Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2018/4561 E. , 2021/11977 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2018/4561
Karar No : 2021/11977
TEMYİZ EDENLER : I- (DAVACILAR) : 1- ... 2- ...
3- ... 4- ...
5- ...
VEKİLİ : Av. ...
II- (DAVALILAR) : 1- ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF : I- (DAVACILAR) : 1- ... 2- ...
3- ... 4- ...
5- ...
II- (DAVALILAR) 1- ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
2- ... Belediye Başkanlığı
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Kahramanmaraş İli, Dulkadiroğlu İlçesi ... Mahallesi, ... ada ... ve ... parsel sayılı taşınmazların kapsayan ve Kahramanmaraş Belediyesi Meclisinin 04/12/2013 tarihli kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli uygulama imar planına yapılan itirazın reddine ilişkin 10/03/2014 tarihli Kahramanmaraş Belediye Meclisi kararının ve bu işlemin bildirimine dair ... tarih ve ... sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan bilirkişi raporu ile dava dosyasındaki tüm bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, yolların genişletilmesi açısından, 2. derece kent içi yol konumundaki 25 mt enkesitli imar yollarının ekseninin plan bütünlüğüne, trafik güvenliğine ve yol tasarım esaslarına uygun olduğu, dava konusu taşınmazların bir bölümünün yol güzergahı içerisinde kalmasının teknik zorunluluktan kaynaklandığı, dolayısıyla 25 mt enkesitli imar yollarının planlanmasının şehircilik ilkeleri, planlama esasları ve kamu yararı ile kentsel ihtiyaçlar açısından uygun olduğu, yapılaşma yoğunlukları yönünden ise, bölgede yoğunluk kararlarının geliştirilmesinde alanın doğal verileri ve/veya öngörü ulaşım şeması ile ilişkilendirilmiş bir yoğunluk dağılımı kurgusu oluşturulamadığı, aynı imar yoluna cepheli parsellerde farklı yoğunluk kararları öngörüldüğü görüldüğünden dava konusu parsel yönünden uygulama imar planının yoğunluk kararlarına ilişkin kısmının şehircilik ilkelerine, planlama tekniklerine, hakkaniyet ve eşitlik ilkelerine aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline, davanın davacıların taşınmazları üzerinde geçen yolun imar planında genişletilmesine ilişkin kısmının ise reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davacılar tarafından, yolun sadece kendi parsellerine doğru genişletildiği, bilirkişi raporunun eksik incelemeye dayandığı, dava konusu planın şehircilik ilkelerine, planlama tekniklerine aykırı olduğu ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının imar planında yolun genişletilmesine ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.
Davalı Kahramanmaraş Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından, kişiye özel plan yapılamayacağı, plan öngörüsü ve arazi kullanım kararları ile ilişkili olarak farklı yoğunluk kararlarının öngörülebileceği, dava konusu planın şehircilik ilkelerine, planlama tekniklerine uygun olduğu ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının yoğunluğa ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.
Davalı Dulkadiroğlu Belediye Başkanlığı tarafından, Dava konusu parselin komşu parsellerle aynı yoğunlukta olduğu, yoğunluk artışının plan bütünlüğünü bozacağı, yoğunluğun belirlenmesinde yolun sınır olarak kabul edildiği, dava konusu planın şehircilik ilkelerine, planlama tekniklerine uygun olduğu ileri sürülerek Bölge İdare Mahkemesi kararının yoğunluğa ilişkin kısmının bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ... 'İN DÜŞÜNCESİ : Davalı idarelerin Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararın yoğunluğa ilişkin kısmının bozulması, davacıların temyiz isteminin ise reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : Kahramanmaraş Belediye Meclisinin 04/12/2013 tarihli kararı ile 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının onaylandığı, davacılar tarafından, aynı yapı adası üzerinde bulunan parseller arasında eşitsizliğe neden olunduğu ve imar planında yola ilişkin genişletmenin sadece kendi taşınmazları üzerinde yapıldığından bahisle dava konusu imar planlarına itiraz edildiği, ancak yapılan itirazın davalı idarenin 10/03/2014 tarihli belediye meclisi toplantısında reddedildiğinin ... tarih ve ... sayılı işlemi ile davacılara bildirilmesi üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmıştır
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Yasasının 5. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde, nazım imar planı; varsa bölge ve çevre düzeni planlarına uygun olarak hali hazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları gösteren ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen detaylı bir raporla açıklanan ve raporu ile beraber bir bütün olan plan olarak, uygulama imar planı ise; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacıların temyiz istemi yönünden;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın, davanın reddine ilişkin kısmına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarelerin temyiz istemi yönünden;
Dosyada yer alan bilirkişi raporunda; bölgede yoğunluk kararlarının geliştirilmesinde alanın doğal verileri ve/veya öngörü ulaşım şeması ile ilişkilendirilmiş bir yoğunluk dağılımı kurgusu oluşturulamadığı, aynı imar yoluna cepheli olan parsellerde farklı yoğunluk kararlarının öngörüldüğü bu sebeple yoğunluk kararlarının şehircilik ilkelerine, planlama tekniklerine, planlamanın hakkaniyet ve eşitlik ilkelerine aykırı olarak oluşturulduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Dairemizce yoğunluk kararlarına ilişkin dava konusu plan üzerinde yapılan incelemede ise bölgede, 25 metrelik yolun kuzeyindeki alanın imar planı ile yapılaşmaya açıldığı,yolun güneyinde E:1,50 koşullarında , kuzeyinde ise E:1,0 koşullarında yapılaşma öngörüldüğü dolayısıyla 25 metrelik yolun yoğunluk kararlarında sınır olarak kabul edildiği ve davacının parsellerinin de 25 metrelik yolun kuzeyinde yeni yapılaşmaya açılan bölgede yer aldığı görülmektedir.
Bu durumda, 25 metrelik yol sınır kabul edilerek yoğunluk kararlarında kademelendirmeye gidildiği, davacının parselin içinde bulunduğu alan incelendiğinde parselin yoğunluk kararının çevresindeki parsellerle aynı olduğu, dolayısıyla 1/1000 ölçekli uygulama imar planında kendi içinde tutarlı ve eşit yapılaşma yoğunluğu öngörüldüğü görülmüş olup davacının yoğunluk artış talebinin plan bütünlüğünü bozucu nitelikte olduğu sonucuna ulaşıldığından dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında şehircilik ilkelerine, planlama tekniklerine aykırılık görülmemiştir.
Bu itibarla, davacının parseline yönelik yoğunluk kararı yönünden dava konusu planın iptaline karar veren İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararın bu kısmında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalı idarelerin temyiz isteminin kabulüne,
2. Yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın, 1/1000 ölçekli uygulama imar planında dava konusu parsele verilen yoğunluk kararına ilişkin kısmının iptaline dair ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:... , K:... sayılı kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bu kısmının BOZULMASINA,
3. Davacının temyiz isteminin reddine,
4. Anılan kararın, yol genişliklerinin arttırılmasına yönelik plan kararlarının iptali istemi yönünden davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair kısmının ONANMASINA,
5. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 01/11/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.