Danıştay 4. Daire Başkanlığı 2018/8237 E. , 2022/3006 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/8237
Karar No : 2022/3006
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Prodüksiyon Limited Şirketi
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte fatura kullanıldığından bahisle re'sen tarh edilen 2013/11 dönemi vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi ile kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … Vergi Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; davacı şirkete ilgili dönemde fatura düzenleyen Beyoğlu Vergi Dairesi mükellefi … hakkında düzenlenen vergi tekniği raporundaki tespitler düzenlenen faturaların sahte belge niteliğinde olduğunu ortaya koymaya yeterli olmadığından bahsi geçen firmadan alınan faturalar nedeniyle yapılan tarhiyatta ve kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare vekili tarafından, yapılan işlemin hukuka uygun olduğu, aksi yönde verilen kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar mahkeme kararının özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
Davalı İdarenin, kararın … tarafından düzenlenen faturalardan kaynaklı tarhiyata ilişkin temyiz istemlerine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmaların düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellefler hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Uyuşmazlık konusu dönemde davacının fatura aldığı Beyoğlu Vergi Dairesi mükellefi … hakkında düzenlenen … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporunun incelenmesinden; mükellefin sinema filmi, video ve televizyon programları yapım faaliyetleri göstermek amacıyla 18/05/2012 tarihinde mükellefiyet tesis ettirdiği, 22/05/2012 tarihli işe başlama yoklamasında, 18/05/2012 tarihinden itibaren film, müzik yapım işi ile iştigal ettiği, sigortalı çalışanının bulunmadığı, işyerinde muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu, tüm mali ve finansal işlemler, bankacılık işlemleri, tüm resmi kurumlarla olan iş ve işlemler, ADSL abonelik yetkisi, elektrik, doğalgaz ve su bağlatma yetkisi, telefon alım yetkisi gibi çok sayıda işlem için …’un vekil tayin edildiği, 14/09/2012 tarihli yoklamada 18/05/2012 tarihi itibariyle faaliyete başladığı, faaliyet konusunun gösteri sanatlarına yönelik yönetmenlerin ve yapımcıların faaliyeti olduğu, … T.C. kimlik numaralı … ile … T.C. kimlik numaralı … adlı iki çalışanının bulunduğu, işyerinin şube ve deposunun bulunmadığı, 21/12/2012 tarihinde yapılan yoklamada, firma sahibi …’un il dışında olduğu, tespit anında firma yetkilisinin ve sigortalı çalışanının bulunmadığı, işletme adının “… Prodüksiyon” olduğu, işyerinin yaklaşık olarak 100 metrekare civarında bulunduğu, aynı yerde … T.C. kimlik numaralı …’ın (İşletme ünvanı … Film Prodüksiyon Yapım) faaliyette bulunduğu, tespit anında kendisinin ve çalışanının bulunmadığı, işletme sahibinin iş yerine arada sırada uğradığı, vekaleten yetkili olarak …'un yetkili olduğu, işyerinin faaliyet konusunun yetkili olmadığından tespit edilemediği, işyerinin iki bölümden oluştuğu, işyerinde muhtelif büro malzemeleri ve faaliyetinin devam edebilmesi için muhtelif eşyaların bulunduğu, 02/05/2013 tarihinde yapılan yoklamada ise, mükellefin belirtilen adreste bulunmadığı, mevcut adreste ...’ın prodüksiyon faaliyetinde bulunduğunun tespit edildiği, bunun üzerine ...'un mükellefiyetinin 31/05/2013 tarihi itibariyle terkin ettirildiği, mükellef ...’un vekili ... tarafından verilen dilekçe ile işlerin ofis dışında daha yoğun olması ve takibi için ofiste bulunamamaları, vergi dairesinden gelen personelin eksik beyanı ve aynı ofisi paylaştıkları ...’ın evraklarının işleme alınarak kendi firmalarının faaliyeti olmadığı yönünde yazıya istinaden kapatılan işyerinin açılmasını ve faaliyetinin tekrar sağlanmasını talep etmesi üzerine ...’un işyeri adresinde 06/08/2013 tarihinde yapılan yoklamada, mükellefin faaliyet konusunun film, reklam ve prodüksiyon hizmetleri olduğu, 4 adet sigortalı çalışan olduğu, aynı adreste ... adlı mükellefin de faaliyette olduğu, işyerinde muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu hususlarının tespit edildiği, 13/08/2013 tarihinde yapılan yoklamada, ...’un ilgili adreste bulunmadığı, vekaleten ...’un yoklama anında adreste bulunduğu, alt firmasının Mecidiyeköy Vergi Dairesi mükellefi … Ltd. Şti.’nin olduğu, teknik hizmetin bu firma vasıtasıyla yürütüldüğü, 4 sigortalı çalışanının bulunduğu, çalışan personelin büroda hizmet vermediği, il içi ve il dışı reklam firmalarıyla görüşmelere gittikleri, şirketin aile şirketi olduğu, çalışanların genelde aile bireyleri olduğu, ücretlerin elden ödendiği, işyerinde muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu hususları ile aynı adreste Beyoğlu Vergi Dairesi mükkellefi ...’ın faaliyette bulunduğu ancak yoklama anında adreste bulunmadığı, 03/09/2013 tarihinde yapılan yoklamada, adreste ilgili şahsın oyuncu temini ve reklam prodüksiyon ve müzik yapımı işi ile iştigal etmeye devam ettiği, adreste vekaleten temsile yetkili bulunan ...’un bulunduğu, başkaca herhangi bir şubesinin olmadığı, işyerinde toplam 4 adet sigortalı çalışanının bulunduğu, işyerinin büro şeklinde olduğu ve muhtelif büro malzemelerinin bulunduğu, 27/03/2014 tarihinde yapılan yoklamada, işyerinin kapalı olduğu ve bina sakinleri ile yapılan görüşmede mükellefin tanınmadığı hususlarının tespit edildiği, mükellefe defter ve belge isteme yazılarının, muhtelif tarihlerde gerek iş yeri adresinde gerekse de mernis adresinde tebligat yapılmak istenmesine rağmen tebliğ edilemediği, 2013 yılına kadar işletme hesabı esasına göre defter tuttuğu bu nedenle Ba-Bs bildiriminde bulunmadığı, buna karşın 2012 yılında karşı mükelleflerce Bs bildirimi ile 1.851.395 TL tutarında mükellefe satış yapıldığı, Ba bildirimi ile de 2.025.670 TL tutarında alış yapıldığının bildirildiği, mükellef tarafından 2013 yılında Ba formu ile 7.224.670 TL tutarında alış, Bs formu ile 7.127.121 TL tutarında satış bildirdiği, 2014 yılında Ba formu ile 218.042 TL tutarında alış, Bs formu ile 4.089.750 TL tutarında satış bildirdiği, mal ve hizmet alımında bulunduğu tek firmanın Mecidiyeköy Vergi Dairesinin … vergi numarasında kayıtlı bulunan … Reklamcılık Film Yapım Ltd. Şti. olduğu, söz konusu firma hakkında da … tarih ve … sayılı Vergi Tekniği Raporu tanzim edilerek komisyon karşılığı sahte fatura ticareti yapmak maksadıyla kurulmuş bir şirket olduğu ve düzenlemiş olduğu tüm belgelerin sahte olarak dikkate alınması gerektiğinin belirtildiği, mükellef tarafından alınan faturalar karşılığında ödemelerin bir kısmının EFT veya havale şeklinde banka aracılığı ile bir kısmının ise firma tarafından keşide edilen çeklerle gerçekleştirildiği, KDV beyannamelerinin tetkikinde 2012/06-2013/05 dönemleri arasında 4.212.270,00-TL matrah bildirdiği, 2012/11 ve 2012/12 dönemleri dışında ödeme çıkmadığı, herhangi bir motorlu taşıt kaydı bulunmadığı, işyerinde söz konusu işi yapacak ekipman bulunmadığı, adreste mükellefin bulunamamasına rağmen yüksek miktarda matrah beyan etmeye devam ettiği, mükelleften alım yaptığını beyan eden bazı mükellefler nezdinde yapılan karşıt tespitler ve mükellefin banka hesapları üzerinden yapılan tespitler neticesinde, mükellefe yüksek tutarlarda yaptığı satış bedelleri karşılığında çek keşide edildiği, müşteri çeki verildiği veya EFT/Havale yapıldığı, çeklerin hiçbirisinin ... tarafından tahsil edilmediği, banka hesaplarına gelen paraların ... tarafından vekaletnameye istinaden çekildiği, paraların yatırıldığı aynı gün aynı saatler içinde çekildiği, söz konusu hesaplardan başka banka hesaplarına ödeme mahiyetinde de olsa bir para transferi yapılmamış olduğu ve yatan paraların kısa süre içerisinde tamamen çekildiği, mükellefin banka hesap hareketleri ile çek tahsilatlarının tamamen fiktif olarak gerçekleştirildiği ve sahte belge düzenleme fiilinin tespitini engellemeye yönelik olduğu, 18/05/2012 tarihinden itibaren düzenlediği faturaların gerçek bir mal teslimine ve hizmet ifasına dayanmadığı ve 2012, 2013, 2014 ve 2015 yıllarında düzenlenen tüm faturaların komisyon karşılığında sahte belge ticareti yapmak amacıyla düzenlendiği, 30/05/2015 tarihi itibariyle mükellefiyet kaydının re’sen terkin edilmesi gerektiği tespitlerine yer verilmiştir.
Yukarıda belirtilen tespitlerin bir bütün halinde değerlendirilmesinden, mükellefin beyan ettiği cirolara ulaşabilecek organizasyon ve sermaye yapısına sahip olmadığı gibi faaliyet gösterdiği adreste firma sahibi ...’un bulunmadığı, Ba formu ile bildirilen alışların tamamının hakkında sahte belge düzenlediği yolunda vergi tekniği raporu bulunan alt firmasından olduğu, havale/eft lere ilişkin banka hareketleri ile ilgili tespit edilen hususlar dikkate alındığında adı geçen firma tarafından davacı adına düzenlenen faturaların gerçek bir mal veya hizmet karşılığında düzenlenmediği anlaşıldığından temyize konu kararın buna ilişkin kısmında isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kısmen kabul, kısmen reddine,
2. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının, kesilen özel usulsüzlük cezasına ilişkin kısmının ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının vergi ziyaı cezalı tarhiyatlara ilişkin kısmının BOZULMASINA,
4. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 27/04/2022 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz isteminin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararına katılmıyorum.