Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/11770 E. , 2021/14675 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/11770
Karar No : 2021/14675
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … İl Özel İdaresi
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Tur. İnş. Tic. ve San. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…., K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Çanakkale İli, Ayvacık İlçesi, … Köyü … Mevkiinde imar mevzuatına aykırı ve ruhsatsız olarak 360,73 m² ebatında yapı yapıldığından bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 42/2. maddesi uyarınca 177.252,99 TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı Çanakkale İl Encümeni kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; yapı tatil zaptı ile tespit edilen aykırılıklar nedeniyle para cezası verilmesinden sonra, aynı yapıda ruhsat ve eklerine aykırı ya da ruhsatsız olarak yapı yapıldığının yeniden tespiti halinde, tespite konu aykırılıklar üzerinden yeni fiile verilecek ceza miktarı belirlendikten sonra bu miktar üzerinden tekerrür hükmü uygulamak suretiyle, başka bir ifadeyle, belirlenen bu yeni ceza miktarı esas alınarak iki katı cezanın verilmesi gerekirken, uyuşmazlıkta, davalı idarece, yapılan ilk tespit üzerine verilen para cezasının iki katı hesaplanmak suretiyle idari para cezasının hesaplandığı, bu şekilde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin usul ve yasaya uygun olduğu, davanın reddine karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile İzmir Bölge İdare Mahkemesi 4. İdari Dava Dairesi kararının, Dairemiz kararında belirtilen gerekçeyle bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
… İl Encümeninin … tarih ve … sayılı kararıyla, Çanakkale İli, … İlçesi, … Köyü … Mevkii, … Ada, … Parsel sayılı taşınmazda, imar mevzuatına aykırı ve ruhsatsız olarak 360,73 m² ebatında yapı yapıldığından bahisle 3194 sayılı İmar Kanununun 42/2. maddesi uyarınca 177.252,99 TL idari para cezası verilmesine karar verilmiştir.
Bunun üzerine görülmekte olan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 18 Mayıs 2018 tarihli ve 30425 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren, 7143 sayılı Vergi ve Diğer Bazı Alacakların Yeniden Yapılandırılması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanunun 16. maddesi ile eklenen geçici 16/1 maddesinde; "Afet risklerine hazırlık kapsamında ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla, 31/12/2017 tarihinden önce yapılmış yapılar için Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve yetkilendireceği kurum ve kuruluşlara 31/10/2018 tarihine kadar başvurulması, bu maddedeki şartların yerine getirilmesi ve 31/12/2018 tarihine kadar kayıt bedelinin ödenmesi halinde Yapı Kayıt Belgesi verilebilir. Başvuruya konu yapının ve arsasının mülkiyet durumu, yapı sınıf ve grubu ve diğer hususlar Bakanlık tarafından hazırlanan Yapı Kayıt Sistemine yapı sahibinin beyanına göre kaydedilir." hükmüne, dördüncü fıkrasında ise; "Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili bu Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezaları iptal edilir." hükmüne yer verilmiş; 30 Haziran 2019 günlü ve 1267 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Yapı Kayıt Belgesi başvuru süresinin 31/12/2019 tarihine kadar uzatılmasına karar verilmiştir.
Anılan Yasa hükmüne dayanılarak hazırlanan ve 6 Haziran 2018 tarihli ve 30443 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yapı Kayıt Belgesi Verilmesine İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğin 6. maddesinde de, Yapı Kayıt Belgesi verilen yapıların maliklerinin, bu belgenin bir örneğini belediye ve mücavir alan sınırları içinde ilgili belediyesine, bu sınırlar dışında il özel idaresine vermek zorunda oldukları, Yapı Kayıt Belgesi verilen yapılarla ilgili 3194 sayılı Kanun uyarınca alınmış yıkım kararları ile tahsil edilemeyen idari para cezalarının iptal edileceği belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dosyanın ve Dairemizin E:2019/19332 sayılı dosyalarının birlikte incelenmesinden; … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nin … tarihli, E:… sayılı ara kararına davalı idare tarafından verilen … tarihli cevabı incelenmesinden, 3194 sayılı İmar Kanununun geçici 16. maddesi kapsamında yapılan başvuru sonucunda düzenlenen … günlü Yapı Kayıt Belgelerine istinaden, … İl Encümeninin … gün ve … sayılı kararıyla, dava konusu … tarihli, … sayılı imar para cezası ile yıkım kararının (Ancak söz konusu ara karar cevabında, … İl Encümeninin dava konusu … tarihli, … sayılı kararı, … Ada, … Parsele ilişkin olduğu halde, … Ada, … Parsele ilişkinmiş gibi yazılmıştır.) iptal edildiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda; Bölge İdare Mahkemesince, Çanakkale İli, Ayvacık İlçesi, … Köyü Mevkii, … Ada, … Parsel sayılı taşınmaza ilişkin olarak … İl Encümeni tarafından verilen dava konusu … tarihli, … sayılı kararının, davalı idare tarafından iptal edilip edilmediği hususu araştırılmak ve söz konusu kararın iptaline karar verilmiş olması halinde, davanın konusunun ortadan kalkmış olduğu dikkate alınmak suretiyle yeniden karar verilmesi gerekmektedir.
Bu itibarla, dava konusu işlemin iptaline ilişkin Mahkeme kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 29/12/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.