Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/5492 E. , 2022/2996 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/5492
Karar No : 2022/2996
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullanıldığından bahisle re'sen tarh edilen 2012/1-6. dönemlerine ilişkin vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirkete ilgili dönemde fatura düzenleyen … Vergi Dairesi Müdürlüğü mükellefi … İnş. Yedek Parça San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. ve … Vergi Dairesi Müdürlüğü mükellefi … Hırdavat İnşaat Malzemeleri Makine San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen Vergi Tekniği Raporlarındaki tespitlerden düzenlenen faturaların sahte belge niteliğinde olduğunu ortaya koymaya yeterli olduğundan bahsi geçen firmadan alınan faturalar nedeniyle yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; davacı şirkete uyuşmazlık konusu faturaları düzenleyen … Vergi Dairesi mükellefi … Hırdavat İnşaat Malzemeleri Makine San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen Vergi Tekniği Raporundaki tespitler, düzenlenen faturaların sahte belge niteliğinde olduğunu ortaya koymaya yeterli olmadığından bahsi geçen firmadan alınan faturalar nedeniyle yapılan tarhiyatta hukuka uyarlık, … Yapı Market Metal Harfiyat Nakliyat İnş. Yedek Parça San. İç ve Dış Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen Vergi Tekniği Raporundaki tespitlerin, düzenlenen faturaların sahte belge niteliğinde olduğunu ortaya koymaya yeterli olduğundan bahsi geçen firmadan alınan faturalar nedeniyle yapılan tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf isteminin kısmen kabulü, kısmen reddine mahkeme kararının kısmen kaldırılarak davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare vekili tarafından, yapılan işlemin hukuka uygun olduğu, verilen kararda aleyhlerine olan hükümlerin bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmaların düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellefler hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Uyuşmazlık konusu dönemde davacının fatura aldığı … Vergi Dairesi mükellefi … Hırd. İnş. Malz. Mak. San. Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nun değerlendirilmesinden; belirli bir mala tahsis edilmiş mağazalarda hırdavat malzemesi ve el aletleri perakende ticareti işi ile iştigal etmek üzere 04/08/2010 tarihinde işe başladığı, 31/07/2014 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terk ettirildiği, 31/07/2012 tarihinde Mali Suçlar Büro Amirliği'ne verilen iihbar dilekçesinde, söz konusu şirkette kısa zamana kadar önce çalıştığını, bu şirketin herhangi bir mal ve hizmet satmaksızın sadece naylon fatura kesmek için kurulmuş bir şirket olduğu, bu firmanın kağıt üzerinde sahibinin … olduğu, ancak naylon fatura kesen ve yöneten kişinin ... isimli şahıs olduğu, …'ın komisyon karşılığı %8'den piyasaya fatura sattığı, yönetiminde 14-15 adet firmanın bulunduğu şeklindeki ifade üzerine belirtilen adreslerde yapılan aramalarda çeşitli faturalar, banka dekontları, tahsilat makbuzları, senetler, imza sirküleri, irsaliyeler ve kaşelerin ele geçirildiği, 27/03/2013 tarihli defter belge isteme yazısının mükellef kurumun bilinen adresine gönderildiği, ancak mükellef kurumun adreste bulunmadığı ve tanınmadığı gerekçesiyle iade edildiği, 16/04/2013 tarihli defter belge isteme yazısının mükellef kurum yetkilisi …'ın Mernis adresine gönderildiği, ancak adresin uzun süredir kapalı olduğu, bina ve muhtarlık araştırmasında …'ın uzun süredir cezaevinde olduğu ve hangi cezaevinde olduğunun bilinmediğinin tespit edildiği, 09/08/2010 tarihinde yapılan yoklamada, mükellefin 04/08/2010 tarihinde işe başladığı, iş yerinin 300 m2 olduğu, işçi çalıştırmadığı, faaliyetinin inşaat malzemesi ve hırdavat malzemeleri toptan satışı olduğu, yasal defterlerinin tasdikli olduğu ve iş yerinde bulunduğu, iş yerinde büro malzemelerinin ve bilgisayarın mevcut olduğu, emtia bulunmadığı, şirket müdürü adına kayıtlı araç veya gayrimenkul olmadığı, 05/04/2011 tarihinde aynı adreste yapılan yoklamada, 04/08/2010 tarihinden itibaren faal olduğu, iş yeri büyüklüğünün 400 m2 olduğu, işletme büyüklüğünün ticaretin niteliklerine uygun olduğu, iş yerinde hırdavat ve inşaat malzemeleri toptan ticareti yapıldığı, iş yerinde bir miktar ürün bulunduğu, şube ve deponun bulunmadığı, üç işçi çalıştırıldığı, iş yerinde imalatın olmadığı, 28/02/2012 tarihli yoklamada, belirtilen adreste faaliyete devam edildiği, inşaat malzemeleri, metal profil, sac, hırdavat malzemeleri toptan satışı yapıldığı, iş yeri büyüklüğünün 400 m2 olduğu, depo ve şubesinin bulunmadığı, yedi işçinin çalıştığı, muhasebecisinin bulunduğu, 21/05/2014 tarihinde yapılan yoklamada, belirtilen adreste 04/10/2013 tarihinden itibaren … Mak. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin faaliyette bulunduğu, anılan şirketin mükellefi tanımadığı, muhatabına ulaşılamadığı ve muhtarlık kaydının olmadığı, 22/08/2014 ve 20/12/2014 tarihinde yapılan yoklamalarda da, … Mak. İnş. San. Ve Tic. Ltd. Şti'nin 04/10/2013 tarihinden itibaren faaliyette bulunduğu ve mükellefin adreste bulunmadığı ve tanınmadığı hususlarının tespit edildiği, şirket ortaklarının … ve … olduğu, …'nın 21/09/2011 tarihinde hissesinin …'a devrettiği, şirket müdürü …'ın 24 şirkete ortak olduğu, 14'ünde şirket müdürü olduğu, 18 firma hakkında vergi tekniği raporunun bulunduğu, mükelle kurumda çalışan …'ın ortak ve yöneticisi olduğu firma hakkında sahte belge düzenleme yönünden vergi tekniği raporunun ve …. hakkında vergi suçu raporunun düzenlenmiş olduğu, Emniyet tarafından yapılan aramada el konulan belgeler arasında mükellef kurum tarafından düzenlenen yüzlerce firmanın tamamına yakınının … ve … tarafından imzalanarak düzenlendiği, bir kısım fatura ve tahsilat makbuzlarının … tarafından imzalanarak düzenlendiğinin tespit edildiği, 2012 yılı katma değer vergisi matrah toplamının 10.449.533,62 TL, mükellef kurumun Bs bildirimi toplamının 10.819.801,00 TL, mükellef kurumdan mal ve hizmet alan mükelleflerin beyan ettiği tutarın ise 9.698.113,00 TL olduğu, mükellef kurumun 10.419.291,49 TL satılan ticari mal maliyeti beyan etmesine rağmen 2.313.615,00 TL tutarında mal aldığını beyan ettiği, mükellefin vadesi geçmiş ve bugün ödenmesi gereken toplam borcunun 1.120.686,47 TL olduğu, mükellefin mal aldığı ve mal sattığı firmalar hakkında vergi tekniği raporlarının bulunduğu ve özel esaslara alındıkları tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda yer verilen tespitlerin bir bütün olarak değerlendirilmesinden; mükellef kurumun ortağı ve müdürü …'ın ortak ve yöneticisi olduğu firmaların neredeyse tamamına yakını hakkında sahte belge düzenleme yönünden vergi tekniği raporlarının bulunması veya sahte belge düzenleme yönünden özel esaslara alınmış olmaları, mükellef kurumun yüksek tutarlı katma değer vergisi beyannamesi vermesine rağmen ya hiç ödenecek vergi beyan etmediği ya da çok cüzi miktarlarda ödenecek vergi beyan ettiği, mükellef kurumun 20/10/2015 tarihi itibariyle toplam borç miktarının 1.120.686,47 TL olduğu, mükellef kurumun düzenlediği fatura tutarlarının iş yeri büyüklüğü, iş yerindeki işçi sayısı, emtia tutarı, deposunun bulunmadığı dikkate alındığında çok yüksek olduğu tespitlerinden hareketle, söz konusu faturaların sahte belge niteliğinde olduğu sonucuna varılmış olup, kararın bu şirketten alınan faturalardan kaynaklı tarhiyata ilişkin kısmının bozulması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. Temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin …. tarih ve E:…, K:…. sayılı kararının Üye …'nin karşı oyu ile oyçokluğuyla BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 27/04/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu Vergi Dava Dairesi kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.