Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/6033 E. , 2022/2964 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/6033
Karar No : 2022/2964
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullandığından bahisle vergi inceleme raporuna istinaden re'sen tarh edilen 2011/1, 4, 5, 6, 7, 8 dönemleri vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacının fatura aldığı bir kısım mükellefler hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarının tetkikinden, bu mükellefler tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmadığı anlaşıldığından, söz konusu faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı, … Vergi Dairesi mükellefi … Metal Elektrik ve Orman Ürünleri Sanayi Tic. Ltd. Şti., … Vergi Dairesi mükellefi … İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ile diğer mükellefler hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarındaki tespitlerden, düzenlenen faturaların sahte olduğu ortaya konulamadığından söz konusu faturalar nedeniyle yapılan tarhiyatlarda ve kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabul, kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının … İnşaat Malzemeleri Metal Elektrik ve Orman Ürünleri Sanayi Tic. Ltd. Şti. ve … İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti.'nden alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlar ile kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısımlarının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek bu kısımlara yönelik istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Kararın diğer mükelleflerden alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlara ilişkin kısımları yönünden ise; davacının fatura aldığı diğer mükellefler hakkında düzenlenen vergi tekniği raporlarının tetkikinden, adı geçen mükellefler tarafından düzenlenen faturaların gerçek bir mal ve hizmet teslimine dayanmadığı anlaşıldığından, söz konusu faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlarda hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kısmen kabulüne, kısmen reddine, kararın diğer mükelleflerden alınan faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatlara ilişkin kısmının kaldırılmasına, bu kısma yönelik olarak davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, dava konusu işlemin yerinde ve hukuka uygun olduğu, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davalı idarenin temyiz dilekçesinde, … İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyat ile kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin hüküm fıkraları yönünden ileri sürdüğü iddialar kararın bu kısımlarının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin, temyiz konusu kararın … İnşaat Malzemeleri Metal Elektrik ve Orman Ürünleri Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyatın kaldırılmasına ilişkin temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmaların düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellefler hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının fatura aldığı … İnşaat Malzemeleri Metal Elektrik ve Orman Ürünleri Sanayi Tic. Ltd. Şti hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu'nda; 08/04/2011 tarihinde inşaat malzemesi toptan satışı faaliyeti ile iştigal etmek üzere mükellefiyet tesis ettirdiği, 30/05/2012 tarihinde mükellefiyetinin re'sen terkin edildiği, şirket yetkilisine defter ve belge isteme yazısının tebliğ edilemediği, 2011 yılı katma değer vergisi matrahının 9.203.758,76 TL olduğu ve Bs ile 9.098.650 TL bildirildiği, karşıt Ba bildirimleri ile 8.944.722 TL bildirildiği, 2012 dönemi katma değer vergisi matrahının 11.053.774,36 TL olduğu, alışlarının hakkında olumsuz tespit bulunan mükelleflerden yapıldığı, mükellef kurumca kullandığı faturaların teslim tarihinden önce de fatura düzenlediği, mükellef kurum ile … Vergi Dairesi mükellefi … Turz. İnş. Malz. Metal Orman Ür. San. ve Tic. Ltd. Şti. ile aynı vergi dairesi mükellefi … İnş. Malz. Maden Orm. Ür. Mak. Hırd. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında piyasaya komisyon karşılığı sahte fatura arz etme faaliyeti ile ilgili olarak organizasyon bağı olduğu, bu iki firma hakkında bu nedenle vergi tekniği raporu düzenlendiği, bu firmaların beyannamelerinin aynı gün ve aynı dakikalarda verildiği, bu firmalar tarafından düzenlenen ve rapora eklenen örnek faturalarda da görüldüğü üzere faturalardaki yazı karakterleri ile imzaların çok benzer olduğu, … İnş. Malz. Maden Orm. Ür. Mak. Hırd. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve mükellef kurumun aynı gün bağlı oldukları vergi dairelerine başvurarak faaliyette olduklarına dair yazı verilmesini istedikleri, her iki yazının imla hataları, yazı puntosu yönlerinden de birbirinin aynı olduğu, katma değer vergisi matrahlarına göre yüksek tutarlı satışlar beyan eden bir firmanın faaliyeti gerçek olsa böyle bir yazı ile faaliyetini kanıtlamasına gerek olmadığı, şirket ortağının ikametgah adresinde 03/08/2012 tarihinde yapılan yoklamada adreste bulunmadığı ve muhtarlık kaydının olmadığının tespit edildiği, 162.889,54 TL tutarında ödenmemiş vergi borcu olduğu tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden, söz konusu mükellefin alımlarını hakkında olumsuz tespit bulunan mükelleflerden yaptığı, vergi borcunu ödemediği, mükellefiyetinin re'sen terkin edilmesinden sonra da fatura düzenlemeye devam ettiği dikkate alındığında anılan mükellef tarafından davacıya ilgili dönemlerde düzenlenen söz konusu faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna ulaşıldığından, kararın anılan firma tarafından düzenlenen faturalar nedeniyle yapılan cezalı tarhiyatların kaldırılmasına ilişkin kısmında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, … İnşaat Sanayi Ticaret Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyat ile kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının … İnşaat Malzemeleri Metal Elektrik ve Orman Ürünleri Sanayi Tic. Ltd. Şti.'nden alınan faturalardan kaynaklı cezalı tarhiyatın kaldırılmasına ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 27/04/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.