Danıştay 12. Daire Başkanlığı 2018/9728 E. , 2020/3464 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2018/9728
Karar No : 2020/3464
TEMYİZ EDEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Bakanlığı / …
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
İSTEMİN KONUSU : … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: … Rehabilitasyon Merkezinde öğretmen olarak görev yapmakta iken 01/07/1999 tarihinde istifa eden ve 02.02.2000 tarihinde Devlet memurluğundan çıkarılan ve daha sonra 5525 sayılı Memurlar ile Diğer Kamu Görevlilerinin Bazı Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun uyarınca 05.10.2009 tarihinde … Çocuk Yuvası ve Kız Yetiştirme Yurdu Müdürlüğüne açıktan atanarak göreve başlayan davacının, 02.02.2000-05.10.2009 tarihleri arasında açıkta geçen süreye ilişkin aylıklarının ödenmesi, bu sürenin hizmetinde değerlendirilerek derece/kademe ilerlemesinin yapılması ve diğer özlük ve parasal haklarının tarafına ödenmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkin … tarihli ve … sayılı Aile ve Sosyal Politikalar Başkanlığı Personel Dairesi Başkanlığı işleminin iptali ile görevine son verildiği 02/02/2000 tarihi ile yeniden memuriyete atandığı 05.10.2009 tarihi arasında geçen süre için 100,00.- TL aylık, 100,00.- TL izin, 100,00.- TL ikramiye ve 100,00.-TL ek yardım alacağı karşılığı maddi tazminat ile 20.000,00.- TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılarak görevine son verildiği ve 5525 sayılı Kanun kapsamında getirilen aftan yararlanarak açıktan atama yoluyla memuriyete tekrar başladığı sabit olduğundan, 5525 sayılı Kanun'da yer verilen disiplin cezalarının affının ilgililere geçmiş süreler için özlük ve parasal hakları yönünden herhangi bir talep hakkı vermeyeceği hükmü de dikkate alındığında, dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine; öte yandan, davacının 100,00-TL hak edilmiş aylık alacağı, 100,00-TL yıllık izin ve diğer izin alacağı, 100,00-TL ikramiye alacağı, 100,00-TL ek yardım alacağı, 20.000,00-TL manevi tazminat ödenmesine karar verilmesi talebinin değerlendirilmesine gelince, davacının memuriyete yeniden atandığı 05.10.2009 tarihinden itibaren dava açma süresi içerisinde söz konusu taleplerinin değerlendirilmesi için idareye herhangi bir başvuru yapmadığı ya da dava açmadığı anlaşıldığından, Kanunda belirtilen sürelerin geçmesinden çok sonra açılan davanın bu kısmı yönünden süre aşımı nedeniyle reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davacı tarafından, İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi kapsamında idareye başvuruda bulundukları, bu başvurularından sonra dava açma süresi içerisinde dava açıldığı, süreaşımı nedeniyle ret kararının yerinde olmadığı, ayrıca yönetmelik kapsamında işten çıkarıldığından mağdur edildiği, sadece işe geri alınmış olmanın mağduriyeti gidermeye yetmeyeceği, parasal haklarının ve manevi tazminatın da ödenmesi gerektiği, bu sebeple davanın reddi ve süreaşımı nedeniyle reddi kararlarının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davalı idare tarafından, usule ilişkin olarak davanın süre aşımı yönünden reddi kararının yerinde olduğu, esasa ilişkin olarak 5525 sayılı Kanun'un disiplin cezası affedilenlere geçmiş süreler için özlük hakları ve parasal haklar yönünden herhangi bir hak vermediği, bu doğrultuda tesis edilen işlemin hukuka ve mevzuata uygun olduğu belirtilerek istemin reddi gerektiği savunulmuştur.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : İdare Mahkemesi kararının gerekçesinin değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava dosyasının incelenmesinden; … Rehabilitasyon Merkezi'nde öğretmen olarak görev yapmakta iken 01.07.1999 tarihinde istifa eden ve 02.02.2000 tarihinde Devlet memurluğundan çıkarılan ve daha sonra 5525 sayılı Memurlar ile Diğer Kamu Görevlilerinin Bazı Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun uyarınca 05.10.2009 tarihinde … Çocuk Yuvası ve Kız Yetiştirme Yurdu Müdürlüğüne açıktan atanarak göreve başlayan davacının; 02.02.2000- 05.10.2009 tarihleri arasında açıkta geçen sürelerinin hizmetinde değerlendirilerek derece/kademe ilerlemesinin yapılması ve diğer özlük haklarının (yıllık izin ve ek yardımlar) tarafına ödenmesi talebiyle 24.05.2013 tarihinde davalı idareye başvurduğu, bu başvurunun 5525 sayılı Kanun'un disiplin cezası affedilenlere geçmiş süreler için özlük hakları ve parasal haklar yönünden herhangi bir hak vermediğinden bahisle … tarih ve … sayılı işlemle reddedildiği, söz konusu işlemin iptali ve görevine son verilen 02.02.2000 tarihi ile tekrar memuriyete atandığı 05.10.2009 tarihi arasında geçen süre için 100,00-TL hak edilmiş aylık alacağı, 100,00-TL yıllık izin ve diğer izin alacağı, 100,00-TL ikramiye alacağı, 100,00-TL ek yardım alacağı, 20.000,00-TL manevi tazminatın tarafına ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesinde; ilgililerin, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem veya eylemin yapılması için idari makamlara başvurabilecekleri, altmış gün içinde bir cevap verilmezse isteğin reddedilmiş sayılacağı, ilgililerin altmış günün bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştay’a, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilecekleri hüküm altına alınmıştır.
5525 sayılı Memurlar ile Diğer Kamu Görevlilerinin Bazı Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun'un 1. maddesinin son fıkrasında; "Disiplin cezalarının affı ilgililere geçmiş süreler için özlük hakları ve parasal yönden herhangi bir talep hakkı vermez." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bakılan olayda, davacı tarafından 02.02.2000- 05.10.2009 tarihleri arasında açıkta geçen sürelerinin hizmetinde değerlendirilerek derece/kademe ilerlemesinin yapılması ve diğer özlük haklarının (yıllık izin ve ek yardımlar) tarafına ödenmesi talebiyle 24.05.2013 tarihinde davalı idareye başvurduğu, idarenin İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10. maddesi kapsamındaki bu başvuruyu kabul etmeyerek, 5525 sayılı Kanun'un ilgililere geçmiş süreler özlük hakları ve parasal yönden herhangi bir talep hakkı vermediği gerekçesiyle reddedilmesi üzerine davacının bu işlemin iptali ile "100,00-TL hak edilmiş aylık alacağı, 100,00-TL yıllık izin ve diğer izin alacağı, 100,00-TL ikramiye alacağı, 100,00-TL ek yardım alacağı"nın ve 20.000.-TL. manevi tazminatın ödenmesi istemiyle açtığı davada, idare mahkemesince dava konusu işlem yönünden davanın esastan reddine anılan maddi ve manevi tazminata ilişkin kısmı yönünden davanın süreaşımı nedeniyle reddine kararı verdiği görülmektedir.
Davacının 24.05.2013 tarihli başvurusu ile dava dilekçesindeki "100,00-TL hak edilmiş aylık alacağı, 100,00-TL yıllık izin ve diğer izin alacağı, 100,00-TL ikramiye alacağı, 100,00-TL ek yardım alacağı"na ilişkin istemleri incelendiğinde bu isteklerin aynı döneme ilişkin (02.02.2000- 05.10.2009 tarihleri arasında açıkta geçen süreler) parasal haklar olduğu anlaşılmaktadır. Bir başka ifadeyle, 24.05.2013 tarihli başvurunun reddi ile tesis edilen … tarih ve … işlem ile dava dilekçesinde işlemin iptalinin yanında ayrıca yer verilen bu talepler aynı konuya ilişkindir. Bu sebeple, İdare Mahkemesince davanın esası hakkında karar verildikten sonra, anılan talepler hakkında bir kez daha hukuki değerlendirme yapılarak bu kısmı yönünden ayrıca karar verilmesinde hukuki isabet bulunmamaktadır.
Davacının manevi tazminat isteminin İdare Mahkemesince süreaşımı yönünden davanın reddine karar verilmesine ilişkin kısmı incelendiğinde;
İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 10 . maddesi davacıya idareye her zaman başvuruda bulunabilme ve kendisi hakkında işlem tesis talep edilmesini talep edebilme hakkı vermektedir. Davacı manevi tazminat bakımından her zaman idareye başvuruda bulunabilir. Ancak, 5525 sayılı Memurlar ile Diğer Kamu Görevlilerinin Bazı Disiplin Cezalarının Affı Hakkında Kanun'un 1. maddesinin son fıkrası uyarınca, Disiplin cezalarının affı ilgililere geçmiş süreler için özlük hakları ve parasal yönden herhangi bir talep hakkı vermemektedir. Bu kural manevi tazminat talebini de kapsar nitelikte görülmektedir.
Bu duruma göre, idare mahkemesince davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezası ile cezalandırılarak görevine son verildiği ve 5525 sayılı Kanun kapsamında getirilen aftan yararlanarak açıktan atama yoluyla yeniden memuriyete başladığı sabit olduğundan, 5525 sayılı Kanun'da yer verilen disiplin cezalarının affının ilgililere geçmiş süreler için özlük ve parasal hakları yönünden herhangi bir talep hakkı vermeyeceği hükmü dikkate alınması ve bu kapsamda "manevi tazminat" yönünden de hukuki değerlendirme sonucu bir karar verilmesi gerekirken; davacının istemi olan özlük ve parasal haktan dolayı maddi tazminat ile manevi tazminata ilişkin kısmı yönünden davanın "süreaşımı nedeniyle reddine" karar verilmesinde hukuki isabet bulunmamakta ise de; bu durum temyize konu kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiş olup, İdare Mahkemesince davanın reddi yolunda verilen karar sonucu itibariyle yerinde görülmüştür.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin davanın reddine ve davacının …-TL hak edilmiş aylık alacağı, …-TL yıllık izin ve diğer izin alacağı, ..-TL ikramiye alacağı, …-TL ek yardım alacağı, …-TL manevi tazminat isteminin süreaşımı nedeniyle reddine ilişkin … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın yukarıda belirtilen gerekçe ile sonucu itibariyla ONANMASINA,
3. Temyiz giderlerinin istemde bulunan üzerinde bırakılmasına,
4. 2577 sayılı Kanun'un (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 04/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.