Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2018/656 E. , 2018/1599 K.4734 sayılı Kamu İhale Kanunu,yapım işi ihalesi, aşırı düşük teklif açıklaması, satış tutarı tespit tutanağı
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2018/656
Karar No:2018/1599
Temyiz İsteminde Bulunan (Davacılar): ...
Vekili: ...
Karşı Taraf (Davalı): ...
Vekili: ...
Müdahiller (Davalı İdare Yanında):1. ...
Vekili: ...
İstemin Özeti: ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K: ... sayılı kararının; fiyat teklifinin dayanağı olan Beton çelik çubuğu nervürlü (Q14-Q32 mm'lik) için satış tutarı taspit tutanağının sunulmadığı, iş kalemlerinin rayiç fiyatları aynı olsa da poz numaraları ve içeriğinin farklı olduğu, ayrıca firma tarafından yapılan satış ve kayıt adedinin, hatta miktarların bile birbirinden bağımsız olduğu, idare tarafından verilen analiz içeriklerinin de birbirinden farklı olduğu, diğer bir ifadeyle firmanın satış yaptığı iki iş kaleminin fiyatlarının değişik olabileceği veya hiç satış yapmamış olma ihtimalinin de olduğu, basiretli bir tacirin sunduğu her bir fiyat teklifinin dayanağını sunması gerektiği, aksi takdirde rekabet ve şeffaflığı kalmayan fiyat teklifinin geçerliliğinin kalmayacağı, firmanın analiz fiyatına %25 eklendiği zaman fiyatının zarar niteliğinde olduğunun tespit edildiği, aşırı düşük teklif savunmasının kabul edilmesinin mümkün olmadığı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Davalı İdarenin Savunmasının Özeti: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.
Müdahillerin Savunmalarının Özeti: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmaktadır.
Danıştay Tetkik Hâkimi ... Düşüncesi: Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
Dava, Karayolları Genel Müdürlüğü ... Bölge Müdürlüğü tarafından 28.04.2017 tarihinde açık ihale usulü ile gerçekleştirilen "... Köprüsü Yapım İşi" ihalesine ilişkin olarak yapılan itirazen şikâyet başvurusunun ... ... iş ortaklığına ilişkin kısmının reddi ile düzeltici işlem belirlenmesine yönelik 25.08.2017 tarih ve ... sayılı Kamu İhale Kurulu kararının iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesi'nce; davaya konu ihalede, ihale komisyonu tarafından sınır değerin altında teklif sunan ... iş ortaklığı ile ... iş ortaklığından aşırı düşük teklif açıklaması istenildiği, sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarının uygun bulunarak ihalenin ... iş ortaklığının ise ekonomik açıdan en avantajlı ikinci teklif sahibi istekli olarak belirlenmesi üzerine davacı şirketler tarafından aşırı düşük teklif açıklamalarının mevzuata aykırı olduğu iddiasıyla yapılan itirazen şikâyet başvurusunun, ... iş ortaklığı açısından kabulü şeklinde düzeltici işlem belirlenmesi üzerine, Kurul kararının ... iş ortaklığına ilişkin kısmının iptali istemiyle bakılan davanın açıldığı, davacılar tarafından ... iş ortaklığı tarafından sunulan aşırı düşük teklif açıklamalarına ilişkin olarak; 1) nervürlü beton çelik çubuğu (Q8-Q12 mm’lik) ve nervürlü beton çelik çubuğu (Q14-Q32 mm’lik) için satış tutarı tespit tutanağı istenildiği hâlde, sadece serbest muhasebeci ve malî müşavir tarafından onaylanan nervürlü beton çelik çubuğu (Q8-Q12 mm’lik) için satış tutarı tespit tutanağı sunulduğu, nervürlü beton çelik çubuğu (Q14-Q32 mm’lik) için satış tutarı tespit tutanağı sunulmadığı, satış tutarı tespit tutanağının her bir iş kalemi için ayrı ayrı düzenlenmesi gerektiği, 2) nervürlü beton çelik çubuğu (Q8-Q12 mm’lik) için ...-TL/Ton+KDV (...-TL/Ton KDV dahil) olarak fiyat teklifi sunulduğu, ihale ilan tarihi olan 29.03.2017 ile ihale tarihi olan 28.04.2017 itibarıyla fabrika satış fiyatlarının en düşüğünün ...-TL/Ton (KDV dahil) olduğu, arada ...-TL fark bulunduğu, teklif sahibinin bu iş kaleminin üreticisi olmadığı, fiyat teklifi veren firmanın verdiği fiyatın son geçici vergi beyannamesi dönemindeki fiyatların altında olduğu, serbest muhasebeci mali müşavir tarafından gerçeğe aykırı olarak satış tutarı tespit tutanağı düzenlendiği, 3) SY-03 nolu iş kaleminin köprülerde veya heyelanlı bölgelerde Ø 165 cm çapında her boyda yerinde dökme kazık yapılması (C30/37 hazır beton harcı ile) girdi miktarının eksik verildiği, idarece bu iş kalemi için verilen analiz miktarları ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın rayici fiyatları kullanıldığında yaklaşık maliyet ile verilen analiz miktarları arasında toplam bedel olarak (kâr hariç) ...-TL fark oluştuğu, aşırı düşük teklif veren firmalara avantaj sağlandığı, idarece firmalara gönderilen aşırı düşük analiz içeriğinde köprülerde kazık adedinin az olması, ulaşım ve çalışma güçlüğü vs. sebepler ve platform teşkili karşılığı (BT*0,25) girdisinin olmadığı, firmanın analiz fiyatına %25 eklendiğinde fiyatın zarar niteliğinde olduğu ileri sürülerek Kurul kararının iptalinin istenildiği, iddiaların değerlendirilmesi sonucunda; 1. iddia bakımından, anılan iş ortaklığı tarafından “nervürlü beton çelik çubuğu (Q8-Q12 mm’lik) ve nervürlü beton çelik çubuğu (Q14-Q32 mm’lik)” analiz girdileri için fiyat teklifi ile açıklama yapıldığı, fiyat teklifinin ... A.Ş.’den 16.05.2017 tarihinde alındığı, beton çelik çubuğu nervürlü (Q8-Q12 mm’lik) (s420, b420b-c, b500b-c) ... TL+KDV ve beton çelik çubuğu nervürlü (Q14-Q32 mm’lik) (s420, b420b-c, b500b-c) ... TL+KDV şeklinde düzenlendiği, “Bu fiyat teklifindeki birim fiyatın, mükellefin yasal defter ve belgelerine göre tarafımca düzenlenerek onaylanan (16.05.2017) tarih ve (1) sayılı satış tutarı tespit tutanağındaki ağırlıklı ortalama birim satış tutarının % 80’inin altında olmadığını beyan ederim.” ibaresini içerdiği ve ilgili meslek mensubu tarafından TÜRMOB kaşesi ve iletişim bilgilerini de içeren kaşe kullanılarak imzalandığı, fiyat teklifinin verildiği tarih olan 16.05.2017 tarihi itibarıyla muhasebeci ve fiyat teklifi veren firma arasında sözleşmenin bulunduğu, “nervürlü beton çelik çubuğu (Q8-Q12 mm’lik) ve nervürlü beton çelik çubuğu (Q14-Q32 mm’lik)” isimli iki çelik çubuğun da Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin aynı olduğu anlaşıldığından iddianın yerinde bulunmadığı, 2. iddia bakımından, fiyat teklifinin eki olan Satış Tutarı Tespit Tutanağı’nda Neden ... A.Ş.’nin 2017 yılı 1. geçici vergi beyanname dönemi verilerinin dikkate alındığı bilgisinin bulunduğu, tutanakta sadece “beton çelik çubuğu nervürlü (Q8-Q12 mm’lik)(s420, b420b-c, b500b-c)”nün fiyatına ilişkin bilginin bulunduğu, anılan analiz girdisine ilişkin fiyat teklifinde yer alan tutarın (...TL+KDV) son geçici vergi beyanname dönemindeki fiyatların (...-TL) %80’inin altında olmadığı, anılan tutanakta “beton çelik çubuğu nervürlü (Q14-Q32 mm’lik) (s420, b420b-c, b500b-c)” analiz girdisine ilişkin herhangi bir fiyat belirlemesinin bulunmadığı, ancak anılan iki çelik çubuğun da Çevre ve Şehircilik Bakanlığı rayiçlerinin aynı olduğu, ayrıca meslek mensubunun düzenlediği söz konusu satış tutarı tespit tutanağının 3568 sayılı Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu ile yetkilendirilen meslek mensubunca yapılan işlemlerin hukuka uygunluk karinesinden yararlandığı ve belge doğruluğunun onaylayan meslek mensubunun sorumluluğunda bulunduğundan iddianın yerinde bulunmadığı, 3. iddia bakımından ise, davalı idareye yapılan itirazen şikâyet başvurusunda bu yönde bir iddiaya yer verilmediği ve davalı idarenin itirazen şikâyet dilekçesinde yer verilen iddialarla sınırlı bir inceleme yaparak işlem tesis ettiği, Mahkemelerince yapılan yargısal incelemenin de davaya konu Kurul kararının hukuka uygunluk denetimi ile sınırlı olduğu, ihale ve ihale işlemlerinin tümüne yönelik bir hukukî denetim yapılmasına olanak bulunmadığı dikkate alındığında bu hususun da davaya konu Kurul kararını kusurlandırmayacağı, itirazen şikâyet başvurusunun reddine ilişkin Kurul kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, bu karar davacı şirketler tarafından temyiz edilmiştir.
Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddi yolundaki temyize konu ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararında, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde sayılan bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, temyiz istemleri yerinde görülmeyerek anılan Mahkeme kararının ONANMASINA; temyiz giderlerinin istemde bulunanlar üzerinde bırakılmasına, posta giderleri avansından artan tutarın davacılara iadesine, kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacılara iadesine, dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 02.05.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.