Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2018/6517 E. , 2021/1125 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2018/6517
Karar No : 2021/1125
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : S.S. … Ticaret Merkezi Toplu İşyeri Yapı Kooperatifi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı kooperatif tarafından yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile ödenen 1.011.420,00-TL harcın tahsil tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle iadesi istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:Danıştay Dokuzuncu Dairesince verilen bozma kararına uyan Vergi Mahkemesince dosyanın esastan incelenmesi suretiyle; davacı kooperatif tarafından inşaa edilen sebze hali ve keresteciler sitesi için davacıdan tahsil edilen bina inşaat harcının yerinde olup olmadığı hakkında karar verilebilmesi için 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'nun gerek Ek 2. maddesinin (e) fıkrasındaki "kooperatifler eliyle, anasözleşmelerine uygun olarak yapılan sanayi ve küçük sanat siteleri" düzenlemesindeki sanayi ve küçük sanat siteleri ile esnaf çarşısı deyimlerinin davacının inşaa ettiği yapıları kapsayıp kapsamadığı ve anılan Kanunun 80. maddesinin son fıkrasında "Organize sanayi bölgeleri ile sanayi ve küçük sanat sitelerinde yapılan yapı ve tesisler bina inşaat harcı ve yapı kullanma izni harcından müstesnadır" hükmü gereği, inşaa edilen yapıların söz konusu maddede geçen alanlar üzerinde olup olmadığı hususlarının, anılan düzenlemelerin yorumlanmasını gerekli kıldığından, davada ileri sürülen hatanın, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu hükümlerinin aradığı anlamda bir vergi hatası olmadığı, vergilendirme işlemine karşı süresinde açılacak idari davada incelenebilecek söz konusu iddianın, 213 sayılı Kanununun 122 ve 124. maddelerinde vergi hataları için öngörülen idari başvuru yolu izlenerek tesis ettirilen işleme karşı açılan idari davada incelenmesine olanak bulunmadığından davanın reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Açılan davanın verginin kaldırılmasına ilişkin bir dava olmayıp, 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu'na göre muaf olunduğu halde sehven ödenip iadesi istenilen inşaat harçlarının iadesi istemine ilişkin olduğu, dolayısıyla idare mahkemesinde görülmesi gereken bir tam yargı davası olduğu öte yandan 2464 sayılı Kanun'un Ek 2 ve 80. maddeleri gereği kooperatiflerince, kuruluş amaçları doğrultusuna, kabzımalcılık yapan esnaflar için hal ve keresteciler için keresteciler sitesinin yapımı aşamasında ödemiş oldukları bina inşaat harçlarından muaf oldukları iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI:Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'İN DÜŞÜNCESİ: Danıştay Dokuzuncu Dairesince verilen bozma kararında dava konusu işlemin düzeltme -şikayet kapsamında olduğuna ilişkin bir değerlendirme yapılmadığı bu nedenle işin esasının incelenmesi gerektiğinden Vergi Mahkemesi kararının bozulması gerekeceği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :Davacı kooperatif tarafından yapılan başvurunun reddine ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile ödenen 1.011.420,00-TL harcın tahsil tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle iadesi istemine ilişkindir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden, Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Anayasanın "Temel Hak ve Hürriyetlerin Korunması" başlıklı 40. maddesi gereği, dava konusu işlemde davanın nerede açılacağı ve dava açma süresinin ne olduğu gösterilmediğinden, davacı tarafından yasal süresi içerisinde dava açıldığının kabul edilmesi ve işin esasının incelenmesi gerektiği gerekçesiyle verilen bozma kararına uymak suretiyle Vergi Mahkemesince dava konusu işlemin düzeltme-şikayet kapsamında yapılan başvuru sonucu tesis edilen bir işlem olduğu kabul edilerek davacı tarafından ileri sürülen iddiaların 213 sayılı Kanunun 122 ve 124. maddelerinde vergi hataları için öngörülen idari başvuru yolu izlenerek tesis ettirilen işleme karşı açılan idari davada incelenmesine olanak bulunmadığı gerekçesiyle karar verilmiş ise de, davacı tarafından yapılan başvurunun düzeltme-şikayet kapsamında olmadığı ve Dairemizce verilen bozma kararının; dava konusu işlemin iptali istemiyle açılan davanın süresinde olduğunun kabulü ile işin esasının incelenmesi gerektiği yolunda olduğu da göz önüne alınarak dava konusunun, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi kapsamında yapılan başvuru sonucu tesis edilen bir işlem kapsamında değerlendirilmesi suretiyle işin esasının incelenmesi gerektiğinden Vergi Mahkemesi kararının bozulması gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
2. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 18/02/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.