Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/10071 E. , 2020/10520 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/10071
Karar No : 2020/10520
TEMYİZ EDEN (DAVACI): ... (Kapatılan ... yerine)
VEKİLİ: Av. ...
KARŞI TARAF (DAVALI): ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ: Av. ...
İSTEMİN KONUSU: ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... pafta, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığından bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca 30 gün içerisinde ruhsata uygun hale getirilmesi, aksi halde imalatların yıkılarak tüm masrafların davacıdan tahsil edileceği ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca para cezası verilmesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Yıldırım Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Ondördüncü Dairesinin 04/05/2017 tarih ve E:2016/4947, K:2017/2983 sayılı kararı ile bozulması üzerine bozma kararına uyularak, inşa edilecek resmi bütün yapıların 3194 sayılı Kanun hükümlerine tabi olması, kamu kurumları tarafından inşaata başlanabilmesi için öncelikle avan projeye göre ruhsat alınmasının yasal zorunluluk teşkil etmesi ve tadilat ruhsatı alınmadan inşaat yapıldığının sabit olması karşısında, dava konusu işlemin yıkıma ilişkin kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle bu kısım yönünden davanın reddine, davacı üniversitenin, 23/07/2016 günlü, 29779 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname ile kapatıldığının anlaşıldığı, bu itibarla, tüzel kişiliği ortadan kalktığından 2577 sayılı Kanunun 26. maddesinin 1. fıkrası anlamında kişilik değişikliğinin meydana geldiğinin kabulü gerektiği, öte yandan, ceza sorumluluğunun şahsi olması ve idari para cezasının tahsilinin mümkün olması nedeniyle davanın para cezasına ilişkin kısmının yalnızca tüzel kişiliği ortadan kalkan davacıyı ilgilendirdiği anlaşıldığından, bu kısım yönünden dilekçenin iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Uyuşmazlık konusu binanın halen Bursa Teknik Üniversitesi olarak eğitim öğretim faaliyetlerine devam ettiği, yıkım kararının hukuka aykırı olduğu, dilekçenin iptali kararının yerinde olmadığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NUN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY : ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda bulunan Bursa Orhangazi Üniversitesi'ne ait B Blok Öğrenci Merkezinin; projede merdivenlerin önünde bulunan yangın güvenlik hollerinin yapılmadığının, 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projesinde bodrum katta depo olarak belirtilen alanların tadilat projesinde ve yerinde mutfak, yemekhane, bulaşıkhane gibi bölümlendirildiğinin ve tamamlanmadığının, zemin kat girişte bulunan merdivenin 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projeden farklı yapıldığının, zemin katta bulunan engelli rampasının yerinin farklı olduğunun, 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projede 1. katta bulunan fitnes salonunun mescit yapıldığının, iç bölümlerinin farklı planlandığının, statik olarak B8 ve B2 arkasındaki kolonların iptal edildiğinin, fakat tadilatlı projeye uygun olarak yapıldığının, bankacılık hizmetleri olarak planlanan bölümün toplantı salonu olarak kullanıldığının, 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projede mescit ve bankacılık hizmetleri bölümünün çatısının betonarme olmasına rağmen tadilat projesinde ve yerinde çelik çatı olarak değiştirildiği 04.09.2014 tarihli yapı tespit ve tatil tutanağı ile tespit edilerek anılan yapı mühürlenmiştir.
3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca 30 gün içerisinde ruhsata uygun hale getirilmesi, aksi halde imalatların yıkılarak tüm masrafların davacıdan tahsil edileceği ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca para cezası verilmesine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Yıldırım Belediye Encümeni kararının alınması üzerine bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT ve HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Davacının temyiz isteminin, kararın, para cezası yönünden dilekçenin iptaline ilişkin kısmı yönünden incelenmesinden:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 46. maddesinde; Danıştay dava daireleri ile bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarına karşı tebliğ tarihini izleyen otuz gün içinde Danıştayda temyiz yoluna başvurulabileceği, 49. maddesinin 5. fıkrasında ise; kararların kısmen onaylanması ve kısmen bozulması hallerinde kesinleşen kısmın Danıştay kararında belirtileceği kurala bağlanmış olup, temyiz yoluna, aleyhine karar verilen taraflarca başvurulabileceği açıktır.
Kanun yoluna başvurmada hukuki yarar bulunması, başka bir deyişle, kanun yoluna başvuranın aleyhine kanun yoluna başvurduğu kararın bozulması veya değiştirilmesinde korunmaya değer hukuki menfatinin bulunması şarttır.
Dosyanın incelenmesinden; 23/07/2016 günlü, 29779 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararname ile Bursa Orhangazi Üniversitesinin kapatıldığı, ceza sorumluluğunun şahsi olması ve idari para cezasının başkasından tahsilinin mümkün olmaması, davanın idari para cezasına ilişkin kısmının ise yalnızca tüzel kişiliği ortadan kalkan Bursa Orhangazi Üniversitesini ilgilendirdiği açık olduğundan, 2577 sayılı Kanunun 26. maddesinin 2. fıkrası uyarınca dilekçenin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararının bu kısmının temyiz edilmesinde davacı idarenin hukuki menfaatinin bulunmadığı sonucuna ulaşılmaktadır.
Bu durumda, idari para cezasına ilişkin kısmı yönünden dilekçenin iptali yolunda verilen temyize konu İdare Mahkemesi kararının bu kısmı hakkında, davacı idarenin temyiz isteminin esasını inceleme olanağı bulunmamaktadır.
Davacının temyiz isteminin, yıkıma ilişkin kısmına gelince:
3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesinde; "Bu kanun hükümlerine göre ruhsat alınmadan yapılabilecek yapılar hariç; ruhsat alınmadan yapıya başlandığı veya ruhsat ve eklerine aykırı yapı yapıldığının ilgili idarece tespiti, fenni mesulce tespiti ve ihbarı veya herhangi bir şekilde bu duruma muttali olunması üzerine, belediye veya Valiliklerce o andaki inşaat durumu tespit edilerek inşaat derhal durdurulur, durdurma yapı tatil zaptının yapı üzerine asılmasıyla yapı sahibine tebliğ edilmiş sayılır. Bu tebligatın bir nüshası da muhtara bırakılır. Bu tarihten itibaren en çok 1 ay içinde yapı sahibi yapısını ruhsata uygun hale getirerek veya ruhsat alarak, belediyeden veya valilikten mührün kaldırılmasını ister. Ruhsata aykırılık olan yapıda, bu aykırılığın giderilmiş olduğu veya ruhsat alındığı ve yapının ruhsata uygunluğu inceleme sonucunda anlaşılırsa mühür belediye veya valilikçe kaldırılır ve inşaatın devamına izin verilir. Aksi takdirde ruhsat iptal edilir, ruhsata aykırı veya ruhsatsız yapılan bina belediye encümeni veya il idare kurulu kararını müteakip belediye veya valilikçe yıktırılır ve masrafı yapı sahibinden tahsil edilir." hükmüne yer verilmiştir.
Dosyanın ve Dairemizin E:2019/9341 sayılı temyiz dosyasının birlikte incelenmesinden; ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazda bulunan Bursa Orhangazi Üniversitesine ait B blok Öğrenci Merkezinin; projede merdivenlerin önünde bulunan yangın güvenlik hollerinin yapılmadığının, 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projesinde bodrum katta depo olarak belirtilen alanların tadilat projesinde ve yerinde mutfak, yemekhane, bulaşıkhane gibi bölümlendirildiğinin ve tamamlanmadığının, zemin kat girişte bulunan merdivenin 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projeden farklı yapıldığının, zemin katta bulunan engelli rampasının yerinin farklı olduğunun, 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projede 1. katta bulunan fitnes salonunun mescit yapıldığının, iç bölümlerinin farklı planlandığının, statik olarak B8 ve B2 arkasındaki kolonların iptal edildiğinin, fakat tadilatlı projeye uygun olarak yapıldığının, bankacılık hizmetleri olarak planlanan bölümün toplantı salonu olarak kullanıldığının, 19.11.2013 tarihli ruhsatlı projede mescit ve bankacılık hizmetleri bölümünün çatısının betonarme olmasına rağmen tadilat projesinde ve yerinde çelik çatı olarak değiştirildiğinin ... tarihli ... sayılı yapı tespit ve tatil tutanağı ile tespit edilerek anılan yapının mühürlendiği, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca 30 gün içerisinde aykırılıkların ruhsata uygun hale getirilmesi, aksi takdirde ruhsata aykırı imalatların Belediye tarafından yıkılarak tüm masrafların davacıdan tahsil edileceğine ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca para cezası verilmesine ilişkin dava konusu ... tarihli, ... sayılı Yıldırım Belediye Encümen kararının alındığı, işleme dayanak ... tarih ve ... sayılı yapı tespit ve tatil zaptı ile mühürleme işleminin iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının Danıştay Ondördüncü Dairesinin 10/12/2015 tarih ve E:2015/6323, K:2015/10040 sayılı kararıyla bozulması üzerine bozma kararına uyularak dava konusu işlemin iptali yolunda ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararın Dairemizin 05/11/2020 tarih ve E:2019/9341, K:2020/10531 kararıyla onandığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, dava konusu işleme dayanak ... tarih ve ... sayılı yapı tespit ve tatil zaptı ile mühürleme işleminin Mahkeme kararı ile hukuka aykırılığı tespit edilerek iptal edildiği, anılan kararın temyiz incelemesi sonucunda Dairemizce onandığı görüldüğünden, söz konusu ruhsata aykırı imalatların yıkımına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararının bu kısmında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1.2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kısmen kabulüne,
2.Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle kısmen reddine, kısmen dilekçenin iptaline ilişkin temyize konu ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E: ..., K: ... sayılı kararının yıkıma ilişkin kısmının BOZULMASINA, dilekçenin iptaline ilişkin kısmı yönünden ise TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine,
4. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen 15 gün içerisinde kararın düzeltilmesi yolu açık olmak üzere 05/11/2020 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.