Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2018/7701 E. , 2021/12439 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2018/7701
Karar No : 2021/12439
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1) ... 2) ...
3) ... 4) ...
5) ... 6) ...
7) ... 8) ...
9) ... 10) ...
11) ... 12) ...
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALILAR) : 1) ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
2) ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU:... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul ili, Üsküdar ilçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaza yönelik 15.09.1997 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planının, 09.06.2006 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ve anılan taşınmaza verilen imar durum belgesinin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda düzenlenen rapor ile dosyada yer alan bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, önceki 08.11.1993 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planında dava konusu ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın orta yoğunluklu (500 ki/ha) konut alanında kaldığı, önceki 15/09/1997 tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planının yargı kararıyla usul yönünden iptaline karar verilmesi nedeniyle aynı plan kararlarının dava konusu 09.06.2006 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planına aktarıldığı, dava konusu taşınmaz açısından 15.09.1997 tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planı ile 09.06.2006 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planı arasında herhangi bir farklılığın olduğuna dair dava dosyasında herhangi bir belgeye de rastlanmadığı, 22.01.1976 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planında da dava konusu taşınmazın park alanında kaldığı, dava konusu planların üst ölçekli plana ve plan bütününe, imar durum belgesinin de uygulama imar planına uygun olduğu sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlemler hukuka uygun bulunarak davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Mahkemece hükme esas alınan bilirkişi raporunun eksik incelemeyle hazırlandığı, bilirkişi raporunda belirtildiği gibi 22.01.1976 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planında parsel park alanında kalsaydı parseldeki apartmanın inşaasına izin verilmesinin mümkün olmayacağı, mülkiyet hakkı dikkate alınmadan imar planlarının yapıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMALARI : Dava konusu işlemlerin hukuka uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ :Uyuşmazlığın 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı yönünden;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın, 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Uyuşmazlığın 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ve imar durum belgesine ilişkin kısmı yönünden;
1/5000 ölçekli nazım imar planında büyük bir bölümü konut alanında, küçük bir bölümü park alanında kalan parselin tamamının dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında park alanına alındığı, 1/5000 ölçekli nazım imar planında getirilen konut alanının 1/1000 ölçekli uygulama imar planıyla daraltıldığı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planında getirilen park alanının ise 1/1000 ölçekli uygulama imar planıyla genişletildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, üst ölçekli 1/5000 ölçekli nazım imar planına aykırı olarak yapılan dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ve bu plan uyarınca verilen imar durum belgesinin iptaline karar verilmesi gerekirken, anılan kısım yönünden davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin olarak verilen ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararının bu kısmında isabet bulunmamaktadır.
Açıklanan nedenlerle, temyize konu kararın 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmının onanmasına, 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ve imar durum belgesine ilişkin kısmının bozulmasına karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Uyuşmazlık konusu 376,62 m2 büyüklüğündeki ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın üzerinde 10 bağımsız bölümden oluşan bina bulunduğu, dava konusu 15.09.1997 onay tarihli 1/5000 ölçekli nazım imar planında parselin büyük bölümünün 500 ki/ha konut alanında, küçük bir bölümünün ise park alanında, 09.06.2006 onay tarihli 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ise parselin tamamının park alanında kaldığı, parsele verilen imar durum belgesi üzerine davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun "Tanımlar" başlıklı 5. maddesinin işlem tarihinde yürürlükte olan halinde; "Nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plandır. Uygulama İmar Planı; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır." hükmüne yer verilmiştir.
Anılan hüküm uyarınca, planlar arasındaki hiyerarşi kapsamında nazım imar planından sonra yapılacak olan uygulama imar planının nazım imar planına uygun yapılması gerekmektedir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlığın 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı yönünden;
Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın, 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri Bölge İdare Mahkemesi İdare Dava Dairesi kararının anılan kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Uyuşmazlığın 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ve imar durum belgesine ilişkin kısmı yönünden;
1/5000 ölçekli nazım imar planında büyük bir bölümü konut alanında, küçük bir bölümü park alanında kalan parselin tamamının dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında park alanına alındığı, 1/5000 ölçekli nazım imar planında getirilen konut alanının 1/1000 ölçekli uygulama imar planıyla daraltıldığı ve 1/5000 ölçekli nazım imar planında getirilen park alanının ise 1/1000 ölçekli uygulama imar planıyla genişletildiği anlaşılmıştır.
Bu durumda, üst ölçekli 1/5000 ölçekli nazım imar planına aykırı olarak yapılan dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ve bu plan uyarınca verilen imar durum belgesinin iptaline karar verilmesi gerekirken, anılan kısım yönünden davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin olarak verilen... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi kararının bu kısmında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacıların temyiz isteminin kısmen kabulüne, kısmen reddine,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının 1/5000 ölçekli nazım imar planına ilişkin kısmının ONANMASINA, 1/1000 ölçekli uygulama imar planına ve imar durum belgesine ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 15/11/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.