Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2018/8661 E. , 2021/4394 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2018/8661
Karar No : 2021/4394
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN ÖZETİ : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İstanbul İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, … parsel, ... ada, …, …, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, …, …, … parsel, ... ada, …, …, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel ... ada, … parsel ve ... ada … parsel sayılı taşınmazların da bulunduğu alanda parselasyon yapılmasına ilişkin … tarihli ve … sayılı belediye encümeni kararının, taşınmazların bulunduğu alanda yapılan ... ... Mahallesi Uygulama İmar Planı Değişikliğinin, … tarihli, … sayılı belediye encümen kararının, parselasyon işlemine ilişkin yapılan itirazın reddine yönelik … tarihli, … sayılı ve … tarihli, … sayılı işlemlerin iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:…, K:… kararda; dosyadaki bilgi ve belgeler ile yerinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporun birlikte değerlendirilmesinden, davaya konusu alanın boş olduğu, alan için 13.09.2013 tarihinde İstanbul Büyükşehir belediye Başkanlığınca onaylanan 1/5000 ölçekli ... Merkez ve Çevresi Nazım İmar Planı ile 17.01.2014 tarihinde onaylanan 1/1000 ölçekli ... Merkez ve Çevresi Uygulama İmar Planının mer'i planlar olduğu, söz konusu alanda ... Belediyesi tarafından 19.03.2015 tarihli belediye encümeni kararı ile yapılan parselasyonun 13.05.2015 tarihinde İstanbul Büyükşehir Belediye Encümenince onaylandığı, mer'i imar planlarında dava konusu parsellerin konut alanı, ticaret + konut alanı, park alanı, spor alanları, sosyal kültürel tesisler alanı, temel eğitim tesisi alanı, yol alanında kaldığı, mer'i planlar ile iptal edilen imar planları ile alt ve üst ölçekli plan kararları arasında uyumsuzluk olmadığı, 1/1000 ölçekli imar planı kararlarının nazım imar planı kararlarına uygun olduğu, dava konusu parsel yönünden planlanan alandaki ulaşım dengesi ve donatıların dağılımı, fiziksel, doğal ve demoğrafik verilerin kullanım ve dağılımında sorun bulunmadığı, parselasyonun teknik olarak planı birebir yansıttığı, imar uygulaması sırasında düzenleme ortaklık payının %26,46 olarak hesaplandığı ve yasada belirtilen sınıra uygun olduğu, kamu ortaklık payının 0.032 oranında belirlenerek düzenlemeye giren parsellerin tamamından eşit oranda düzenleme ortaklık payı ve kamu ortaklık payı kesildiği, sonuç olarak dava konusu işlemlerin mevzuata uygun olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun kabulü ile davacı tarafından ... tarihli ve ... sayılı belediye encümeni kararı ile kabul edilen parselasyon işlemi ile birlikte ... ... Mahallesi Uygulama İmar Planı Değişikliği ve 18/08/2015 tarihli belediye encümeni kararı ile kabul edilen parselasyon işleminin (bu parselasyona yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarihli, ... sayılı ve ... tarih, ... sayılı işlemler dahil) iptalinin istenilmesine karşın, istinafa konu İdare Mahkemesi kararı ve bu karara esas alınan bililirkişi raporunda iptali istenilen iki parselasyon işleminden yalnız ... tarihli ve ... sayılı belediye encümeni kararı (dava dışı üçüncü kişiler tarafından açılan davalar sonucu iptal edilmiş olup halen temyiz aşamasında olduğu anlaşılan) na ait dağıtım cetveli ve parselasyon krokisi üzerinde inceleme yapılarak, yargı denetiminin gerçekleştirildiğinin anlaşıldığı, 18/08/2015 tarihli belediye encümeni kararı sonucu kabul edilen parselasyon işlemine yönelik mal sahipleri özeti, dağıtım cetveli, tescil sayfası ve parselasyon krokisi ile bu işlemin dayanağı olan imar planı değişikliğine yönelik onaylı ozalit imar planı paftası ve imar planı notlarının bilirkişi raporunun düzenlendiği tarihte dava dosyasında bulunmadığı, bu haliyle davanın bu kısmına yönelik olarak inceleme ve değerlendirme yapılmadığı, İdare Mahkemesi kararının son paragrafında yer alan "18/08/2015 tarihli belediye encümen kararının, talebinin reddedilmesine yönelik ... tarihli-... sayılı ve ... tarih-... sayılı işlemlerin şehircilik ilkeleri, planlama esasları, kamu yararı, dolayısıyla hukuka ve mevzuata uygun olduğu"na yönelik ifadenin ise, davanın özeti kısmında yer verilen ve iptali istenilen işlemlerin şeklen aktarılmasından ibaret olduğu, hangi tarihli parselasyon işlemi hakkında hüküm kurulduğunun dahi açıkça gösterilmediği, sonuç olarak söz konusu işlemler yönünden İdare Mahkemesi kararının istinafa incelemesine konu edilebilecek nitelikte bir hüküm içermediği, dolayısıyla istinafa konu mahkeme kararında eksik hüküm nedeniyle hukuki isabet bulunmadığı gerekçesiyle kararın kaldırılmasına ve dosyanın yeniden karar verilmek üzere Mahkemesine iadesine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyiz incelemesi sonucu hukuka uygun olan İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava, İstanbul İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, … parsel, ... ada, …, ... … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, …, …, … parsel, ... ada, …, …, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel, ... ada, … parsel ... ada, … parsel ve ... ada … parsel sayılı taşınmazların da bulunduğu alanda parselasyon yapılmasına ilişkin ... tarihli ve ... sayılı belediye encümeni kararının, taşınmazların bulunduğu alanda yapılan ... ... Mahallesi Uygulama İmar Planı Değişikliğinin, … tarihli, … sayılı belediye encümen kararının, parselasyon işlemine ilişkin yapılan itirazın reddine yönelik ... tarihli, ... sayılı ve ... tarihli, ... sayılı işlemlerin iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde; "1.İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda farklı bir kanun yolu öngörülmüş olsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Ancak, konusu beş bin Türk lirasını geçmeyen vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemlere karşı açılan iptal davaları hakkında idare ve vergi mahkemelerince verilen kararlar kesin olup, bunlara karşı istinaf yoluna başvurulamaz.
2. İstinaf, temyizin şekil ve usullerine tabidir. İstinaf başvurusuna konu olacak kararlara karşı yapılan kanun yolu başvurularında dilekçelerdeki hitap ve istekle bağlı kalınmaksızın dosyalar bölge idare mahkemesine gönderilir.
3. Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.
4. Bölge idare mahkemesi, ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulmadığı takdirde istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verir. Bu hâlde bölge idare mahkemesi işin esası hakkında yeniden bir karar verir. İnceleme sırasında ihtiyaç duyulması hâlinde kararı veren mahkeme veya başka bir yer idare ya da vergi mahkemesi istinabe olunabilir. İstinabe olunan mahkeme gerekli işlemleri öncelikle ve ivedilikle yerine getirir.
5. Bölge idare mahkemesi, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan istinaf başvurusunu haklı bulduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hâkim tarafından bakılmış olması hâllerinde, istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vererek dosyayı ilgili mahkemeye gönderir. Bölge idare mahkemesinin bu fıkra uyarınca verilen kararları kesindir.
6. Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir. (Ek cümle: 20/7/2017-7035/6 md.) Bu kararlar, dosyayla birlikte kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilir ve bu mahkemelerce yedi gün içinde tebliğe çıkarılır.
7. İstinaf başvurusuna konu edilen kararı veren ya da karara katılan hâkim, aynı davanın istinaf yoluyla bölge idare mahkemesince incelenmesinde bulunamaz.
8. İvedi yargılama usulüne tabi olan davalarda istinaf yoluna başvurulamaz." düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı Kanunun yukarıda aktarılan 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca bölge idare mahkemesinin idare mahkemesi kararını hukuka uygun bulmayarak istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar vermesi halinde işin esası hakkında karar vermesi gerekmektedir. Bu durumun istisnaları ise aynı maddenin 5.fıkrasında düzenlenmiş olup, ilk derece mahkemesince ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı istinaf başvurusunun haklı bulunduğu, davaya görevsiz veya yetkisiz mahkeme yahut reddedilmiş veya yasaklanmış hakim tarafından bakılmış olduğu hallerde, bölge idare mahkemesi idari dava dairesince istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilerek dosyanın ilgili mahkemeye göndereileceği ve bu kararın kesin olduğu hüküm altına alınmıştır.
Uyuşmazlıkta, İdare Mahkemesince, davanın esas bakımından reddine karar verilmiş olup, söz konusu karar 2577 sayılı Kanunun 45. maddesinin 5. fıkrasında belirtilen türden bir karar olmadığından, bu karara yönelik istinaf başvurusu üzerine, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince istinaf başvurusunun kabulüne, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmekle birlikte 2577 sayılı Kanunun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca davanın esası hakkında karar verilmesi gerekirken dosyanın İdare Mahkemesine gönderilmesine karar verilmesinde yargılama usulü kurallarına uyarlık bulunmamaktadır.
Bu durumda, ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince uyuşmazlığın esası hakkında karar verilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle davanın reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına ve dosyanın yeniden karar verilmek üzere Mahkemesine iadesine ilişkin temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 17/03/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.