Danıştay 13. Daire Başkanlığı 2018/685 E. , 2018/1271 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No:2018/685
Karar No:2018/1271
Temyiz İsteminde Bulunan (Davacı): …
Karşı Taraf (Davalı) : ... İl Özel İdaresi
Vekili …
İstemin Özeti : … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının; ihalenin iptali kararının herhangi bir şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusu üzerine alınmaması sebebiyle Kamu İhale Kurumu'na (Kurum) başvurulamayacağından doğrudan dava açıldığı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir.
Danıştay Tetkik Hâkimi …'in Düşüncesi : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:
Dava, ... İl Özel İdaresi tarafından 22.08.2017 tarihinde açık ihale usulüyle gerçekleştirilen "İdare Sahasına Akaryakıt Havuzu ve Tankları ile Altyapı Tesisatı Uygulama Yapım İşi" ihalesinin iptaline ilişkin 15.09.2017 tarihli karar ile bu karara karşı yapılan 21.09.2017 tarihli itirazın davalı Kurum tarafından reddedilmesine dair 02.10.2017 tarihli işlemin iptali istemiyle açılmış, İdare Mahkemesi'nce; uyuşmazlığa konu ihalede ekonomik açıdan en avantajlı teklifin davacı tarafından verildiği, ancak 15.09.2017 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile "idarenin yatırım önceliklerinin değişmesi, il özel idarelerinin büyükşehire devrinin gündemde olması, yeni bir istasyon yapımının öncelikli ve ekonomik olmaması" gerekçelerine yer verilerek ihalenin iptal edildiği, bu karara karşı davacı tarafından yapılan şikâyet başvurusunun 02.10.2017 tarihli işlem ile reddedilmesi üzerine bakılan davanın açıldığı, ihalenin iptali kararına karşı davalı idareye şikâyet başvurusunda bulunulmuşsa da şikâyetin reddine ilişkin işleme karşı Kamu İhale Kurumu nezdinde itirazen şikâyet yoluna gidilmeden doğrudan iptal davası açıldığı, bu hâliyle dava açılmadan önce tüketilmesi zorunlu idarî başvuru yollarının tüketilmediği anlaşıldığından, idari merci tecavüzü nedeniyle davacının isteği hakkında bir karar verilebilmesini teminen dilekçenin Kamu İhale Kurumu'na tevdiine karar verilmiş, bu karar davacı tarafından temyiz edilmiştir.
4734 sayılı Kamu İhale Kanunu'nun "Kuruma itirazen şikâyet başvurusu" başlıklı 56. maddesinin birinci fıkrasının ikinci cümlesinde, "İhalenin iptaline ilişkin işlem ve kararlardan, sadece şikâyet ve itirazen şikâyet üzerine alınanlar itirazen şikâyete konu edilebilir ve bu kararlara karşı beş gün içinde doğrudan Kuruma başvuruda bulunulabilir." kuralı yer almaktadır.
İhalelere Yönelik Başvurular Hakkında Tebliğ'in "İtirazen şikâyet başvurusu" başlıklı 8. maddesinin ikinci fıkrasında, "İhalenin iptali kararlarından sadece aşağıda belirtilenler itirazen şikâyete konu edilebilir: a) Şikâyet başvurusu üzerine idare tarafından şikâyet dilekçesinin kayıtlara alındığı tarih veya sonrasında herhangi bir nedenle idare tarafından alınan iptal kararları b) İtirazen şikâyet üzerine Kurul tarafından başvurunun reddine veya düzeltici işlem belirlenmesine karar verildikten sonra idare tarafından alınan iptal kararlar," aynı maddenin üçüncü fıkrasında ise, "Herhangi bir şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusu olmaksızın idare tarafından alınan ihalenin iptali kararlarına karşı Kuruma itirazen şikâyet başvurusunda bulunulamayacağından, bu kararlar ancak idari yargı mercilerinde dava konusu edilebilir." kuralı bulunmaktadır.
Aktarılan düzenlemelere göre; idarelerce ihalenin iptaline ilişkin verilen kararların öncesinde şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusu bulunması durumunda, idari yargıda dava açılmadan önce itirazen şikâyet yoluyla Kamu İhale Kurumu'na başvurulması gerekmektedir. Ancak, herhangi bir şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusu olmaksızın alınan ihalenin iptali kararlarına karşı itirazen şikâyet yoluna başvurulamayacağı, bu kararlara karşı doğrudan idari yargıda dava açılabileceği anlaşılmaktadır.
Dosyanın incelenmesinden, … İl Özel İdaresi tarafından "İdare Sahasına Akaryakıt Havuzu ve Tankları ile Altyapı Tesisatı Uygulama Yapım İşi" için ihaleye çıkıldığı, ekonomik açıdan en avantajlı teklifin davacı tarafından verildiği, 15.09.2017 onay tarihli ihale komisyonu kararı ile "idarenin yatırım önceliklerinin değişmesi, il özel idarelerinin büyükşehire devrinin gündemde olması, yeni bir istasyon yapımının öncelikli ve ekonomik olmaması" gerekçelerine yer verilerek ihalenin iptal edildiği, bu kararın 15.09.2017 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, bu karara karşı davacı tarafından davalı idareye yapılan şikâyet başvurusunun 02.10.2017 tarihli işlem ile reddi üzerine 12.10.2017 tarihinde bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, herhangi bir şikâyet veya itirazen şikâyet başvurusu olmaksızın idarenin re'sen aldığı ihalenin iptali kararlarına karşı şikâyet ve itirazen şikâyet yoluna gidilemeyeceğinden ve ancak idari yargıda dava konusu edilebileceğinden, Mahkeme tarafından işin esasının incelenmesi gerekirken, dilekçenin Kamu İhale Kurumu'na tevdii yönünde verilen kararda usule uygunluk bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, temyiz isteminin kabulü ile 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA, kullanılmayan ...-TL yürütmeyi durdurma harcının istemi hâlinde davacıya iadesine, yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Mahkeme'ye gönderilmesine, 2577 sayılı Kanun'un 20/A maddesinin ikinci fıkrasının (i) bendi uyarınca kesin olarak (karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere), 04.04.2018 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.