Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/5128 E. , 2022/2830 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/5128
Karar No : 2022/2830
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : ... Medya Açık Hava Reklamcılık Filmcilik Bilişim ve Danışmanlık Hizmetleri Sanayi Ticaret Limited Şirketi
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı
(... Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı şirket adına sahte fatura kullanıldığından bahisle 2012/1,2,3,5,11,12 dönemlerine ilişkin re'sen tarh edilen vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ve kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacının fatura aldığı mükelleflerden, Şişli Vergi Dairesi mükellefi ... Medya Grubu Rek. Bilg. İlet. ve Kuyum. San. Tic. Ltd. Şti. hakkındaki tespitlerin değerlendirilmesinden KDV matrahları çok yüksek olduğu halde ödenecek verginin az çıktığı ve yapılan yoklamalarda yeterli ekipman ve donanımın olmadığı, ayrıca işçi çalıştırıldığı beyan edildiği halde işçi tespit edilemediği, şirketin gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasında bulunmadığı, piyasaya komisyon karşılığı fatura düzenlediği, Beyoğlu Vergi Dairesi mükellefi ... Org. Rek. Tur. Edis. Matba. Bil. Tekn. Prod. San. Ltd. Şti. hakkındaki tespitlerden de davacıya fatura düzenlediği dönemlerde, gerçek bir ticari faaliyette bulunduğuna ilişkin herhangi bir tespitin olmaması, tanzim ettiği fatura içeriği mal teslimlerini sağlayacak anlamda sermaye yapısı, iş gücü, araç gereç, depo veya kiralık başkaca bir iş yerinin bulunmaması, yüksek cirolar beyan etmelerine karşın düşük tutarlı katma değer vergisi ödemesi ya da hiç ödememesi, yüksek işçi beyanları olmasına rağmen tahakkuk eden borçların ödenmemesi, işyeri bulunmaması, bilinen tüm adreslerinde bulunamaması, işyeri adreslerinde başkalarının bulunması, firma ve ortaklarının iş ve ikametgah adreslerinde tanınmaması hususları birlikte değerlendirildiğinde, anılan mükelleflerin gerçek ticari muamele gerçekleştirmeyip münhasıran sahte fatura ticareti ile iştigal ettiğinin kabulü gerektiği anlaşıldığından davacı şirket adına bu mükelleflerden alınan faturalara isabet eden katma değer vergisi indirimlerinin reddi suretiyle yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık, kesilen özel usulsüzlük cezasında ise hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf istemine konu kararın, dava konusu cezalı tarhiyatın, ... Org. Rek. Tur. Edis. Matba. Bil. Tekn. Prod. San. Ltd. Şti. isimli mükelleften alınan faturalardan kaynaklanan kısmı ile dava konusu özel usulsüzlük cezasına ilişkin olarak, davalı istinaf isteminin reddine, davacı istinaf isteminin bu kısma yönelik olarak reddine; dava konusu cezalı tarhiyatın ... Medya Grubu Reklam Bilg. İlet. ve Kuyum. San. Ltd. Şti. isimli mükelleften alınan faturalardan kaynaklanan kısmı yönünden ise; ... Medya Grubu Reklam Bilg. İlet. ve Kuyum. San. Ltd. Şti.'nin, ortaklık yapısı benzeşen başkaca şirketlerle birlikte kullandığı işyeri adresini, çok yüksek tutarlı tutarlı cirolar beyan etmekteyken, yeni adres bildirmeden terk ettiği, işyeri adresinde, beyan ettiği çok yüksek tutarlı ciroları elde etmesini mümkün kılacak donanım ve yeterliliğe sahip olduğunu gösterir emtia, çalışan, araç-gereç tespiti yapılamadığı, sigorta primlerinin de ödenmediği dikkate alındığında, beyan edilen çok sayıda çalışanın göstermelik olduğu, yüksek tutarlı ciro beyan etmesine karşılık, çıkan cüzi tutarlı vergilerin dahi ödenmesinden imtina edildiği, mükellef şirketin aynı adresi paylaştığı ve mükellef şirketle aynı organizasyona dahil oldukları yönünde ihbar bulunan şirketlerin birbirlerine fatura düzenledikleri ve diğer grup şirketleri hakkında da, mükellef şirket hakkında yapılan tespitler benzeri saptamaların mevcut olduğu hususları, organizasyona dahil olduğu şirketlerin Garanti ve Denizbank'ta bulunan hesapları üzerinden yapılan ödeme ve tahsilatların muvazaalı olduğu yönündeki diğer tespitlerle birlikte değerlendirildiğinde, adı geçen mükellef şirketçe davacıya düzenlenen faturaların gerçek bir alım-satım ilişkisine dayanmadığı sonucuna varılmakla, dava konusu cezalı tarhiyatın ... Medya Grubu Reklam Bilg. İlet. ve Kuyum. San. Ltd. Şti. isimli mükelleften alınan faturalardan kaynaklanan kısmında bu gerekçeyle hukuka aykırılık görülmeyerek, davacı istinaf isteminin, bu kısma yönelik olarak, açıklanan gerekçeyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Mal alımlarının gerçek olduğu, bu mallara ilişkin ödemelerin gelir idaresinin düzenlemesine uygun şekilde yapıldığı ve bu hususların haklarında düzenlenen raporda tespit edilmiş olduğu, mükellefiyet kaydı bulunan bir tacirin düzenlediği faturanın geçeği yansıtmadığı, bu faturalarda yer alan KDV'nin de indirim konusu yapılamayacağı sonucuna ulaşılabilmesi için fatura içeriği teslimin veya hizmetin gerçekte yerine getirilmediğinin somut olarak saptanması gerektiği; gerek şirketleri ile ilgili, gerekse mal alımında bulundukları şirketlerle ilgili incelemelerin doğru ve somut bilgi belge içermediği, mal alışlarına ilişkin ödeme banka ve diğer ispat edici bilgi ve belgelerin mahkemeye sunulduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacı tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar temyize konu kararın Şişli Vergi Dairesi mükellefi ... Medya Grubu Rek. Bilg. İlet. ve Kuyum. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalara ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Beyoğlu Vergi Dairesi mükellefi ... Org. Rek. Tur. Edis. Matba. Bil. Tekn. Prod. San. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalara yönelik temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da zorunludur.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmanın düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellef hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
... Org. Rek. Tur. Edis. Matba. Bil. Tekn. Prod. San. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen ... tarih ve ... sayılı vergi tekniği raporunda özetle; ana sözleşmesinde yazılı alanlarda faaliyet göstermek üzere 15/05/2009 tarihi itibariyle mükellefiyet tesis ettirdiği ve yapılan yoklamalar sonucu işyeri adresinde bulunamaması sonucunda mükellefiyeti 31/10/2012 tarihinde re'sen terk ettirildiği, defter belge isteme yazısı bilinen adreslerinde bulunamaması nedeniyle tebliğ edilemediği, 22/05/2009 tarihli yoklamada; aylık kiranın 1000TL olduğu, faaliyet konusunun reklam, organizasyon ve gıda işi olacağı, henüz iş anlaşması yapmadıkları, tespit zamanında 7 işçinin çalıştığı ve şirket ortaklarının bu şirketten başka ortaklıklarının bulunmadığının beyan ve tespit edildiği, 19/06/2009 tarihinde ... Center Alt Çarşı Stand alanında patates ürünleri standı açılması üzerine yapılan yoklamada, satndın 7 m2 olduğu ve aylık kirasının 1500 Euro olduğu, henüz kimsenin çalışmadığı hususlarının tespit edildiği, 07/06/2010 tarihinde belirtilen standda yapılan yoklamada, faaliyetin olmadığı, şube işyerinin 17/08/2009 tarihinde terk ettiğinin tespit edildiği, 04/10/2011 tarihli adres değişikliği nedeniyle yapılan yoklamada, aylık kirasının 1200TL olduğu, sigortalı 10 kişinin çalıştığı, işyerinin yaklaşık 150 m2 olduğu, çeşitli büro malzemelerinin bulunduğunun tespit edildiği, 24/09/2012 tarihinde yapılan yoklamada, işyerinin numarası olan yeni ve eski 22 numaralara gidildiği, yeni 22 numaranın ikametgah adresi olduğu ve mükellefin adreste bulunmadığı, eski 22 numaranın apartman olduğu ve ilgili adreste kimseye ulaşılamadığından gerekli tespitlerin yapılamadığı, ilgili yıllar vergi beyannamelerinin verildiği, Ba-Bs analizinde belirtilen matrahlar ile bariz farkların olduğu, mal alım ve satımında bulunduğu mükelleflerden bir kısmı hakkında sahte fatura düzenlemekten rapor bulunduğu bir kısmı hakkında ise olumsuz tespitlerin yer aldığı, ödenmesi gereken 277.278,24TL vergi borcunun bulunduğu, tüm bu tespitlerden yola çıkarak mükellefin 15.05.2009 tarihinden itibaren düzenlediği tüm faturaların gerçek anlamda mal ve hizmet teslimine dayanmayan ve komisyon karşılığında düzenlenen sahte faturalar olduğu rapor edilmiştir.
Tüm bu tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, yapılan yoklamalarda faal olduğu, işçi çalıştırdığı, mükellefin gerçek bir faaliyeti olup olmadığı hususlarının araştırılmadığı ve bu dönemde başkaca yoklama yapılmadığı diğer bir deyişle sahte fatura ticareti yaptığına dair somut bir tespit yapılamayan mükellefin düzenlediği faturaların tamamının sahte olduğuna yönelik kabulün varsayımdan ibaret olduğu sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Bu nedenle temyize konu kararın adı geçenden alınan faturalardan kaynaklı tarhiyata ilişkin kısmında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, Şişli Vergi Dairesi mükellefi ... Medya Grubu Rek. Bilg. İlet. ve Kuyum. San. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalara ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının Beyoğlu Vergi Dairesi mükellefi ... Org. Rek. Tur. Edis. Matba. Bil. Tekn. Prod. San. Ltd. Şti'nden alınan faturalara ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, davacı aleyhine onanan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve ... TL den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 21/04/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, temyize konu kararın dayandığı hukuksal nedenler ve gerekçe karşısında kararın Beyoğlu Vergi Dairesi mükellefi ... Organizasyon Reklam Turizm Edisyon Matbaa Bilişim Tekn. Prod. San. Ltd. Şti.'nden alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak durumda görülmediğinden, bu hüküm fıkrasına yönelik temyiz isteminin de reddi gerektiği görüşüyle kararın buna ilişkin kısmına katılmıyorum.