T.C.
D A N I Ş T A Y
DÖRDÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2019/1159
Karar No : 2022/6260
TEMYİZ EDEN TARAFLAR : 1- … Makine Tasarım Kalıp ve
Yedek Parça Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi
2- … Vergi Dairesi Başkanlığı
(… Vergi Dairesi Müdürlüğü)
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan hüküm fıkralarının bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı adına, sahte veya muhteviyatı itibariyle yanıltıcı belge kullandığından bahisle re'sen tarh edilen 2010/1 ila 12 dönemlerine ilişkin katma değer vergileri ile 2010/1 ila 7 dönemleri için üç kat, 2010/8 ila 12 dönemleri için tekerrür hükümleri uygulanarak kesilen vergi ziyaı cezalarının kaldırılması istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: …Vergi Mahkemesince verilen …tarih ve E:…, K:…sayılı kararda; davacının ilgili dönemde fatura aldığı Bayrampaşa Vergi Dairesi mükellefi …Metal İnş. Elekt. Mak. Tic. Ltd. Şti. ile Rami Vergi Dairesi mükellefi …(…) hakkındaki tespitler, düzenledikleri faturaların sahte olduğunu ispatlamaya yeterli olmadığından cezalı tarhiyatın söz konusu mükellefler tarafından düzenlenen faturalara isabet eden kısmında ve 2010 yılında kesinleşen vergi ziyaı cezası esas alınarak tekerrür hükümleri uygulanması yerinde olmadığından vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri uygulanarak artırılan kısmında hukuka uygunluk bulunmadığı, davacının ilgili dönemde fatura aldığı Rami Vergi Dairesi mükellefi …Met. İnş. Elekt. Nak. Otom. San. ve Tic. Ltd. Şti., Küçükköy Vergi Dairesi mükellefi …, Maslak Vergi Dairesi mükellefi …, Kocasinan Vergi Dairesi mükellefi …, Tuna Vergi Dairesi mükellefi …Kimya Metal İnş. Yap. Malz. San. ve Tic. Ltd. Şti. ve Beyoğlu Vergi Dairesi mükellefi …Elektrik İnş. Met. San. ve Tic. Ltd. Şti. hakkındaki tespitler, düzenledikleri faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığını gösterdiğinden söz konusu mükelleflerce düzenlenen faturalara isabet eden üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; Vergi Mahkemesi kararının redde ilişkin kısmı ile kabule ilişkin kısmının …Metal İnş. Elekt. Mak. Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalara isabet eden üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyat ile tekerrüre dair hüküm fıkrasının hukuka uygun olduğu, …(…) hakkındaki tespitler ise, düzenlediği faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığını gösterdiğinden bu mükellef tarafından davacıya düzenlenen faturalara isabet eden üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek davacının istinaf başvurusunun reddine, davalı idarenin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile Mahkeme kararının …(…)'ndan alınan faturalardan kaynaklanan üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasının kaldırılarak bu kısım yönünden davanın reddine, davalı idarenin bunun dışında kalan kısımlara karşı yaptığı istinaf talebinin ise reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDEN DAVACININ İDDİALARI : Davacı tarafından, faturalara konu alışlarının gerçek olduğu, mevzuat hükümleri dikkate alındığında yapılan tarhiyatlar ile kesilen cezaların hukuka aykırı olduğu belirtilerek kararın aleyhe olan kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
TEMYİZ EDEN DAVALININ İDDİALARI : Davalı idare tarafından, kararın aleyhe olan kısmının hukuka aykırı olduğu ve bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
DAVACININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Cevap verilmemiştir.
TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Temyiz istemlerinin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
Davacının temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, kararın redde ilişkin kısmının bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler, kararın kabule ilişkin kısmının vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri uygulanarak artırılan kısımlarına dair hüküm fıkrasının bozulmasını sağlayacak nitelikte görülmemiştir.
Davalı idarenin, kararın kabule ilişkin kısmının …Metal İnşaat Elektrik Makina Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasına yönelik temyiz istemine gelince;
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, 134. maddesinin 1. fıkrasında, vergi incelemesinden maksadın, ödenmesi gereken vergilerin doğruluğunu araştırmak, tespit etmek ve sağlamak olduğu kurala bağlanmış, 359. maddesinin (b) bendinde ise gerçek bir muamele veya durum olmadığı halde bunlar varmış gibi düzenlenen belgeler, sahte belge olarak tanımlanmıştır.
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, bu Kanunda aksine hüküm olmadıkça faaliyetlerine ilişkin olarak, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisinin indirilebileceği hükme bağlanmıştır.
Katma değer vergisi, bünyesinde yer alan indirim müessesesiyle yansıtılabilir bir vergidir. Katma değer vergisi sisteminde mükellef ve sorumlu; üretim ve dağıtım kademeleri içinde, verginin tahsiline, indirimlerin yapılmasına, beyan edilip ödenmesine aracılık eder. Bu bakımdan indirim, mükellefiyete bağlı bir görev olduğu kadar aynı zamanda bir haktır. Katma değer vergisinde genel prensip, vergiye tabi teslimler üzerinden hesaplanan vergiden, alış faturalarında gösterilen verginin indirilmesidir. Katma değer vergisi indirimi hakkından yararlanabilmek için Kanun bazı şartların varlığını öngörmüştür. Bu şartların bir kısmı esasa, bir kısmı ise şekle ilişkindir. Katma değer vergisi, vergiyi doğuran olayın gerçekleşmesi halinde, zincirleme olarak kendi içinde otokontrol sistemi taşımaktadır.
Kayıt ve belge nizamına uyulması ve faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanması halinde, mal teslimi veya hizmet ifasına bağlı olarak tahsil edilen katma değer vergisinden, mükelleflerin kendilerine yapılan teslim ve ifaya ilişkin olarak ödedikleri katma değer vergisini indirmeleri mümkün olup, aksi durumda, faturaların gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifasına dayanmadığının tespiti halinde, bu faturalarda yer alan katma değer vergisinin indirimi mümkün bulunmamaktadır.
Buna göre, alış belgelerinde yer alan katma değer vergisinin indirim konusu yapılabilmesi için, alış faturası ya da benzeri vesikalarda ayrıca gösterilmesi ve bu vesikaların kanuni defterlere kaydedildiğinin tevsik edilmesinin yanında, söz konusu belgelerin gerçeği yansıtması da gerekmektedir.
Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerine göre, uyuşmazlığın esasını, davacıya anılan faturaları düzenleyen firmaların düzenlediği faturaların, gerçek bir mal ve hizmet satışını içerip içermediği, dolayısıyla sahte olup olmadığı hususlarının tespiti oluşturmakta olup, uyuşmazlığın çözümü için söz konusu belgelerin hukuki mahiyetinin anlaşılabilmesi bakımından, bu belgeleri tanzim eden mükellefler hakkında yapılan incelemeler sonucunda tespit edilen hususların irdelenmesi gerekmektedir.
Davacının fatura aldığı …Metal İnşaat Elektrik Makina Tic. Ltd. Şti. hakkında düzenlenen …tarih ve …sayılı Vergi Tekniği Raporunda; 22/03/2010 tarihinde toptan metal ürünleri satışı işi ile iştigal etmek üzere mükellefiyet tesis ettirdiği, mükellefiyetinin iş yeri adresinde bulunamaması nedeniyle 30/09/2012 tarihi itibariyle re'sen terkin ettirildiği, kurumlar, kurumlar geçici ve muhtasar beyannamelerini verdiği, 26/03/2010 tarihli açılış yoklamasında, söz konusu adreste toptan metal ürünleri satışı işi ile faaliyete başladığı, işyerinin 60m² olduğu, işyerinde muhtelif ofis malzemesi bulunduğu, ayrıca 2 ton civarında paslanmaz sac bulunduğu, 27/02/2012 ve 16/07/2012 tarihlerinde yapılan yoklamalarda adresinde bulunamadığı, 19/11/2012 tarihli yoklamada ise adreste başka bir mükellefin bulunduğu, karşılaştırmalı Ba-Bs analizinde hiç bir mükellefin satış yaptığını bildirmediği, mükellefin alış yaptığını bildirdiği mükelleflerin çoğu hakkında (2010'da %86, 2011'de %62 oranında) sahte belge düzenlemekten dolayı vergi tekniği raporu bulunduğu, kendi Bs bildirimleri ile diğer mükeleflerin Ba bildirimlerinin uyumsuz olduğu, 2010 yılı KDV matrahı 3.321.305,00 TL ve Bs bildirimi 3.322.957,00 TL iken diğer mükelleflerin bildirdiği alış tutarının 2.814.590,00 TL olduğu, 2011 yılı KDV matrahı 3.840.469,00 TL ve diğer mükelleflerin bildirdiği alış tutarı 3.682.707,00 TL iken kendi Bs bildirimi ile bildirdiği satış tutarının 2.144.105,00 TL olduğu, 2012 yılı KDV matrahı 820.273,00 TL iken Bs bildirimi ile bildirdiği satış tutarının 112.663,00 TL ve diğer mükelleflerin bildirdiği alış tutarının 313.465,00 TL olduğu, yüksek miktarda KDV matrahı beyan etmesine rağmen cüz'i bir vergi beyan ettiği ve bu tutarında az bir kısmını ödediği, defter/belge isteme yazısı şirket müdürüne tebliğ edilmesine rağmen incelemeye ibraz edilmediği tespitlerine yer verilmiştir.
Davacıya 2010/7,8,9,10 dönemlerinde 1.089.683,55 TL tutarında fatura düzenleyen söz konusu mükellef hakkında ki tüm bu tespitler bir arada değerlendirildiğinde; özellikle açılış yoklaması dışında yapılan yoklamalarda mükellefe ulaşılamadığı, açılış yoklamasında bildirdiği satış tutarlarını karşılayacak miktarda emtiaya sahip olmadığı ve sadece bir miktar paslanmaz sac bulunduğu, davacıya düzenlediği fatura içeriklerine bakıldığında paslanmaz sac dışında çelik, galvaniz, otomat vb. farklı emtialarında bulunduğu, alışlarının çoğunun hakkında vergi tekniği raporu bulunan mükelleflerden yapıldığı, kendi beyan ettiği matrah ve satış tutarları ile diğer mükelleflerin bildirdiği alış tutarlarının uyumsuz olduğu dikkate alındığında, mükellef tarafından davacıya düzenlenen faturaların gerçek bir mal teslimine veya hizmet ifasına dayanmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu nedenle, …Metal İnş. Elekt. Mak. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyatta hukuka aykırılık, Vergi Dava Dairesi kararının aksi yöndeki hüküm fıkrasında ise hukuka uygunluk bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davacının temyiz isteminin reddine, davalı idarenin temyiz isteminin kısmen reddine, kısmen kabulüne,
2. Temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin …tarih ve E:…, K:…sayılı kararının, redde ilişkin kısmının ve kabule ilişkin kısmının vergi ziyaı cezalarının tekerrür hükümleri uygulanarak artırılan kısımlarına dair hüküm fıkrasının oybirliğiyle ONANMASINA,
3. Anılan Vergi Dava Dairesi kararının kabule ilişkin kısmının …Metal İnş. Elekt. Mak. Tic. Ltd. Şti.'den alınan faturalardan kaynaklanan üç kat vergi ziyaı cezalı tarhiyata ilişkin hüküm fıkrasının üye …'ın karşı oyu ve oyçokluğuyla BOZULMASINA,
4. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na bağlı (3) sayılı Tarife uyarınca, davacı aleyhine onanan tutar üzerinden binde 9,10 oranında ve …TL den az olmamak üzere hesaplanacak nispi karar harcından, varsa evvelce ödenen harcın mahsubundan sonra kalan harç tutarının temyiz eden davacıdan alınmasına,
5. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 07/11/2022 tarihinde karar verildi.
(X) KARŞI OY :
Temyiz dilekçesinde öne sürülen hususlar, temyize konu mahkeme kararının … Metal İnşaat Elektrik Makina Tic. Ltd. Şti. tarafından düzenlenen faturalara isabet eden cezalı tarhiyata ilişkin kısmının bozulmasını sağlayacak nitelikte bulunmadığından temyiz istemlerinin reddi gerektiği görüşüyle Dairemiz kararının belirtilen kısmına katılmıyorum.