T.C.
D A N I Ş T A Y
SEKİZİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/6803
Karar No : 2022/6887
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR) : 1- …Bakanlığı
VEKİLİ : Av. …
2- … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mersin İli, Bozyazı İlçesi dahilinde 20.900,00 m2'lik ormanlık sahada Tekeli Belediyesi Belediye Hizmet Binası ve Müştemilatı inşaatı yapımı için Tekeli Belediye Başkanlığı adına yapılan tahsisin iptaline ilişkin 22.08.2016 tarihli ve … sayılı Olur'un ve bu Olur gereği bahse konu sahanın geri teslim edilmesine yönelik tesis edilen 01.11.2016 tarihli ve … sayılı işlemin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; dava konusu belediye binası ve müştemilatı inşaatı tesisi izninin iptaline ilişkin 22.08.2016 tarihli ve … sayılı Olur'un; Tekeli Belediye Başkanlığı tarafından imza edilerek kabul ve taahhüt edilen 12.10.1990 tarihli Taahhüt Senedi'nde yer verilen hükümlere aykırı hareket edildiğinden bahisle tesis edildiği belirtilmiş ise de; bahse konu Taahhüt Senedi'nin 8.maddesinde: ".. hak lehtarının bu taahhütname hükümlerine aykırı hareket etmesi ve yazılı ihtara rağmen bu taahhütname hükmümlerine aykırı durumun devam etmesi halinde.." ibaresine yer verildiği, bu nedenle izin hakkının iptal edilmesi için öncelikle taraflar arasında uzlaşma sonucu düzenlenen taahhüt senedinde yer alan yazılı ihtar yapılması ve yazılı ihtara rağmen taahhütname hükümlerine aykırı durumun devam ettiğinin tespit edilmesinin zorunlu olduğu, bakılan uyuşmazlıkta ise; dava konusu işlemin herhangi bir yazılı ihtar yapılmadan tesis edildiği görüldüğünden dava konusu işlemlerde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından, Tekeli Belediyesi tarafından izin dosyasında yapımı planlanan projelere rastlanılmadığı gibi, ek tesis yapılması için de herhangi bir talep bulunmadığı, taahhüt senedi hükümlerine uyulmadığının sabit olduğu, verilen izinlerin amaç dışında kullanılamayacağının Kanunun amir hükmü olduğu. işlemde hukuka aykırı yön bulunmadığı, bu sebeplerle kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı Orman Genel Müdürlüğü tarafından, dava konusu sahada yapılan tetkikte, belediye binası ve müştemilatı yapımı için tahsis yapıldığı ancak, sahada belediye hizmet binası dışında, 2 dükkan, 21 hal dükkanı, Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı anadolu lisesi, ilkokul ve anaokulu binası bulunduğunun tespit edildiği, taahhüt senedi hükümlerine uyulmadığının sabit olduğu, davacıya yazılı ihtarda bulunulsa bile, bu yerlerin yıkımının yapılamayacağının ortada olduğu, taahhütnamenin bu denli ağır ihlali halinde ihbarın işlevsiz olacağı, bu sebeplerle kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NIN DÜŞÜNCESİ : Dava, Mersin İli, Bozyazı İlçesi dahilinde 20.900,00 m2'lik ormanlık sahada Tekeli Belediyesi Belediye Hizmet Binası ve Müştemilatı inşaatı yapımı için Tekeli Belediye Başkanlığı adına yapılan tahsisin iptaline ilişkin işlem ile bu işlem gereği bahse konu sahanın geri teslim edilmesine yönelik tesis edilen işlemin iptali istemiyle açılmıştır.
İdare Mahkemesince, Tekeli Belediye Başkanlığı tarafından imza edilerek kabul ve taahhüt edilen 12.10.1990 tarihli Taahhüt Senedi'nde yer verilen hükümlere aykırı biçimde, herhangi bir yazılı ihtar yapılmadan işlem tesis edildiği görüldüğünden, dava konusu işlemlerde hukuka ve mevzuata uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş, Bölge İdare Mahkemesince de istinaf istemi reddedilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden, bahsi geçen Taahhüt Senedinin 3. maddesinde "İzin - hak tesis edilen orman sahası ve üzerindeki tesisler Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığının izni olmadan başka şahıs ve kurumlara devredilemez ve işletmeye verilemez, amacı dışında kullanılamaz." hükmüne, 8. maddesinde ise; "İzin hakkı, sürenin dolması, hak lehtarının vazgeçmesi halinde kendiliğinden, sürenin dolmasına rağmen üç ay içinde süre uzatımı isteğinde bulunulmaması halinde hak lehtarının bu taahhütname hükümlerine aykırı hareket etmesi ve yazılı ihtara rağmen bu taahhütname hükümlerine aykırı durumun devam etmesi halinde Orman Genel Müdürlüğünün görüşlerinin alınmasından sonra Tarım Orman ve Köyişleri Bakanlığınca re'sen iptali halinde sona erer." hükmüne yer verildiği görülmektedir.
Taahhütnameye göre yazılı ihtar usulünün uygulanması, tahsis süresinin dolmasına rağmen, üç ay süre uzatımı talebi olmaksızın, taahhüt hükümlerine aykırı davranılması halinde söz konusu olabilecek olup, olayda tahsis süresinin henüz dolmadığı açıktır.
Bu durumda, orman mevzuatına göre, verilen izinlerin amaç dışında kullanılması yasaklanmış olduğundan ve dosya kapsamındaki bilgi ve belgelere göre dava konusu sahanın izin amacı dışında kullanıldığının sabit olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin kabulü ile usul ve yasaya aykırı olan Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle,
1. Temyiz isteminin reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına, posta gideri avansından artan tutarın Mahkeme tarafından iadesine,
4. Kesin olarak, 25/11/2022 tarihinde oybirliği ile karar verildi.