Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2018/5361 E. , 2021/3155 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/5361
Karar No : 2021/3155
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Müdürlüğü/…
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF : … Unlu Mamüller Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU :… Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacının 2010 yılının Ocak ila Aralık dönemlerinde indirimli orana tabi işlemleri nedeniyle iadesi gerçekleştirilen katma değer vergisinin ciro primi, kur farkı, vade farkı gibi giderlere isabet eden kısmının, indirimli orana tabi işlemlerin gerçekleştiği vergilendirme döneminden sonra ortaya çıktığından iade hesabına dahil edilmemesi gerektiği yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak anılan kısma ilişkin tutarların geri alınması amacıyla 2010 yılının Şubat ila Haziran, Ağustos ve Eylül dönemleri için re'sen salınan katma değer vergisi ile tekerrür nedeniyle artırılarak kesilen bir kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması ve 730.000,00 TL ve 932.085,44 TL tutarındaki iki adet teminat mektubu ile indirimli orana tabi işlemlerden doğan 209.714,14 TL tutarındaki iade alacağının talep tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 29. maddesinde, bir vergilendirme döneminde indirilecek katma değer vergisi toplamının, mükellefin vergiye tabi işlemleri dolayısıyla hesaplanan katma değer vergisi toplamından fazla olduğu takdirde, aradaki farkın sonraki dönemlere devrolunacağı ve iade edilmeyeceği, şu kadar ki, 28. madde uyarınca Bakanlar Kurulu tarafından vergi nispeti indirilen teslim ve hizmetlerle ilgili olup teslim ve hizmetin gerçekleştiği vergilendirme döneminde indirilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca tespit edilecek sınırı aşan verginin mahsuben ödeneceğinin hüküm altına alındığı, diğer taraftan, 31/12/1987 tarih ve 19681 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 26 Seri No'lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliğinin L/2 bölümünde de, fatura ve benzeri belgelerde ayrıca gösterilmeyip, yıl sonralarında belli bir dönem sonunda ya da belli bir ciro aşıldığında (satış primi, hasılat primi, yıl sonu iskontosu gibi adlarla) yapılan ödemelerin katma değer vergisine tabi olacağının kurala bağlandığı, dolayısıyla mahiyeti ne olursa olsun, indirimli orana tabi işlemin gerçekleştiği dönemde indirim yoluyla giderilmesi mümkün olmayan giderlerin iade hesabına dahil edilebileceği, nitekim Gelir İdaresi Başkanlığının yayımlamış olduğu … tarih ve Seri … Sıra No … sayılı Tamimde de indirimli orana tabi işlemin gerçekleştiği vergilendirme döneminden sonra ortaya çıkan giderler nedeniyle yüklenilen vergiler haricinde, mahiyeti ne olursa olsun, indirimli orana tabi işlemin gerçekleştiği dönemde indirim yoluyla giderilmesi mümkün olmayan giderlerin iade hesabına dahil edilebileceği belirtildiğinden, vergi inceleme raporunun indirimli orana tabi işlemlerden doğan 209.714,14 TL tutarındaki iade alacağı ve teminat mektuplarının davacıya iade edilmemesi yolundaki önerilere ilişkin kısmı ile yapılan tarhiyatta hukuka uygunluk bulunmadığı, iade talebi haksız ve hukuka aykırı olarak reddedilen davacıya iadeye konu edilen tutar için 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun uyarınca faiz ödenmesi gerektiği gerekçesiyle tarhiyat kaldırılmış, 730.000,00 TL ve 932.085,44 TL tutarındaki teminat mektupları ile 247.829,71 TL tutarındaki iade alacağının talep tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya iadesine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İndirimli orana tabi işlemin gerçekleştiği dönemde indirim yoluyla giderilmesi mümkün olmayan ciro primi gibi giderler nedeniyle yüklenilen vergilerin iade hesabına dahil edilebileceği, ancak vergilendirme döneminden sonra gerçekleşen giderlerin iade hesabına dahil edilemeyeceği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : İndirimli orana tabi satışların yapıldığı bayilere verilen ciro primlerine ilişkin faturalarda yer alan katma değer vergisinin iadeye konu edilebileceği, iade isteminin reddine dair işleme dayanak alınan Seri-… … Sıra Nolu Tamimin Yasaya aykırı olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile Vergi Dava Dairesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının ONANMASINA,
3. 4.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, 16/06/2021 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X).KARŞI OY:
3065 sayılı Katma Değer Vergi Kanunu'nun 29. maddesinin 2. fıkrası ile bir vergilendirme döneminde indirilecek katma değer vergisi toplamı, mükellefin vergiye tabi işlemleri dolayısıyla hesaplanan katma değer vergisi toplamından fazla olduğu takdirde, aradaki farkın sonraki dönemlere devrolunacağı ve iade edilmeyeceği, şu kadar ki, 28. madde uyarınca Bakanlar Kurulu tarafından vergi nispeti indirilen teslim ve hizmetlerle ilgili olup teslim ve hizmetin gerçekleştiği vergilendirme döneminde indirilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca tespit edilecek sınırı aşan vergi, bu mükelleflerin vergi ve sosyal sigorta prim borçları ile genel ve katma bütçeli idareler ile belediyelere olan borçlarına ya da döner sermayeli kuruluşlar ile sermayesinin % 51'i veya daha fazlası kamuya ait olan veya özelleştirme kapsamında bulunan işletmeler ile organize sanayi bölgelerinden temin ettikleri mal ve hizmet bedellerine ilişkin borçlarına mahsuben ödeneceği, yılı içinde mahsuben iade edilemeyen verginin izleyen yıl içinde talep edilmesi şartıyla nakden veya mükellefin yukarıda sayılan borçlarına mahsuben iade edileceği, Bakanlar Kurulunun, vergi nispeti indirilen mal ve hizmet grupları ile sektörler itibarıyla, iade hakkını kısmen veya tamamen ya da amortismana tabi iktisadi kıymetler dolayısıyla yüklenilen katma değer vergisi ile sınırlı olmak üzere kaldırmaya; Maliye Bakanlığının, bu fıkranın uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye yetkili olduğu hükme bağlanmıştır.
Sözü edilen yetkiye dayanılarak yayımlanan 116 Seri No'lu Katma Değer Vergisi Genel Tebliği'nin 6.2 nolu maddesi gereğince katma değer vergisi matrahında çeşitli sebeplerle değişiklik vuku bulduğu hallerde, vergiye tabi işlemleri yapmış olan mükelleflerin, bunlar için borçlandığı vergiyi; bu işlemlere muhattap olan mükelleflerin ise indirme hakkı bulunan vergiyi değişikliğin mahiyetine uygun ve değişikliğin vuku bulduğu dönem içinde düzeltmelerine imkan sağlandığı hüküm altına alınmıştır.
Yukarıda sözü edilen düzenlemeler birlikte ele alındığında, 2010 yılına ilişkin ciro primi nedeniyle doğan katma değer vergisi iade alacağının, aynı yıl içinde indirim yoluyla veya kanunda belirtilen borçlarına mahsuben iade olarak alınmadığı, izleyen 2011 yılı içerisinde de indirilecek katma değer vergisine dahil edilerek nakden veya mahsuben iade isteminde de bulunulmadığı açık olduğundan, 2014 yılında yapılan iade taleplerinin hukuken yerine getirilmesi mümkün bulunmadığından Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına katılmıyorum.