Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/4441 E. , 2022/1598 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/4441
Karar No : 2022/1598
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, uhdesinde bulunan limited şirket hisselerinin devrinden, değer artış kazancı elde ettiğinden bahisle, takdir komisyonu kararı uyarınca, re'sen tarh edilen 2015 yılı vergi ziyaı cezalı gelir vergisinin kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı kararda; uyuşmazlığa esas şirket hissesinin, alış bedeli hakkında hiçbir araştırma yapılmadan, takdir komisyonu kararında, kararın dayanağı verilere yeterince açık olarak yer verilmediği, elde ediliş bedelinin 39.000,00 TL olarak belirlendiği, oysa davacının pay durumu ve pay bedelinin 20/09/2012 tarih ve 8157 sayılı Ticaret Sicil Gazetesine göre 49.000,00 TL olarak göründüğü, takdir komisyonu tarafından matraha esas değer artışında safi kazanç hesaplanırken, 193 sayılı Kanun'un mükerrer 81. maddesinin son fıkrasına göre, şirket hissesinin elden çıkarılmasında, iktisap bedelinin, elden çıkarılan şirket hissesinin, elden çıkarıldığı ay hariç olmak üzere Devlet İstatistik Enstitüsünce belirlenen toptan eşya fiyat endeksindeki artış oranında artırılarak tespit edilmesi gerekirken, anılan hüküm dikkate alınmadan safi kazanç hesaplamasına esas elde ediliş bedelinin eksik olarak, 39.000,00 TL olarak, belirlendiği, 193 sayılı Kanun'un yukarıda bahsedilen mükerrer 81. maddesinde öngörülen hususlara göre hesaplama yapılmaksızın safi kazanç hesaplanarak matrah belirlendiği, bu durumda, şirket hissesinin gerçek alış değeri, anılan kanuni düzenleme çervesinde somut olarak tespit edilmeden eksik incelemeye dayalı olarak yapılan dava konusu vergi ziyaı cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, yapılan işlemlerin hukuka uygun olduğu, aksi yöndeki kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın Vergi Mahkemesine gönderilmesine, 16/03/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3. maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği, vergiyi doğuran olayla ilgisi tabii ve açık bulunmayan ifadelerin ispatlama vasıtası olarak kullanılamayacağı, iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutad olmayan bir durumun iddia olunması halinde ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olacağı; 30. maddesinde, re'sen vergi tarhının, vergi matrahının tamamen veya kısmen defter, kayıt ve belgelere veya kanunî ölçülere dayanılarak tespitine imkân bulunmayan hallerde takdir komisyonları tarafından takdir edilen veya vergi incelemesi yapmaya yetkili olanlarca düzenlenmiş vergi inceleme raporlarında belirtilen matrah veya matrah kısmı üzerinden vergi tarh olunması, olduğu belirtilmiştir.
193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu'nun mükerrer 80/6. maddesinde "İktisap şekli ne olursa olsun (ivazsız olarak iktisap edilenler hariç) 70 inci maddenin birinci fıkrasının (1), (2), (4) ve (7) numaralı bentlerinde yazılı mal (gerçek usulde vergiye tâbi çiftçilerin ziraî istihsalde kullandıkları gayrimenkuller dahil) ve hakların, iktisap tarihinden başlayarak beş yıl içinde elden çıkarılmasından doğan kazançlar" değer artış kazançları arasında sayılmıştır.
Dosyanın incelenmesinden, davacının maliki bulunduğu, … Eğitim Sağlık Tur. Taş. Gıd. İnş. San. Tic. Ltd. Şti. deki %98'lik hissesini aktif ve pasif ile birlikte 16/01/2015 tarihinde, farklı farklı kişilere alıcı ifadelerinden ve düzenlenen yoklama fişlerinden yapılan tespite göre toplamda 409.954,54-TL'ye sattığının tespit edildiği, davacının satış bedelini 12.000,00-TL olarak gösterdiği, elde etmiş olduğu değer artış kazancını beyan dışı bıraktığından bahisle davacının 04/05/2017 tarih ve … sevk no'lu takdire sevk fişi ile takdir komisyonuna sevk edildiği, takdir komisyonunca … tarih ve … karar no'lu kararı ile matrah takdir edildiği, matrah takdir edilirken davacının şirket hisselerini elden çıkarma bedeli olan 409.954,54-TL'den, hisselerin elde edilirken elde ediliş bedeli olarak ödenen 39.000,00-TL ve istisna tutarı olan 10.600,00-TL'nin indirilmesiyle 360.354,54-TL değer artış kazancı matrahının belirlendiği ve bu matrah üzerinden dava konusu tekerrür hükümleri uygulanmış vergi ziyaı cezalı gelir vergisi tarhiyatının yapıldığı anlaşılmaktadır.
Olayda; davacının söz konusu hisseleri, iktisap ve elden çıkarma bedellerinin somut verilerle ortaya konulmuş olduğu ve kanuni ölçülerde değerleme yapılmak suretiyle cezalı tarhiyatın dayanağı matrahın hesaplandığı, aksi yöndeki iddiaların, örneğin iktisap bedeline ilişkin olarak, davacı tarafından ispatının gerektiği, dosya içeriği bilgi ve belgelerden davacı tarafından söz konusu iddiasına ilişkin somut bir ispatın sağlanamadığı görüldüğünden, yapılan cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık, yazılı gerekçeyle verilen kararda hukuki isabet bulunmamıştır.
Açıklanan nedenlerle, kararın bozulması gerektiği görüşüyle daire kararın katılmıyoruz.