Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/10914 E. , 2021/6064 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/10914
Karar No : 2021/6064
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVALI) : … Genel Müdürlüğü / …
VEKİLİ : Av. …
KARARIN DÜZELTİLMESİNİ
İSTEYEN (DAVACI) : …
VEKİLİ : Av. …
DAVALI YANINDA MÜDAHİLLER: 1- … Taah. İnş. Maden Nak. San. ve Tic. Ltd. Şti.
2- … Taah. İnş. Gıda Tar. ve Hay. San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av….
İSTEMİN_KONUSU : Diyarbakır ili, Silvan ilçesi, … Köyünde ikamet etmekte iken davalı idarece işletmesi yapılan ocaktan mermer-mucur çıkarılması sırasında kullanılan dinamitlerin yarattığı sarsıntı nedeniyle evinde zarar oluştuğunu ileri süren davacı tarafından, Sulh Hukuk Mahkemesinde yaptırdığı tespit doğrultusunda 97.505,63 TL maddi tazminatın yasal faiziyle birlikte ödenmesi istemiyle açılan dava sonucunda, … İdare Mahkemesince davanın kısmen kabulü (6.985,00 TL), kısmen reddi yolunda verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın onanması yolunda verilen Danıştay Onuncu Dairesinin 12/03/2019 tarih ve E:2018/3637, K:2019/1997 sayılı kararının, taraflarca aleyhlerinde olan kısmının düzeltilmesi istenilmektedir.
KARAR_DÜZELTME_
TALEP_EDENLERİN_İDDİALARI :I. Davalı idare tarafından; idarelerinin meydana gelen zararı doğuracak bir kusurunun bulunmaması nedeniyle idarelerine husumet yöneltilemeyeceği, bilirkişi raporlarının yeterince incelenmeden karar verildiği ileri sürülerek Danıştay Onuncu Dairesince verilen kararın aleyhlerinde olan kısmının düzeltilmesi istenilmektedir.
II. Davacı tarafından; bakılmakta olan davayı açtıkları tarih itibariyle ıslah imkanının bulunmaması nedeniyle talebin yüksek tutulduğu, davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Taraflarca savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY_TETKİK_HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Davacının karar düzeltme isteminin kabul edilerek İdare Mahkemesi kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
Davalı idarenin davanın esasına ilişkin karar düzeltme talebinin incelenmesi:
Danıştay dava daireleri ile İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurullarının temyiz üzerine verilen kararları hakkında, ancak 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun (geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmaya devam edilen) 54. maddesinde yazılı nedenlerle kararın düzeltilmesi istenebilir.
Kararın düzeltilmesi dilekçesinde öne sürülen hususlar ise, anılan maddede yazılı nedenlerden hiçbirine uymamaktadır.
Bu nedenle, davalı idarenin Danıştay Onuncu Dairesi'nin 12/03/2019 tarih ve E:2018/3637, K:2019/1997 sayılı kararının davanın esasına ilişkin kısmının düzeltilmesi isteminin reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.
Mahkeme Kararının, Reddedilen Maddi Tazminat Talebi Nedeniyle Davalı İdare Lehine Nispi Vekalet Ücretine Hükmedilmesine İlişkin Kısmı Yönünden İncelenmesi:
İNCELEME VE GEREKÇE:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesi, 1. fıkrası, (b) bendinde, temyiz incelemesi sonunda kararda yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hatalar ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlıklar varsa Danıştay'ın kararı düzelterek onayacağı hükme bağlanmıştır.
31/12/2014 tarih ve 29222 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren ve Mahkeme kararı tarihi itibariyle uyuşmazlığa uygulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Tarifelerin üçüncü kısmına göre ücret" başlıklı 13. maddesinde; "Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için Tarifenin İkinci Kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (yedinci maddenin ikinci fıkrası, dokuzuncu maddenin birinci fıkrasının son cümlesi ile onuncu maddenin son fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir." hükmüne yer verilmiştir.
Aynı Tarifenin "Manevi tazminat davalarında ücret" başlıklı 10. maddesinde ise " (1) Manevi tazminat davalarında avukatlık ücreti, hüküm altına alınan miktar üzerinden Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. (2) Davanın kısmen reddi durumunda, karşı taraf vekili yararına Tarifenin üçüncü kısmına göre hükmedilecek ücret, davacı vekili lehine belirlenen ücreti geçemez. (3) Bu davaların tamamının reddi durumunda avukatlık ücreti, Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümüne göre hükmolunur. (4) Manevi tazminat davasının, maddi tazminat veya parayla değerlendirilmesi mümkün diğer taleplerle birlikte açılması durumunda; manevi tazminat açısından avukatlık ücreti ayrı bir kalem olarak hükmedilir." düzenlemesi yer almaktadır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın incelenmesinden; İdare Mahkemesince gerekçeli kararın hüküm fıkrasında "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 9.641,65 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalılardan Karayolları Genel Müdürlüğüne verilmesine" hükmedildiği görülmektedir.
Maddi tazminat talebiyle açılan davalarda, kabul edilen tazminat miktarının önemli kısmının vekalet ücreti olarak davalı idareye ödenmesi, açılan tazminat davasını davacı açısından anlamsız hale getirmekte, bazı olaylarda ise, davacının dava açılmadan önceki durumundan daha kötü bir duruma girmesine neden olmakta, bu durum, gerek Anayasa Mahkemesinin bireysel başvuru kararlarında gerekse Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kararlarında mahkemeye erişim hakkının ihlali olarak değerlendirilmektedir. Tümden ret ya da kısmen kabul, kısmen ret ile sonuçlanan maddi tazminat davalarında, taraflar lehine hükmedilecek vekalet ücretinin, kişilerin hak arama özgürlüğü kapsamındaki mahkemeye erişim hakkını ihlal etmeden ne şekilde hesaplanacağı konusunda Tarifenin 10. maddesinin 2. ve 3. fıkralarına paralel bir düzenlemeye yer verilmemiş olması nedeniyle, reddedilen maddi tazminatın Tarifenin üçüncü kısmına göre belirleneceğine ilişkin Tarife hükmünün ihmal edilmesi, hakkaniyete daha uygun olacaktır.
Bu durumda Mahkeme kararının hüküm fıkrasında yer alan, "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 9.641,65 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalılardan Karayolları Genel Müdürlüğüne verilmesine" ibaresinin "reddedilen tazminat tutarı üzerinden karşı taraf vekili yararına hükmedilen miktarı geçmemek üzere hesaplanan 838,20 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine" şeklinde düzeltilmesi gerekmektedir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin karar düzeltme isteminin oy birliğiyle REDDİNE,
2. Davacının vekalet ücretine yönelik karar düzeltme isteminin KABULÜ ile … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının hüküm fıkrasında yer alan "Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen … TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalılardan Karayolları Genel Müdürlüğüne verilmesine" ibaresinin "reddedilen tazminat tutarı üzerinden karşı taraf vekili yararına hükmedilen miktarı geçmemek üzere hesaplanan … TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine" şeklinde düzeltilerek onanmasına oy çokluğuyla,
3. Dosyanın anılan Mahkemeye gönderilmesine, 07/12/2021 tarihinde kesin olarak karar verildi.
(X)-KARŞI OY :
Reddedilen maddi tazminat miktarına ilişkin olarak, davalı idare lehine karşı taraf vekili yararına hükmedilen miktarı geçmemek üzere vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken nisbi vekalet ücretine hükmedilmesi; 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "Temyiz incelemesi üzerine verilecek kararlar" başlıklı 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın düzeltilerek onanmasını gerektiren, "yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan maddi hata ile düzeltilmesi mümkün eksiklik veya yanlışlık" kapsamında bulunmayıp, anılan maddenin 2. fıkrasının (b) bendi uyarınca kararın bozulmasını gerektiren, "hukuka aykırılık" teşkil ettiğinden, İdare Mahkemesi kararının, bu hususta yeniden bir karar verilmek üzere bozulması gerektiği oyuyla Daire kararına bu yönden katılmıyorum.