T.C.
D A N I Ş T A Y
ONİKİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/1189
Karar No : 2022/2981
DAVACI : …
VEKİLİ : Av. …
DAVALILAR : 1- … Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri V. …
2- … Genel Müdürlüğü
VEKİLİ : Av. …
DAVANIN KONUSU : Kırklareli İl Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapmakta iken 2015 yılında karaciğer nakli yapılan ve Buca Seyfi Demirsoy Devlet Hastanesince "Karaciğer Transplantasyonu %70, KC Fonksiyon Kaybı TB 7 Sınıf 1 %15, Hipotriodi %10 + DM Tip 2 %20" teşhisiyle verilen Engelli Sağlık Kurulu Raporunda %82 oranında engelli olduğuna karar verilen davacı tarafından, Genel İdare Hizmetleri sınıfına geçmesi veya malulen emekliye sevk edilmesi hususunda tercihini bildirmesi gerektiğine ilişkin ... sayılı davalı idare işleminin ve belirtilen işlemin dayanağı olan 03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin 16. maddesi ile EK-3/1 Dahiliye/D-14 maddesinin iptali istenilmektedir.
DAVACININ İDDİALARI : Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 16. maddesindeki düzenlemenin Anayasa’nın eşitlik ilkesine aykırı olduğu, bu maddede polis amirleri ile polis memurları arasında ayrıma gidildiği, Emniyet teşkilatının polis memuru ve polis amiri ayrımı yapılmaksızın bir bütün olduğu, sağlık şartları bakımından yapılan bu ayrımın teşkilatın iç huzurunu bozabilecek nitelikte olduğu, Yönetmelikte yapılan değişiklikle, davacının ameliyat olduğu tarihte yürürlükte olan Yönetmelik hükümleri uyarınca kazanılmış hakkının ihlal edildiği, yapılan değişiklikte kamu yararı bulunmadığı, hakkında tesis edilen işlem uyarınca hukuk güvenliği ilkesine aykırı hareket edildiği, Yönetmeliğin eski halinde “Kişinin çalışmasına engel olmayan ve organ fonksiyonları normal sınırlara getirilmiş karaciğer, pankreas ve ince bağırsak transplantasyonlu olguların” Yönetmeliğin Ek-3, 1- Dâhili ve Harici Hastalıklar Bölümü (C) diliminde bulunduğu, Yönetmeliğin 16. maddesine göre (C) dilimi sağlık şartlarını taşıyanların birimlerin faal hizmetleri dışında kalan diğer hizmetlerinde çalıştırılabildiği, ameliyat tarihinde malulen emekli olmasını yahut hizmet sınıfı değişikliğini gerektirecek bir düzenleme bulunmadığı, karaciğer transplantasyonu geçiren personelin, kendisinden beklenen faydayı göstermesini engelleyici bir rahatsızlığı olmaması durumunda tam verimle Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışmasının mümkün olduğu ileri sürülmektedir.
DAVALILARIN SAVUNMALARI : Davalı … Bakanlığı tarafından, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3 kısmında yer alan A-B-C-D-E dilimlerinin hastalıkların ve sakatlıkların ağırlık düzeyine göre sıralandığı, yapılan sıralamanın üniversite ve devlet hastaneleri ile Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurullarınca uygun görülerek kabul edildiği, emniyet hizmetleri sınıfında çalışan personelin rutin mesai düzeni dışında gece ve hafta sonu mesaisi olan bir görevi yerine getirirken her an için güç kullanabilecek düzeyde fiziki ve psikolojik sağlık durumuna sahip olması gerektiği, riskli sağlık koşullarına sahip personelin bu sınıfta çalışması halinde sağlık koşullarının daha da kötüleşebileceği, bu amaçla bazı sağlık koşullarının emniyet hizmetleri sınıfından maluliyeti gerektiren (D) dilimi sağlık şartlarına aktarıldığı, organ naklinin yapıldığı anda başka sistematik bir patoloji yok ise, kişinin belirli bir sportif faaliyete devam etmesinin uygun görülmesinin psikolojik sağlığın korunması, moral ve motivasyon sağlanması için faydalı olabileceği, bu şekildeki sportif faaliyetlerin otuz-otuz beş yaşına kadar sürdürülebileceği ancak, emniyet hizmetleri sınıfındaki bir polis memurundan elli beş yaşına kadar tam performansla çalışmasının beklenildiği, sportif faaliyet yapmasına izin verilen böbrek nakilli olguların davacının durumuna emsal gösterilemeyeceği, başka hiçbir ek hastalık bulunmasa dahi, 20/02/2019 tarih ve 30692 sayılı Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmeliğin, EK-2 Erişkinler İçin Engelli Sağlık Kurulu Raporları Engel Oranları Alan Kılavuzunun Sindirim Sistemi başlığı altındaki bölümde karaciğer transplantasyonu olgusunun tek başına %70 özürlülük hali olarak tespit edildiği, bu düzeyde ağır özrü bulunan bir kişiden polislik yapmasının beklenemeyeceği, Türk Silahlı Kuvvetleri Sağlık Yeteneği Yönetmeliği'nde de renal transplantlı olgular yönünden benzer düzenlemenin bulunduğu, 5510 Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu dayanak alınarak düzenlenen 03/08/2017 tarih ve 28727 sayılı Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği'nde böbrek nakilli olguların SGK Sağlık Kurulları tarafından Devlet memurluğundan adi malul olarak emekli edilmelerinin öngörüldüğü ancak, emniyet teşkilatının bu durumdaki personele moral ve motivasyonlarının korunması ve çalışma hayatından kopmamaları amacıyla sivil memurluk olanağı tanıdığı, personelin kendisinin talep etmesi halinde ise, genel idari hizmetler sınıfından adi malul olarak emekli edildiği, emniyet hizmetleri sınıfının ağır çalışma gerektiren görevlerini organ nakli geçirmiş bir personele yaptırmanın sağlık açısından telafisi mümkün olmayan kötü sonuçlara yol açabileceği, dava konusu Yönetmelik düzenlemesinin kişinin sağlığının korunması amacına yönelik olduğu savunulmaktadır.
Davalı Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından, dava konusu işlemin mevzuata uygun olarak tesis edildiği ve anılan Yönetmeliğin ilgili maddelerinin üst normlarla çelişmediği ve hukuka uygun olduğu savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ : Dava konusu işlem ve dayanağı olan düzenlemelerin hukuka uygun olması sebebiyle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
DANIŞTAY SAVCISI: …
DÜŞÜNCESİ : … İl Emniyet Müdürlüğü'nde polis memuru olarak görev yapmakta iken 2015 yılında karaciğer nakli yapılan ve Buca Seyfi Demirsoy Devlet Hastanesi'nce "Karaciğer Transplantasyonu %70, KC Fonksiyon Kaybı TB 7 Sınıf 1 %15, Hipotriodi %10 + DM Tip 2 %20" teşhisiyle verilen Engelli Sağlık Kurulu Raporunda %82 oranında engelli olduğuna karar verilen davacının vekili tarafından, müvekkilinin Genel İdare Hizmetleri sınıfına aktarılması veya malulen emekliye sevk edilmesi hususunda tercihini bildirmesi gerektiğine ilişkin ... sayılı davalı idare işleminin ile bu işlemin dayanağı olan 03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 16. maddesi ile EK-3/1 Dahiliye/D-14 maddesinin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.
3201 sayılı Emniyet Teşkilatı Kanununun 4. maddesinde, "Polis, silahlı icra ve inzibat kuvveti olup üniformalı ve sivil olmak üzere iki kısımdır....
Her hizmet bölümü için gerekli görev ve çalışma şartları ile bir hizmet bölümünden diğerine aktarılmada gözönünde bulundurulacak esaslar ve sağlık şartları, İçişleri Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmelikle belirtilir."; hükmü getirilmiştir.
4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu’nun 30/f maddesinde, Polis meslek yüksek okullarının kuruluş, çalışma, disiplin ve eğitim-öğretim esasları ile bu okullara alınacak öğrencilerde aranacak şartların, yapılacak sınavlarla, enstitünün kuruluş ve işleyişine ilişkin esaslar ve diğer hususların Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği öngörülmüştür.
657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 48/B-2 maddesinde ise, devlet memurluğuna alınacaklarda, kurumların özel kanun veya diğer mevzuatında aranan şartları taşımak kurala bağlanmıştır.
Anılan yasal düzenlemelere dayanılarak Emniyet Hizmetleri Sağlık Şartları Yönetmeliği, hazırlanmış, 04.08.2003 tarih ve 25189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yayımı tarihinde yürürlüğe konulmuş, ancak bu Yönetmelik, 03.01.2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 28. maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır.
03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Emniyet Teşkilatında Devlet memurluğuna atandıktan sonra sağlık şartlarına göre çalışma" başlıklı 16. maddesinde daha sonra değişiklik yapılmış ise de, iptali istenilen ve davaya konu bireysel işlemin yapıldığı tarihte yürürlükteki şekliyle Yönetmeliğin 16. maddesinde,
"(1) Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışan polis amirleri dışındaki personelden;
a) Sağlık kurulu raporuna göre, A-B-C dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler.
b) D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamazlar. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte, maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(2) Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışan polis amiri personelden;
a) Sağlık kurulu raporuna göre, A-B-C dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler.
b) Psikiyatrik hastalıklar hariç, D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilen polis amiri personel hakkında, birim amirlerinden kişinin görevini yapıp yapamadığına dair rapor istenir. Gelecek rapora ve sağlık dosyasına göre, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışıp çalışamayacakları sağlık komisyonunca değerlendirilir. Haklarında, bulunduğu görevde çalışabileceklerine karar verilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler. Sağlık komisyonu tarafından, bulunduğu görevde çalışamayacağına karar verilenler Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamazlar. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
c) Psikiyatrik hastalıklar hariç, D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilen polis amiri personelin, talep etmeleri durumunda sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
ç) Psikiyatrik hastalıklar yönünden D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilen polis amiri personel Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamaz. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(3) Emniyet Hizmetleri Sınıfı dışında kalan diğer hizmet sınıflarında çalışan personelden;
a) Sağlık kurulu raporuna göre, A-B-C-D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler.
b) D dilimi sağlık şartlarını taşıyanlardan, talep edenlerin veya birim amirleri tarafından “kişinin görevini yapamadığına dair” bir değerlendirme bulunanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları sağlık komisyonunca incelenir. Sağlık komisyonu tarafından, bulunduğu görevde çalışamayacağına karar verilenler Emniyet Teşkilatında çalışmaya devam edemezler. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, maluliyet yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
c) Psikiyatrik hastalıkları nedeniyle D dilimi sağlık şartlarını taşıyanlardan, zaman içerisinde hastalığı nedeniyle görevlerini sürdüremeyen, hizmetlerinden yararlanılamayan, iş güvenliğini bozan veya etrafına tehlike arz edenlerin durumu hakkında birim amirlerinden kişinin görevini yapıp yapamadığına, etrafına tehlike arz edecek şekilde iş güvenliğini bozup bozmadığına dair rapor istenir. Gelecek rapor ve sağlık dosyası sağlık komisyonunca değerlendirilir. Sağlık komisyonu tarafından bulunduğu görevde çalışabileceklerine karar verilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler. Bulunduğu görevde çalışamayacağına karar verilenler, Emniyet Teşkilatında çalışmaya devam edemezler. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları maluliyet yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(4) Emniyet Teşkilatında, bütün hizmet sınıflarında görev yapan personelden; sağlık kurulu raporuna göre, E dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler hiçbir hizmet sınıfında çalışamazlar. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte, maluliyet yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(5) Sağlık komisyonunda, kişilerin tüm sağlık dosyaları ve EK-3’e göre aldırılan son durum ve dilim belirtir sağlık kurulu raporları incelenir. Bu incelemede;
a) C dilimi sağlık şartlarını taşıyan Emniyet Hizmetleri Sınıfı personel, hastalıklarının ciddiyeti değerlendirilerek, birimlerinin faal görevleri dışında kalan diğer görevlerde çalıştırılabilir ve bu personel için hastalıklarının ciddiyetine göre farklı çalışma durumları belirlenebilir. Bu çalışma durumları, kişilerin hastalıklarının veya sakatlıklarının tedavi ve iyileşme süreçlerine yardımcı olmak ve mevcut durumlarının daha da kötüleşmesini engellemek için belirlenir.
b) Personelin bu kapsamda ne kadar süre ile çalıştırılacağı, hastalığının veya sakatlığının ciddiyeti değerlendirilerek sağlık komisyonu tarafından belirlenir.
c) Az faal çalışmasına karar verilen personelin birimlerindeki faal ve faal olmayan görev ayrımı/tanımı birim amirince ve Personel Dairesi Başkanlığınca yapılır." kurallarına yer verilmiştir.
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3 kısmında hastalık branşlarının sınıflandırılması yapılmış, bu kısmın 1. Bölümünde Dahiliye (Endokrinoloji, Hematoloji, Nefroloji, Gastroenteroloji, Enfeksiyon Hastalıkları) Hastalıklarına yer verilmiş, bu bölümün D Dilimi 14. maddesinde, "Karaciğer, pankreas, ince bağırsak ve diğer organ transplantasyonlu olgulara" şeklinde düzenleme yapılmıştır.
Kamu hizmetinin eksiksiz, düzenli, etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesinden sorumlu olan idarenin, kendisine verilen yetki uyarınca mevzuatın öngördüğü şekilde hizmetin gereklerini esas alarak, bu hizmeti yürütecek personelin atanmasını belirli kurallara bağlama, personelin bir hizmet biriminde uzun süre görev yapmasının gerek personel, gerekse hizmet yönünden ortaya çıkartabileceği olumsuzlukları giderme, alanlarında görev yapmalarını sağlayarak, hizmetin etkin ve verimli bir şekilde yürütülebilmesini sağlama amacını geçekleştirecek düzenlemeleri yapma zorunluluğu vardır.
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliğinin öğrenci adayları, öğrenciler ve mesleğe atanmış olanların sağlık şartlarını belirleyen düzenlemeleri birlikte değerlendirildiğinde, ilgililerin sağlık koşullarının, mesleğin gereğine uygun olmasının amaçlandığı anlaşılmaktadır.
Polislik mesleğinin özelliği göz önünde bulundurularak, ileride bu mesleği yapacak olanlarda, bazı sağlık koşullarının aranması hizmetin gereği gibi ifa edilmesi açısıdan önem taşımakla birlikte; bu koşulların, yerine getirilecek hizmetin aksatılmamasına yönelik olması, diğer bir anlatımla hizmetin gereklerine uygun olarak belirlenmesi gerekmektedir.
Davaya konu Yönetmelikte, Emniyet Teşkilatında çalışacak veya çalışmakta olan tüm hizmet sınıflarında bulunan personelde aranacak sağlık şartlarının belirtildiği, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışacak veya çalışmakta olan personelin çalışma şartlarının diğer mesleklere göre farklılık gösterdiği 24 saat çalışma esasına göre ve mesleğin kendine özgü özellikleri dikkate alındığında, her türlü ortamda görev yapabilecek nitelikte fiziksel ve ruhsal sağlığa sahip olması gerektiği şüphesiz olup; ateşli silah taşıma ve kullanma yetkisi verilen bu personelin, mesleğe girişte ve sonrasında hangi sağlık şartlarını taşımaları gerektiğine dair Yönetmelik ekindeki hastalık branşlarının sınıflandırılmasına ilişkin EK-3 teki A-B-C-D-E dilimlerindeki hastalık ve sakatlıkların ise, hastanelerin ve Sosyal Güvenlik Kurumu Sağlık Kurumunun görüşleri görüş almak suretiyle hazırlandığı ve anılan Yasa hükümlerine dayanılarak yürürlüğe konulduğu anlaşılmaktadır.
Yönetmeliğin iptali istenilen 16. maddesinin, Emniyet Hizmetleri Sınıfı ve diğer hizmet sınıflarında görev yapan personelin hastalanmaları veya vücutlarında meydana gelen arızaların hangi sağlık dilimine girdiği tespit edildikten sonra bulundukları hizmet sınıflarındaki görevlerini yapıp yapamayacakları veya başka hizmet sınıfında çalışıp çalışamayacakları yahut sakatlık veya hastalıkları sonucunda çalışamayacaklar ise, emeklilik hükümlerinden yararlanacakları belirtilerek personelin sağlık durumuna göre hizmet sınıfı değişikliği veya emeklilik haklarını korumaya yönelik düzenlemeler içerdiği, bu düzenlemelerde Emniyet Teşkilatında görev yapan personelin, mesleği, görev, yetki, sorumluluk nitelik ve gereksinimleri dikkate alındığı anlaşıldığından bu madde ile EK-3/1 Dahiliye/D-14 maddesindeki düzenlemelerde kamu yararı ile hizmet gereklerine ve hukuka aykırılık görülmemiştir.
Davanın, davacıya Genel İdare Hizmetleri Sınıfına aktarılması veya malulen emekliye sevk edilmesi hususunda tercihini bildirmesi gerektiğine ilişkin davalı idare işleminin iptali istemine ilişkin kısmına gelince;
Dosyanın incelenmesinden, 16/06/1997 tarihinde Emniyet Hizmetleri Sınıfında polis memuru olarak göreve başlayan davacının 04/12/2015 tarihinde karaciğer nakli ameliyatı olduğu, İzmir Buca Seyfi Demirsoy Devlet Hastanesinin ... tarih ve ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda, Teşhis: "karaciğer transplantasyonu %70 KC fonksiyon kaybı TB 7 sınıf 1 %15 + Hipotroidi %10 + DM Tip 2 %20, kişinin engel oranı % 82"olarak belirtildiği, altı ay istirahat süresinden sonra görevine başladığı, ameliyat olduğu tarihte yürürlükte olan 04/01/2003 tarih ve 25189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sağlık Şartları Yönetmeliğinin 03.01.2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 28. maddesi ile yürürlükten kaldırılması ve bu yeni Yönetmeliğin eki Hastalık Branşlarının Sınıflandırılmasının yapıldığı EK-3/1 Dahiliye/D-14 maddesinde, "Karaciğer, pankreas, ince bağırsak ve diğer organ transplantasyonlu olgulara" yer verilmesi üzerine bu durumun davacıya bildirildiği ve yönetmelik değişikliği ile yapılan güncellemeler üzerine son durumunu bildirir sağlık raporu almak için hastaneye sevk edildiği, davacı hakkında İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Sağlık Kurulu raporunda; Tanı: karaciğer transplantasyonu, Karar: "Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği 1-Dahiliye (Gastroentereloji) Hastalıkları D Dilimi 14. maddesine uymaktadır" şeklinde sonuç yazıldığı, alınan Sağlık Kurulu Raporunun maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderildiği, bu Kurumun Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Maluliyet ve Sağlık Kurulları Kurum Sağlık Kurulunca, 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunun 44. maddesi çerçevesinde davacı hakkında düzenlenen İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen … tarih, … sayılı Sağlık Kurulu Raporu ve dayandığı belgelerin 08/09/2018 tarihinde incelenmesi sonucunda; davacının adi malul olduğuna, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamayacağına, Genel İdari Hizmetler Sınıfında çalışabileceğine karar verildiği, bu kararın Emniyet Genel Müdürlüğü'ne bildirilmesi üzerine davacıya SGK tarafından alınan karar ve GİH sınıfına aktarılması veya malulen emekliye sevk edileceği konusunda tercih yaparak dilekçesinin Personel Şube Müdürlüğüne gönderilmesinin bildirilmesine ilişkin yazının tebliği üzerine bakılan davanın açıldığı, daha sonraki süreçte davacının 09/11/2018 tarihli Bakanlık onayı ile engelli emekli olduğu anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan Danıştay 12. Dairesince verilen ara karar ile Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğü'nden; Rektörlüklerince belirlenecek üç öğretim üyesi tarafından, karaciğer transplantasyonu yapılmış bir polis memurunun, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışmaya devam etmesi halinde, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışan meslektaşlarına göre çalışma gücü ve verimi açısından durumunun değerlendirilerek, düzenlenecek raporun istenilmesi üzerine, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölüm Başkanlığı Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığınca verilen cevabi yazıda, yapılan tıbbi değerlendirme sonucu "1-Geçirilen karaciğer transplant operasyonu neticesinde çalışma gücü ve veriminin belirtilen sınıfta görev yapan meslektaşlarına göre değişmeyebileceği fakat yoğun ve ağır çalışma şartları gerektiren pozisyonlarda görev yapmasının tıbben sakıncalı olduğu, 2-Polislik mesleği görevini yerine getirirken meydana gelebilecek travma ve immunsupresif duruma bağlı enfeksiyona yatkınlıklar nedeniyle bulundukları hizmet sınıfında çalışmasının riskli olabileceği bu nedenle düzenli mesai şartlarından masa başı bir pozisyonda çalışmasında sakınca olmadığını, 3- 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu kapsamındaki görevlerini yapmasına engel teşkil edeceği kanaatini bildirir rapordur." şeklinde görüş bildirilmiştir.
Bu durumda Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının Sağlık Kurulunca verilen rapor ile Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğü'nce davacının durumuyla ilgili verilen rapordaki bilgiler birlikte değerlendirildiğinde geçirmiş olduğu karaciğer transplantasyonunun, sonraki süreçte Emniyet Hizmetleri Sınıfında göreve devam etmesi halinde riskli olabileceği ve 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu kapsamındaki görevlerini yapmasına engel teşkil edeceği belirtilen davacıya anılan Yönetmelik maddesi uyarınca GİH sınıfına aktarılması veya malulen emekliye sevk edileceği konusunda tercih yaparak dilekçesinin Personel Şube Müdürlüğüne gönderilmesinin bildirilmesine ilişkin davaya konu yazıda hukuka aykırılık bulunmamaktadır.
Belirtilen nedenlerle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
16/06/1997 tarihinde Emniyet Hizmetleri Sınıfında polis memuru olarak göreve başlayan davacının 04/12/2015 tarihinde karaciğer nakli ameliyatı olduğu, İzmir Buca Seyfi Demirsoy Devlet Hastanesinin ... tarih ve ... sayılı Sağlık Kurulu Raporunda, Teşhis: "karaciğer transplantasyonu %70 KC fonksiyon kaybı TB 7 sınıf 1 %15 + Hipotroidi %10 + DM Tip 2 %20, kişinin engel oranı % 82"olarak belirtildiği, altı ay istirahat süresinden sonra görevine başladığı,
Ameliyat olduğu tarihte yürürlükte olan 04/01/2003 tarih ve 25189 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Hizmetleri Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin, 03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin 28. maddesi ile yürürlükten kaldırılması bu yeni Yönetmeliğin, Hastalık Branşlarının Sınıflandırılması-EK-3/1 başlıklı ekinin Dahiliye/D-14 maddesinde, "Karaciğer, pankreas, ince bağırsak ve diğer organ transplantasyonlu olgulara" yer verilmesi üzerine bu durumun davacıya bildirildiği ve yönetmelik değişikliği ile yapılan güncellemeler üzerine son durumunu bildirir sağlık raporu almak için hastaneye sevk edildiği,
Davacı hakkında İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen ... tarih ve ... sayılı Sağlık Kurulu raporunda; Tanı: karaciğer transplantasyonu, Karar: "Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği 1-Dahiliye (Gastroentereloji) Hastalıkları D Dilimi 14. maddesine uymaktadır" şeklinde sonuç yazıldığı, alınan Sağlık Kurulu Raporunun maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderildiği, bu Kurumun, Emeklilik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Maluliyet ve Sağlık Kurulları Kurum Sağlık Kurulunca, davacı hakkında düzenlenen İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesince düzenlenen … tarih, … sayılı Sağlık Kurulu Raporu ve dayandığı belgelerin 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanun'un 44. maddesi çerçevesinde 08/09/2018 tarihinde incelenmesi sonucunda; davacının adi malul olduğuna, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamayacağına, Genel İdari Hizmetler Sınıfında çalışabileceğine karar verildiği, bu kararın Emniyet Genel Müdürlüğü'ne bildirilmesi üzerine davacıya SGK tarafından alınan karar ve GİH sınıfına aktarılması veya malulen emekliye sevk edileceği konusunda tercih yaparak dilekçesinin Personel Şube Müdürlüğüne gönderilmesinin bildirilmesine ilişkin yazının tebliği üzerine bakılan davanın açıldığı, daha sonraki süreçte davacının 09/11/2018 tarihli Bakanlık onayı ile malülen emekliye sevk edildiği anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3201 sayılı Emniyet Teşkilat Kanunu'nun 4. maddesi, 4652 sayılı Polis Yüksek Öğretim Kanunu'nun 30. maddesi ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 48. maddesi dayanak alınarak çıkarılan ve 03/01/2018 tarih ve 30290 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin "Emniyet Teşkilatında Devlet memurluğuna atandıktan sonra sağlık şartlarına göre çalışma" başlıklı 16. maddesinin iptali istenilen ve davaya konu bireysel işlemin tesis edildiği tarihte yürürlükteki şekliyle 16. maddesinde,
"(1) Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışan polis amirleri dışındaki personelden;
a) Sağlık kurulu raporuna göre, A-B-C dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler.
b) D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamazlar. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte, maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(2) Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışan polis amiri personelden;
a) Sağlık kurulu raporuna göre, A-B-C dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler.
b) Psikiyatrik hastalıklar hariç, D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilen polis amiri personel hakkında, birim amirlerinden kişinin görevini yapıp yapamadığına dair rapor istenir. Gelecek rapora ve sağlık dosyasına göre, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışıp çalışamayacakları sağlık komisyonunca değerlendirilir. Haklarında, bulunduğu görevde çalışabileceklerine karar verilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler. Sağlık komisyonu tarafından, bulunduğu görevde çalışamayacağına karar verilenler Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamazlar. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
c) Psikiyatrik hastalıklar hariç, D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilen polis amiri personelin, talep etmeleri durumunda sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
ç) Psikiyatrik hastalıklar yönünden D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilen polis amiri personel Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışamaz. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte maluliyet veya hizmet sınıfı değişikliği yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(3) Emniyet Hizmetleri Sınıfı dışında kalan diğer hizmet sınıflarında çalışan personelden;
a) Sağlık kurulu raporuna göre, A-B-C-D dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler.
b) D dilimi sağlık şartlarını taşıyanlardan, talep edenlerin veya birim amirleri tarafından “kişinin görevini yapamadığına dair” bir değerlendirme bulunanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları sağlık komisyonunca incelenir. Sağlık komisyonu tarafından, bulunduğu görevde çalışamayacağına karar verilenler Emniyet Teşkilatında çalışmaya devam edemezler. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, maluliyet yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
c) Psikiyatrik hastalıkları nedeniyle D dilimi sağlık şartlarını taşıyanlardan, zaman içerisinde hastalığı nedeniyle görevlerini sürdüremeyen, hizmetlerinden yararlanılamayan, iş güvenliğini bozan veya etrafına tehlike arz edenlerin durumu hakkında birim amirlerinden kişinin görevini yapıp yapamadığına, etrafına tehlike arz edecek şekilde iş güvenliğini bozup bozmadığına dair rapor istenir. Gelecek rapor ve sağlık dosyası sağlık komisyonunca değerlendirilir. Sağlık komisyonu tarafından bulunduğu görevde çalışabileceklerine karar verilenler, aynı hizmet sınıfında çalışmaya devam ederler. Bulunduğu görevde çalışamayacağına karar verilenler, Emniyet Teşkilatında çalışmaya devam edemezler. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları maluliyet yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(4) Emniyet Teşkilatında, bütün hizmet sınıflarında görev yapan personelden; sağlık kurulu raporuna göre, E dilimi sağlık şartlarını taşıdıkları tespit edilenler hiçbir hizmet sınıfında çalışamazlar. Bu durumda olanların sağlık kurulu raporları ve sağlık dosyaları, sağlık komisyonunun görüşü ile birlikte, maluliyet yönünden gerekli işlemler yapılmak üzere Sosyal Güvenlik Kurumuna gönderilir.
(5) Sağlık komisyonunda, kişilerin tüm sağlık dosyaları ve EK-3’e göre aldırılan son durum ve dilim belirtir sağlık kurulu raporları incelenir. Bu incelemede;
a) C dilimi sağlık şartlarını taşıyan Emniyet Hizmetleri Sınıfı personel, hastalıklarının ciddiyeti değerlendirilerek, birimlerinin faal görevleri dışında kalan diğer görevlerde çalıştırılabilir ve bu personel için hastalıklarının ciddiyetine göre farklı çalışma durumları belirlenebilir. Bu çalışma durumları, kişilerin hastalıklarının veya sakatlıklarının tedavi ve iyileşme süreçlerine yardımcı olmak ve mevcut durumlarının daha da kötüleşmesini engellemek için belirlenir.
b) Personelin bu kapsamda ne kadar süre ile çalıştırılacağı, hastalığının veya sakatlığının ciddiyeti değerlendirilerek sağlık komisyonu tarafından belirlenir.
c) Az faal çalışmasına karar verilen personelin birimlerindeki faal ve faal olmayan görev ayrımı/tanımı birim amirince ve Personel Dairesi Başkanlığınca yapılır." kurallarına yer verilmiştir.
Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin EK-3 kısmında hastalık branşlarının sınıflandırılması yapılmış, bu kısmın 1. Bölümünde, Dahiliye (Endokrinoloji, Hematoloji, Nefroloji, Gastroenteroloji, Enfeksiyon) Hastalıklarına yer verilmiş, bu bölümün D Dilimi 14. maddesinde, "Karaciğer, pankreas, ince bağırsak ve diğer organ transplantasyonlu olgulara" şeklinde düzenleme yapılmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Dava, Emniyet Teşkilatı Sağlık Şartları Yönetmeliği'nin dava konusu işlem tarihinde yürürlükte olan 16. maddesinin ve EK-3/1 Dahiliye/D-14 maddesinin iptali istemi yönünden incelendiğinde;
Kırklareli İl Emniyet Müdürlüğünde polis memuru olarak görev yapan davacının, Emniyet Hizmetleri Sınıfında görev yaptığı ve polis amiri olmadığı anlaşıldığından, davacı tarafından, her ne kadar 16. maddenin tamamının iptali istenilmiş ise de, davacıyı ilgilendiren düzenlemenin 16. maddenin birinci fıkrası olduğu görüldüğünden, 16. maddenin birinci fıkrasına hasren inceleme yapılmıştır.
İptali istenilen maddenin emniyet teşkilatında görev yapan personelin sağlık durumuna göre hizmet sınıfı değişikliği veya emeklilik haklarını korumaya yönelik düzenlemeler içerdiği, bu düzenlemelerde emniyet teşkilatında görev yapan personelin, mesleği, görev, yetki, sorumluluk nitelik ve gereksinimlerinin dikkate alındığı anlaşıldığından, bu madde ile üniversite ve devlet hastaneleri ile Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Sağlık Kurulunun görüşleri doğrultusunda düzenlenen, hastalık dilimlerinin düzenlendiği "EK-3/1 Dahiliye/D-14" maddesindeki düzenlemede kamu yararı ile hizmet gereklerine ve hukuka aykırılık görülmemiştir.
Dava, davacının, Genel İdare Hizmetleri sınıfına geçmesi veya malulen emekliye sevk edilmesi hususunda tercihini bildirmesi gerektiğine ilişkin Emniyet Genel Müdürlüğü işleminin iptali istemi yönünden incelendiğinde;
Dairemizce 05/02/2020 tarihinde verilen ara karar ile Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğünden; Rektörlüklerince belirlenecek üç öğretim üyesi tarafından, karaciğer transplantasyonu yapılmış bir polis memurunun, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışmaya devam etmesi halinde, Emniyet Hizmetleri Sınıfında çalışan meslektaşlarına göre çalışma gücü ve verimi açısından durumunun değerlendirilerek, düzenlenecek raporun istenilmesi üzerine, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi Dahili Tıp Bilimleri Bölüm Başkanlığı Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığınca verilen cevabi yazıda, yapılan tıbbi değerlendirme sonucu:
"1- Geçirilen karaciğer transplant operasyonu neticesinde çalışma gücü ve veriminin belirtilen sınıfta görev yapan meslektaşlarına göre değişmeyebileceği fakat yoğun ve ağır çalışma şartları gerektiren pozisyonlarda görev yapmasının tıbben sakıncalı olduğu,
2- Polislik görevini yerine getirirken meydana gelebilecek travma ve immunsupresif duruma bağlı enfeksiyona yatkınlıklar nedeniyle, bulundukları hizmet sınıfında çalışmasının riskli olabileceği bu nedenle düzenli mesai şartlarında masa başı bir pozisyonda çalışmasında sakınca olmadığı,
3- 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu kapsamındaki görevlerini yapmasına engel teşkil edeceği kanaatini bildirir rapordur." şeklinde görüş bildirilmiştir.
Bu durumda, Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığının Sağlık Kurulunca verilen rapor ile Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğünce davacının durumuyla ilgili verilen rapordaki bilgiler birlikte değerlendirildiğinde; geçirmiş olduğu karaciğer transplantasyonunun, sonraki süreçte Emniyet Hizmetleri Sınıfında göreve devam etmesi halinde risk oluşturabileceği ve 2559 sayılı Polis Vazife ve Salahiyet Kanunu kapsamındaki görevlerini yapmasına engel teşkil edeceği belirtilen davacıya, anılan Yönetmelik maddesi uyarınca Genel İdare Hizmetleri sınıfına geçmesi veya malulen emekliye sevk edilmesi konusunda tercih yaparak dilekçesinin Personel Şube Müdürlüğüne gönderilmesinin bildirilmesine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. DAVANIN REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen toplam … TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca takdir edilen …-TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idarelere verilmesine,
4. Posta gideri avansından artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde davacıya iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 24/05/2022 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.