T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/6025
Karar No : 2023/628
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından, Mersin İli, Merkez İlçesi hudutları dahilinde ve uhdesinde bulunan ER:…, Sicil:…sayılı ruhsatın iptal edilmesine ilişkin …tarih ve …sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı tarafından ruhsat işletme bedelinin 3 ay içinde ödemesi gerektiğini ihtiva eden yazının kendilerine tebliğ edilmediği, Mernis adresinin dışında başka bir adresteki mahalle muhtarlığına tebliğ edildiğinin iddia edilmesi üzerine, 06/06/2017 ve 22/08/2017 tarihli ara kararıyla; davacının son beş yıl içerisindeki Mernis adres bilgileri ve tebligatın yapıldığı yıl olan 2016 yılı içerisinde davacı ile yazışma yapılıp yapılmadığı, yazışmaların hangi adres üzerinden gerçekleştirildiği sorularak, konuyla ilgili tüm bilgi ve belgelerin gönderilmesinin istenildiği, davalı idarenin göndermiş olduğu bilgi ve belgelerin incelenmesinden; … tarih ve …sayılı yazının "…Mahallesi, …Sokak, …Apartmanı, No:… Yenişehir/MERSİN" adresine tebligata çıkarıldığı, 10/08/2016 tarihinde mahalle muhtarına tebliğ edildiği, ancak davacının söz konusu tarihteki Mernis adresinin ''…Mahallesi, …Sokak, … Sitesi, No:… Yenişehir/MERSİN'' olduğu, davacının aynı adresi içeren 16/02/2016 tarihli dilekçesi ile davalı idareye başvurusununda bulunduğunun anlaşıldığı, Tebligat Kanunu'nun 10. maddesinde tebligatın ilgilinin bilinen en son adresine yapılacağının hüküm altına alınmış olmasına rağmen, davacının adres kayıt sistemindeki en son adresine tebligat yapılmak suretiyle anılan Kanun hükmünün uygulanması gerekirken 2016 yılı işletme ruhsat bedelini yatırması için davacıya kanunda öngörülen süre tanınmaksızın maden ruhsatının iptali yolunda tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin tesis edildiği tarih itibariyle davacının güncel olan adresine tebligat yapıldığı, işlem tarihinden sonra verilen dilekçe ile başka bir adrese tebligatların yapılmasının istenildiği, dolayısıyla tebligat işlemlerinde mevzuata aykırılık bulunmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile temyize konu Bölge Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, 703 sayılı KHK ile 3213 sayılı Maden Kanunu'na eklenen Geçici 33. madde ve 15/07/2018 tarih ve 30479 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 4 Nolu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 766. maddesi uyarınca Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı hasım mevkiiden çıkarılıp Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü hasım mevkiine alınarak gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Davacının Mersin İli, Merkez İlçesi hudutları dahilinde ve uhdesinde bulunan ER:…, Sicil:…sayılı işletme ruhsat sahası için 2016 yılı ruhsat işletme bedelinin 3 ay içerisinde ödenmesi gerektiği aksi takdirde ruhsatının iptal edileceğinin bildirilmesine ilişkin … tarih ve …sayılı işlem tesis edilmiş ve davacıya 10/08/2016 tarihinde tebliğ edilmiştir.
Bu tarihten itibaren 3 ay içerisinde 2016 yılı ruhsat bedelinin ödenmemesi nedeniyle ruhsatın iptal edilmesine ilişkin … tarih ve …sayılı işlem tesis edilmiş ve bu işlemin 17/01/2017 tarihinde tebliğ edilmesi üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte olan haliyle 3213 sayılı Maden Kanunu'nun 13. maddesinin 1. fıkrasında "Yürürlükteki ruhsatlar için her yıl ocak ayının sonuna kadar ruhsat bedelinin tamamının yatırılması zorunludur. İşletme ruhsat bedelinin %70’i genel bütçeye gelir kaydedilmek üzere ilgili muhasebe birimi hesabına, %30’u çevre ile uyum planı çalışmalarını gerçekleştirmek üzere ruhsatı veren idarenin muhasebe birimi hesabına aktarılmak üzere Bakanlığın belirlediği bankada açılacak teminat hesabına yatırılır. I. Grup (a) bendi madenlerin ruhsat bedelleri ise, büyükşehir belediyesi dışındaki illerde il özel idaresi hesabına yatırılır. Ruhsat bedelinin yatırılmaması veya eksik yatırılması hâlinde 20.000 TL idari para cezası verilir ve ruhsat bedelinin üç ay içinde tamamlanması istenir. Bu süre içinde ruhsat bedelinin yatırılmaması durumunda ruhsat iptal edilir. Verilen sürede yatırılmayan ruhsat bedelinin %70’ine tekabül eden tutar 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilmek üzere ilgili tahsil dairesine bildirilir. Kaynak tuzlalarından ruhsat bedeli alınmaz. Faaliyet sonrası sahanın çevre ile uyumlu hâle getirilmesini müteakip, çevre ile uyum bedeli iade edilir." hükmü bulunmaktadır.
7201 sayılı Tebligat Kanunu'nun "Bilinen adreste tebligat" başlıklı 10. maddesinde, "Tebligat, tebliğ yapılacak şahsa bilinen en son adresinde yapılır.
(Ek fıkra: 11/1/2011-6099/3 md.) Bilinen en son adresin tebligata elverişli olmadığının anlaşılması veya tebligat yapılamaması hâlinde, muhatabın adres kayıt sisteminde bulunan yerleşim yeri adresi, bilinen en son adresi olarak kabul edilir ve tebligat buraya yapılır." hükmü; aynı Kanunun 21. maddesinde; "Kendisine tebligat yapılacak kimse veya yukarıdaki maddeler mucibince tebligat yapılabilecek kimselerden hiçbiri gösterilen adreste bulunmaz veya tebellüğden imtina ederse, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza mukabilinde teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırmakla beraber, adreste bulunmama halinde tebliğ olunacak şahsa keyfiyetin haber verilmesini de mümkün oldukça en yakın komşularından birine, varsa yönetici veya kapıcıya da bildirilir. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır.
(Ek fıkra: 11/1/2011-6099/5 md.) Gösterilen adres muhatabın adres kayıt sistemindeki adresi olup, muhatap o adreste hiç oturmamış veya o adresten sürekli olarak ayrılmış olsa dahi, tebliğ memuru tebliğ olunacak evrakı, o yerin muhtar veya ihtiyar heyeti azasından birine veyahut zabıta amir veya memurlarına imza karşılığında teslim eder ve tesellüm edenin adresini ihtiva eden ihbarnameyi gösterilen adresteki binanın kapısına yapıştırır. İhbarnamenin kapıya yapıştırıldığı tarih, tebliğ tarihi sayılır." hükmü yer almaktadır.
Dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükte bulunan ve 21/09/2017 tarih ve 30187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maden Yönetmeliği ile yürürlükten kaldırılan 06/11/2010 tarihli ve 27751 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Madencilik Faaliyetleri Uygulama Yönetmeliği'nin "Arama ruhsatı/sertifikası müracaatı ve değerlendirilmesi" başlıklı 9. maddesinin 1. fıkrasında, "Ruhsat/sertifika müracaatı, işletme ruhsat talep harcı yatırılarak Ek Form-2’de yer alan taahhütname ve Ek Form-1’de örneği verilmiş dilekçe ile üç nüsha halinde Genel Müdürlüğe doğrudan veya Genel Müdürlük internet sayfasında yayımlanan müracaat formu ile internet ortamında yapılır." düzenlemesine yer verilmiş, Ek Form-2’de yer alan taahhütnamede, "ruhsatımı/sertifikamı aldıktan sonra 3213 sayılı Maden Kanununun uygulanması ile ilgili bütün tebligatların yapılacağı yazışma adresim aşağıda verilmiş olup, adres değişikliğimi bildirmediğim takdirde bu adresime yapılan tebligatların tarafımdan tebellüğ edilmiş sayılacağını" ibarelerine yer verilmiştir.
21/09/2017 tarih ve 30187 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Maden Yönetmeliği'nin "Rödövans işlemleri" başlıklı 101. maddesinin 9. fıkrasında, "Rödövans usulü ile faaliyet gösteren tüzel kişiler de dahil olmak üzere, doğrudan/dolaylı ortaklık yapısı ve adres bilgilerinde yapılan değişiklikler bir ay içerisinde Genel Müdürlüğe bildirilir. Hisse payı %10’un üzerinde şirket olması durumunda da bu tüzel kişiliğin de hisse payları bildirilir. Aksi takdirde Kanunun 10 uncu maddesinin dördüncü fıkrası gereğince işlem tesis edilir." düzenlemesine yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
7201 sayılı Kanun'un bilinen adrese tebligatı düzenleyen 10. maddesinin birinci fıkrasına göre; tebligat, muhatabın bilinen en son adresine yapılır. 7201 sayılı Kanun'da yazılı bilinen en son adres kavramı ise, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'ndaki yerleşim yeri kavramı ile aynı anlama gelmemekte olup daha geniş bir anlam içermektedir. Tebligat Kanunu'nun Uygulanmasına Dair Yönetmelik'in 16. maddesinin birinci fıkrasına göre bilinen en son adresin tespitinde tebliğ isteyenin beyanı, muhatabın veya diğer ilgililerin bildirimleri ya da mevcut belgeler esas alınmaktadır.
Dava konusu olayda, … tarih ve … sayılı işlemin tebliğ edilmesinden önce davacı tarafından yukarıda yer verilen taahhütname hükümleri uyarınca davalı idareye verilmiş adres değişikliğine ilişkin bir dilekçeye rastlanmadığı, dava konusu işlemin tebliğ edilmesinden önce 08/12/2016 tarihinde, bundan sonraki tüm yazıların belirtilen adrese gönderilmesinin istenildiği ve adres olarak Mernis adresinin belirtilmesi üzerine belirtilen yeni adrese dava konusu işlemin tebliğ edildiği, İdare Mahkemesince, davacının aynı adresi içeren 16/02/2016 tarihli dilekçesi ile davalı idareye başvurusunun da bulunduğu belirtilmekte ise de, bu dilekçedeki isteminin adres değişikliğine ilişkin olmadığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, işletme ruhsat sahası için 2016 yılı ruhsat işletme bedelinin 3 ay içerisinde ödenmesi gerektiği aksi takdirde ruhsatının iptal edileceğine dair tesis edilen … tarih ve … sayılı işlemin davacının bilinen adresine tebligata çıkarıldığı ve 10/08/2016 tarihinde 7201 sayılı Kanun'un 21. maddesi uyarınca usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, tebliğ tarihinden itibaren 3 ay içerisinde ruhsat bedelinin ödenmediği anlaşıldığından dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptali yönündeki Mahkeme kararına yönelik istinaf isteminin reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan temyiz isteminin kabulüne,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … gün ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın yukarıda belirtilen Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Kesin olarak 16/02/2023 tarihinde oybirliği ile karar verildi.