Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2018/4871 E. , 2021/1089 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/4871
Karar No : 2021/1089
TEMYİZ EDENLER : 1- (Davalı): … Bakanlığı / …
VEKİLİ : Av. …
2- (Davalı): … Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
3- (Davacı): …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmı yönünden davacı, lehlerine vekalet ücretine hükmedilmemesi kısmı yönünden ise davalı idareler tarafından temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Rekabet Kurumu Başkanlığında rekabet uzman yardımcısı olarak görev yapan davacının 23/07/2016 tarih ve 29779 mükerrer sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname uyarınca kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin Rekabet Kurumu Başkanlığının … tarih ve …sayılı işleminin iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; davacının, dava konusu işlemden sonra 01/09/2016 tarih ve 29818 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 672 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarıldığı anlaşıldığından konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine olanak bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ve davalı idareler lehine vekalet ücretine hükmedilmesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; İdare Mahkemesi kararının karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmının hukuka ve usule uygun olduğu, kararın bu kısmının kaldırılmasını gerektiren bir neden bulunmadığı; kararın davalı idareler lehine vekalet ücretine hükmedilmesine ilişkin kısmının ise; uyuşmazlıkta dava konusu işlemin hukuka uygunluğu ya da aykırılığı yolunda İdare Mahkemesince bir değerlendirme yapılmaması ve davaya konu işlemin yasal düzenleme ile kendiliğinden ortadan kalkması nedeniyle davanın konusuz kalması karşısında hukuka uygun olmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle, kararın karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmı yönünden istinaf isteminin reddine, vekalet ücretine ilişkin kısmı yönünden ise istinaf başvurusunun kabulü ile kararın bu kısmının kaldırılmasına ve taraflar lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENLERİN İDDİALARI :
Davalı idareler tarafından; idareleri lehine vekalet ücretine hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bu kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Davacı tarafından ; Kanun Hükmünde Kararname eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılma işlemi ile dava konusu işlemin niteliğinin ve hukuki irdelemesinin farklı olduğu, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI :
Davalı idareler tarafından; davacının temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Davacının temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Rekabet Kurumu Başkanlığında rekabet uzman yardımcısı olarak görev yapan davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname uyarınca Rekabet Kurumu Başkanlığının … tarih ve …sayılı işlemi ile kamu görevinden çıkarılmasına karar verilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptali istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
Öte yandan davacının, 01/09/2016 tarih ve 29818 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 672 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Kamu Personeline İlişkin Alınan Tedbirlere Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin eki listede ismine yer verilmek suretiyle de kamu görevinden çıkarıldığı, bu karara yönelik Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonuna yapılan başvurunun reddedilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine …Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla istinaf isteminin reddine karar verildiği, Dairemizin karar verdiği tarih itibarıyla UYAP ortamında yapılan inceleme sonucu anılan kararın kesinleşmediği görülmüştür.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari Dava Türleri ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında, iptal davaları, "idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu, maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar" olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İptal davasının konularından birini oluşturan bireysel idari işlemler, belli kişiler üzerinde yeni bir hukuki durum yaratma veya değiştirme gibi sonuçlar doğurmakta olup, görevli ve yetkili yargı merciince bu işlemler iptal edilinceye veya işlemi tesis eden idarece geri alınıncaya, kaldırılıncaya, değiştirilinceye veya düzeltilinceye kadar hukuki geçerliliğini korumaktadır.
Bu durumda; davacının Kanun Hükmünde Kararname eki listede ismine yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasının, davacının Rekabet Kurumu Başkanlığı kararıyla kamu görevinden çıkarılmasına dair işlemi ortadan kaldırıcı veya değiştirici nitelikte olmadığı, dava konusu işlemin hukuk alemindeki varlığını sürdürdüğü ve bu işleme karşı açılan davada işin esasının incelenmesi gerektiği açıktır.
Netice itibarıyla dava konusu işlemin hukuk alemindeki varlığını sürdürdüğü açık olduğundan Bölge İdare Mahkemesince istinaf başvurusunun kabul edilerek işin esasına girilmek suretiyle dava konusu işlemin hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerektiği gerekçesiyle İdare Mahkemesi kararının kaldırılması gerekirken; dava hakkında karar verilmesine yer olmadığı yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine karar verilmesinde hukuki isabet görülmemiştir.
Öte yandan davalı idareler tarafından lehlerine vekalet ücreti hükmedilmemesinin hukuka aykırı olduğundan bahisle temyiz isteminde bulunulduğu görülmüş ise de; davacının temyiz istemi yönünden verilen bozma kararı üzerine Mahkemece yeniden karar verileceğinden ve verilecek kararda vekalet ücreti yönünden yeniden hüküm kurulacağından davalı idarelerin vekalet ücreti yönünden temyiz isteminin bu aşamada incelenmesine olanak bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne;
2. Dava hakkında yukarıda özetlenen gerekçeyle karar verilmesine yer olmadığına ilişkin İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmı yönünden reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
2. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge Mahkemesi … İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 15/04/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Tarafların temyiz istemlerinin reddi ile … İdare Mahkemesinin … tarihli ve E:…, K:… sayılı dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin kısmı yönünden reddi, vekalet ücretine ilişkin kısmı yönünden kabulü yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının onanması gerektiği oyuyla çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.