Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2018/4578 E. , 2021/6538 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/4578
Karar No : 2021/6538
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, komisyon karşılığı sahte fatura düzenlemek suretiyle elde ettiği gelirini kayıt ve beyan dışı bıraktığı, kayıtlarına intikal ettirdiği gerçeği yansıtmayan faturalarda yer alan tutarı dönem kazancının tespitinde vergi matrahını azaltacak şekilde gider unsuru olarak dikkate aldığı ve Aralık 2014 döneminden Ocak 2015 dönemine devreden katma değer vergisinin azaltıldığı yolundaki tespitleri içeren vergi inceleme raporuna dayanılarak 2014 yılının Mayıs ila Ağustos ve 2015 yılının Nisan dönemler için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : Davacının faturalarını kayıtlarına aldığı … Maden Taş Ocağı İnşaat Malzemeleri Taahhüt Turizm Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi, … Yapı Maden Taşıma Makine Ticaret Limited Şirketi hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarının ara kararıyla istenildiği halde vergi inceleme raporu olmadığı belirtilerek dosyaya sunulmadığı, davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda … Yapı Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi ile … Maden Taş Ocağı İnşaat Malzemeleri Taahhüt Turizm Gıda Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne düzenlediği faturaların tamamının sahte olduğunun kabul edildiği, … Yapı Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi hakkında dosyaya ibraz edilen vergi tekniği raporunun gayrimenkul satışlarının gerçek satış fiyatının altında beyan edilmesi nedeniyle düzenlenen rapor olduğu, diğer şirkete ulaşılamadığından rapor düzenlenmediği bildirildiği, olayın gerçek mahiyetinin ortaya koymaktan uzak, yetersiz ve eksik incelemeye dayalı olarak yapılan cezalı tarhiyatta hukuka uyarlık bulunmadığı, öte yandan davacının komisyon karşılığı sahte fatura düzenlendiğinden bahisle 2014 yılı için yapılan gelir vergisi tarhiyatının Mahkemelerinin … tarih ve E:…, K:.. sayılı kararıyla kaldırıldığı gerekçesiyle dava konusu cezalı vergi kaldırılmıştır.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının sahte fatura düzenlemek suretiyle komisyon geliri elde ettiği hususu yasal defter ve belgelerin incelenerek, banka transfer kayıtları, karşıt inceleme yapılarak detaylı şekilde tespit edildiği, banka hesabına yatırılan paraların birkaç saat içinde kesinti yapılarak gönderen hesaba havale edildiği, davacı ve ilişki içerisinde olduğu şirketlerin yüksek ciroya rağmen ödenecek katma değer vergilerinin çıkmadığı, işyeri kapasitesi olmadığı halde yüksek meblağlı işler yapıldığı buna rağmen mükellefiyetini terk etmesinin ticari icaplara uygun olmadığı, fatura düzenleme sebeplerinin farklı olarak söylendiği, davacının sahte belge düzenleyip kullanarak üç firma arasında fatura aktarımı gerçekleştirdiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. .. Bölge İdare Mahkemesi …. Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 28/12/2021 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X)- KARŞI OY:
2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 23. maddesinde, Danıştayın temyiz mercii olarak görevinin, bir hukuk kuralının uygulanmaması veya yanlış uygulanması şeklinde ortaya çıkan hukuka aykırılıkların denetimini yapmakla sınırlı olduğu kurala bağlanmıştır.
İdari işlemlerin yargısal denetiminin hukuka uygunluk denetimi ile sınırlı olması karşısında bu denetimin maddi olayı da kapsadığının kabulü gerekir. Şöyle ki idari davaya konu işlemler, dayandığı, düzenlediği olaydan soyutlanmış olarak yargılamaya konu edilemez. Birçok idari uyuşmazlıkta maddi olanla hukuki olan arasında bir ayrım yapmak mümkün olmayabilir.
İdari davalarda inceleme konusu olan hukuki işlem niteliğindeki bir idari işlemdir. Hukuki işlemin incelenmesi, işlemin dayanağı durumunda bulunan maddi olaydan bağımsız bir inceleme değildir.
Adli yargıda maddi olay incelemesi yapılırken nasıl ki olayın subuta erip ermediği incelenerek bir sonuca ulaşılıyor ise idari yargıda da idarelerce tesis edilen işlemlerin dayanağını teşkil eden maddi olayın irdelenerek sonuca ulaşılması esastır.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 359. maddesinde, sahte belge "gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belge" olarak tanımlanmaktadır.
Komisyon karşılığı sahte fatura düzenlemek suretiyle elde ettiği gelirini kayıt ve beyan dışı bıraktığı, kayıtlarına intikal ettirdiği gerçeği yansıtmayan sahte faturalarda yer alan tutarı dönem kazancının tespitinde vergi matrahını azaltacak şekilde gider unsuru olarak dikkate aldığı ve Aralık 2014 döneminden Ocak 2015 dönemine devreden katma değer vergisinin azaltıldığı yolundaki tespitleri içeren vergi inceleme raporuna dayanılarak 2014 yılının Mayıs ila Ağustos ve 2015 yılının Nisan dönemler için re'sen salınan üç kat vergi ziyaı cezalı katma değer vergisinin kaldırılması istemiyle açılan davayı sonuçlandıran Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin Bölge İdare Mahkemesi Vergi Dava Dairesi kararına yöneltilen temyiz istemi hakkında, davacı hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitler değerlendirilmek suretiyle karar verilmesi gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyorum.