği belirtilmiş ise de, takdir komisyonu kararının done alındığı vergi tekniği raporunun "Giriş" kısmında, 2010 yılı için zaman aşımına kısa bir süre kalması ve incelemenin bu süre içerisinde sonuçlandırılamaması ihtimaline karşı inceleme sonucunda çıkması muhtemel vergilerin zaman aşımına uğramasına engel olmak amacıyla mükellef kurumun 2010 hesap dönemi katma değer vergisi, kurumlar vergisi, kurum geçici vergisi ve gelir (kurum) stopaj vergisi matrahlarının takdiri için ilgili denetim elemanı tarafından takdir komisyonlarına sevk edildiği belirtilmiştir.
213 sayılı Kanun'un 30. maddesine göre vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgere veya kanuni ölçülere dayanılarak tespitine imkan bulunmayan hallerde matrah, takdir komisyonu tarafından takdir edilebileceğinden, bu durumdaki bir mükellefin vergi incelemesine başlanılmadan önce takdire sevk edilmesine ve düzenlenen raporların takdir komisyonunca done olarak kullanılmasına yasal bir engel bulunmamakla birlikte inceleme başladıktan sonra takdire sevk işleminin zaman aşımı süresini durdurduğundan bahsedilmez.
Bu durumda, davacının 2010 yılı işlemlerinin incelemeye başlanmasından sonra, takdire sevk işleminin, zaman aşımı süresini durdurmadığı dikkate alındığında, zaman aşımı süresinin dolmasından sonra tebliğ edilen ihbarnameler içeriği cezalı verginin zaman aşımına uğradığı görüldüğünden tarhiyatın yazılı gerekçeyle kaldırılmasına ilişkin Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunun reddine dair Vergi Dava Dairesi kararında sonucu itibarıyla hukuka aykırılık bulunmadığı oyuyla karara katılmıyorum.