T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/4732
Karar No : 2022/6404
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1- … Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Üniversitesi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulunda, sözleşmeli, yabancı uyruklu öğretim elemanı olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…., K:… sayılı kararında; davacı ile üniversite arasında, 01.09.2015- 31.08.2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere, öğretim elemanları için tip sözleşmesi imzalandığı, sözleşme süresinin sona ermesi üzerine Üniversite tarafından Yükseköğretim Kurulu Başkanlığına sunulan davacının sözleşmesinin uzatılması yönündeki teklifin, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığının 01.09.2016 tarihli toplantıda, 78 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 14. maddesi uyarınca sözleşmesinin yenilenmesinin uygun bulunmadığı, yeniden sözleşme yapılmasında nihai karar verme merciinin Yükseköğretim Kurulu olduğu, davalı idarenin takdir yetkisini kullandığı, takdir yetkisinin Mahkeme kararı ile kısıtlanmasına olanak bulunmadığı, bu durumun ihtiyaç bağlamında değerlendirilmesi suretiyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu Mahkeme kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacının sözleşmesinin yenilenmemesinin güvenlik soruşturmasına dayandığı, bu sebebin gizlenerek, görünürde başka bir sebebe yer verildiği, davalı İdarelerin bu konuda çelişkili savunmalarının bulunduğu, görevinde başarılı olmadığı veya hizmetine ihtiyaç duyulmadığına ilişkin somut bilgi ve belgenin bulunmadığı, hukuken kabul edilebilir herhangi bir gerekçe ortaya konulmaksızın, salt takdir yetkisinden hareketle dava konusu işlemin hukuka uygun kabul edilemeyeceği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : İstemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından, yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 17. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacının duruşma istemi yerinde görülmeyerek işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Dava; … Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokulunda, sözleşmeli, yabancı uyruklu öğretim elemanı olarak görev yapan davacının, sözleşmesinin yenilenmemesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLi MEVZUAT
2547 sayılı Kanun'un ''Yabancı uyruklu öğretim elemanları'' başlığını taşıyan, dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla yürürlükte olan haliyle 34. maddesinde; ''Yükseköğretim kurumlarında, sözleşme ile görevlendirilecek yabancı uyruklu öğretim elemanları, ilgili fakülte, enstitü veya yüksekokul yönetim kurulunun önerisi ve üniversite yönetim kurulunun uygun görüşü üzerine rektör tarafından atanırlar. Bunlar, öğretim görevleri bakımından, bu kanunda aylıklı öğretim elemanları için konulmuş olan hükümlere tabidirler.
Yabancı uyruklu öğretim elemanlarının bu şekilde atanmaları veya görevlendirilmeleri, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun Bakanlar Kurulu kararını gerektiren hükümlerine tabi olmadan, Yükseköğretim Kurulunca İçişleri Bakanlığına bildirilir ve iki ay içinde alınacak olumlu görüş neticesinde ilgili üniversitesi ile sözleşmesi yapılır.'' kuralı yer almıştır.
Dava konusu işlem tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan 78 sayılı Yükseköğretim Kurumları Öğretim Elemanlarının Kadroları Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 14. maddesinde; ''2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 34 üncü ve 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanununun 16 ncı maddesine göre yükseköğretim kurumlarında sözleşme ile istihdam edilecek yabancı uyruklu öğretim elemanı sayısı dolu öğretim elemanı kadrosu sayısının % 2’sini geçemez. Bu kapsamdaki yabancı uyruklu öğretim elemanının yükseköğretim kurumları itibariyle dağılımı, isim, ücret ve sözleşme örneğinin vizesi, sözleşme süresinin uzatılması ve sona erdirilmesi, Yükseköğretim Kurulu tarafından yapılır.'' kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Hukuk devletinde, idareye tanınan tanınan yetkisi mutlak ve sınırsız olmayıp, üst hukuk normlarına, kamu yararına ve hukuken geçerli sebeplere dayanması gerekmektedir. İdari işlemlerin hukuken geçerli bir sebebe dayanması, idare hukukunun temel ilkelerindendir. İdari işlemin sebep unsurunun, diğer bir ifade ile idareyi işlem yapmaya iten nedenin değerlendirilmesi, idarenin saydamlığı, idareye güven ilkeleri ve hukuk devleti anlayışının oluşumu noktasında büyük öneme sahiptir.
Her ne kadar; davacı tarafından sözleşmesinin yenilenmemesinin güvenlik soruşturmasına dayandığı, bu sebebin gizlenerek, görünürde başka bir sebebe yer verildiği, davalı İdarelerin bu konuda çelişkili savunmalarının bulunduğu ileri sürülmüşse de; İdare Mahkemesince … tarih ve E:… sayılı karar ile Yükseköğretim Kurulu Başkanlığından, davacının sözleşmesinin uzatılmamasının sebebinin sorulması ve hakkında güvenlik soruşturması yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise buna ilişkin bilgi ve belgelerin istenilmesi üzerine, Yükseköğretim Kurulu Başkanlığı tarafından Ara Kararına verilen cevapta; yabancı uyruklu öğretim elemanları hakkında güvenlik soruşturması yapılmadığı, 2016 yılı içerisinde Yıldız Teknik Üniversitesi Yabancı Diller Yüksekokuluna üç adet öğretim görevlisinin atandığından, davacının sözleşmesinin uzatılmasının uygun bulunmadığı belirtilmiştir.
Bu bakımdan; davacının sözleşmesinin uzatılmasına ilişkin teklifin, Yükseköğretim Kurulu Yürütme Kurulunun 01.09.2016 tarihli toplantısında görüşülerek, 78 sayılı Kanun Hükmünde Kararname uyarınca uygun bulunmaması nedeniyle sözleşmenin dava konusu işlemle uzatılmadığı anlaşıldığından, davacının güvenlik soruşturması sonucu sözleşmesinin uzatılmadığı iddiasının yerinde olmadığı, işlemin sebebinin güvenlik soruşturmasına dayanmadığı, üst hukuk normlarına aykırılık taşımayan dava konusu işlemin tesis edilmesinde idarenin saydamlığı ve idareye güven ilkelerini zedeleyen bir hususun da bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.
Bu durumda; hukuka uygun olduğu anlaşılan, İstinaf Mahkemesi kararının yukarıda aktarılan açıklama ile onanması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının yukarıda aktarılan AÇIKLAMA ile ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. Kullanılmayan … TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine,
5. Kesin olarak, 10/11/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.