Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2018/914 E. , 2021/4117 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2018/914
Karar No : 2021/4117
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLLERİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : …Vergi Dairesi Müdürlüğü/…
İSTEMİN KONUSU :…Vergi Mahkemesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı hakkında, 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında kapatılıp mal varlığı hazineye intikal ettirilmek suretiyle ticaret sicil kaydı terkin edilerek mükellefiyeti ve tüzel kişiliği sonlandırılan …Özel Eğitim İşletmeleri Anonim Şirketi'nin 12/06/2013 ile 23/12/2015 tarihleri arasında yönetim kurulu üyesi olması nedeniyle belirtilen döneme ait borçların güvence altına alınması amacıyla tesis edilen …tarih ve …sayılı ihtiyati haciz kararının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Mahkemelerinin 13/09/2017 tarihli ara kararına cevaben, 21/10/2016 tarihli elektronik haciz bildirisi ile ihtiyati haciz uygulandıktan sonra 14/03/2017 tarihli elektronik haciz bildirisi ile kat'i haciz uygulandığı, dava konusu ihtiyati haczin ise 14/07/2017 tarihinde davalı idarece kaldırıldığının bildirildiği dolayısıyla konusunun kalmadığı gerekçesiyle dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına hükmedilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İdari yargı düzeninde hakimin talep edilen dava konusu ile bağlı olduğu, taraflar arasında sulh olmadığı veya davacı tarafından davadan feragat edilmediği müddetçe karar verilmesine yer olmadığına hükmedilemeyeceği, dava konusu ihtiyati haciz kararının hukuka uygunluğunun denetlenmesi gerektiği ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : …Özel Eğitim İşletmeleri Anonim Şirketi'nin 667 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamında kapatılarak mal varlığının hazineye intikal ettirilmesi ve ticaret sicil kaydı terkin edilerek mükellefiyeti ve tüzel kişiliği sona erdirillmesi nedeniyle kanuni temsilcilerin kaçması, mallarını kaçırması ve hileli yollara başvurması ihtimali olduğundan tesis edilen ihtiyati haciz işleminde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
…Özel Eğitim İşletmeleri Anonim Şirketi'nin 12/06/2013-23/12/2015 tarihleri arasındaki vergi borçlarının tahsili amacıyla bu dönemlerde yönetim kurulu üyesi olan davacı hakkında ihtiyati haciz kararı alınmasına yönelik …tarih ve …sayılı işlem tesis edilmiş, sonrasında davacı adına 01/03/2017 tarih ve 1 takip numaralı ödeme emri düzenlenerek 03/03/2017 tarihinde kendisine tebliğ edilmiş, ardından 13/03/2017 tarihli haciz varakalarına dayanılarak kat'i haciz uygulamasına gidilerek dava konusu işlem davalı idarece kaldırılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun idari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı başlıklı 2. maddesinde, idari dava türleri sayılarak (a) bendinde iptal davası, idarî işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri için menfaatleri ihlâl edilenler tarafından açılan dava olarak tanımlanmaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İdari yargı yerlerince, dava konusu edilen işlemlerin hukuki denetimi, işlemin tesis edildiği tarih itibarıyla oluşan hukuki durum esas alınarak yapılmalıdır. Bir işlemin iptali istemiyle dava açıldıktan sonra idarece kaldırılması, dava konusu edilen işlemin hukuka uygunluk denetiminin yapılmasını engelleyici bir neden olarak kabul edilemez. Aksi bir düşünce hukuk devleti ilkesinin aşındırılması anlamına geleceği gibi hak arama hürriyetini de kısıtlayıcı bir durum oluşturur.
Bundan dolayı dava açıldıktan sonra davacı hakkında alınmış olan ihtiyati haciz kararının, kat'i hacze dönüştürülmesi nedeniyle kaldırılmış olması davanın konusuz kaldığını göstermeyeceğinden, davayı yazılı gerekçeyle sonuçlandıran Vergi Mahkemesi kararına yöneltilen istinaf başvurusunu reddeden Vergi Dava Dairesi kararının bozulması gerekmiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Temyiz isteminin kabulüne,
2. …Bölge İdare Mahkemesi …Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ilgili Vergi Dava Dairesine gönderilmesine,
4. Yargılama giderlerinin yeniden verilecek kararda karşılanması gerektiğine, 29/09/2021 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.