Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/11957 E. , 2021/2983 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/11957
Karar No : 2021/2983
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : ... Mirasçıları;
1- ...( Kendisine asaleten ...,
..., ...'a velayeten)
2- ...
3- ...
4- ...
VEKİLİ : Av. ...
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ...Bakanlığı / ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN_KONUSU : ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının taraflarca aleyhlerine olan kısımlarının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacılar tarafından, yakınları ...'ın 16/08/2010 tarihinde ...Emniyet Müdürlüğü emrinde görevli polis memurları ile yaşadığı tartışma esnasında polis memurunun kullandığı silah ile ağır yaralanarak ömür boyu sakat kaldığından bahisle uğranıldığı ileri sürülen zararlara karşılık olarak destekten yoksun kalma ve ömür boyu bakım ücreti olmak üzere 400.000,00 TL maddi ve 500.000,00 TL manevi tazminat olmak üzere toplam 900.000,00 TL tazminatın 18/08/2010 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: .... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararla; davacıların yakını ...'ın 16/08/2010 tarihinde polis memurları tarafından açılan ateş sonrasında ağır yaralandığı, dava devam ederken hayatını kaybettiği, mirasçılarının talepte bulunması üzerine bakılan davaya takip hakkı kendisine geçen mirasçılar üzerinden devam edildiği, meydana gelen olayda müteveffa ...'ın yaralanmasına sebep olan polis memurunun eğitimini almadığı ...marka tüfeği ateşlediği hususunun Ceza Mahkemesi kararıyla sabit olduğu, dolayısıyla söz konusu olayda idarenin hizmet kusuru bulunduğu, diğer yandan davacıların murisi ...'ın ağır yaralanması sonrasında oluşan işgücü kaybı oranın tespit edilmesi ve uğradığı maddi zararın tespiti amacıyla yaptırılan bilirkişi incelemeleri neticesinde davacının maruz kaldığı haksız eylem sonrasında oluşan %74 oranındaki meslekte kazanç kaybı nedeniyle vefat ettiği tarih olan 03/03/2016 tarihine kadar oluşan maddi zararının(bakım giderleri, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatları) toplam 117.424,71 TL olduğu yönünde tespitlere yer verildiği, Mahkemece söz konusu bilirkişi raporları hükme esas alınarak hizmet kusuru ilkesi uyarınca davacılara bakım giderleri, geçici ve sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere toplam 117.424,71 TL maddi tazminatın ödenmesine, ayrıca yaşanan olay nedeniyle müteveffanın olay esnasındaki yaşı ve olayın oluş şekli, sonrasında yaşadığı sıkıntılar, vefat ettiği tarihe kadar hayatını nasıl ve ne şekilde idame ettirdiği hususları dikkate alındığında, manevi değerlerinde meydana gelen eksilme ile duyulan acı, üzüntü ve sarsıntı karşılığı olarak takdiren 150.000,00 TL manevi tazminatın davalı idarece davacılara ödenmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığı gerekçesiyle, davanın kısmen kabülü ile talep edilen 400.000,00 TL maddi tazminatın 117.424,71 TL'lik kısmının kabulüne, geri kalan maddi tazminat isteminin ise reddine, talep edilen 500.000,00 TL manevi tazminat isteminin 150.000,00 TL'lik kısmının kabulüne, geri kalan manevi tazminat isteminin ise reddine, kabul edilen toplam 267.424,71 TL tazminatın davalı idareye başvuru tarihi olan 12/03/2013 tarihinden itibaren hesaplanacak yasal faizi ile birlikte davalı idare tarafından davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin taleplerin reddine karar verilmiştir.
Bölge Mahkemesi kararının özeti: ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesince; uyuşmazlık konusu olayda davacıların murisi ...'ın meydana gelen olay nedeniyle vefatı sonrasında açılmış olan davada .... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararıyla 249.234,29 TL destekten yoksun kalma tazminatı ile her bir davacı için 50.000,00 TL olmak üzere toplam 350.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verildiği, bu davada da aynı maddi olay sebebiyle farklı bir zarar kalemi olan sürekli ve geçici iş göremezlik ile evde bakım giderlerine ilişkin maddi tazminata hükmedilebileceği ancak manevi tazminata hükmedilemeyeceği gerekçesiyle davacı tarafın istinaf isteminin reddine, davalı idarenin istinaf isteminin kısmen kabulüne, .... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının davacı tarafa 150.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine ilişkin kısmının kaldırılmasına, davanın manevi tazminata ilişkin kısmının reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ_EDENLERİN_İDDİALARI : Davacılar tarafından, yakınlarının yaralanması nedeniyle açılan bu davada manevi tazminat hükmedilmesi gerektiği iddiasıyla Bölge İdare Mahkemesi kararının manevi tazminata ilişkin kısmının; davalı idare tarafından, olayda hizmet kusuru bulunmadığı, hükmedilen maddi tazminatın fazla olduğu ileri sürülerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının maddi tazminata ilişkin kısmının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI : Davalı idare tarafından davacıların temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmakta olup, davacılar tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : ...
DÜŞÜNCESİ : Davacıların temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının manevi tazminata ilişkin kısmının bozulması, davalı idarenin temyiz isteminin reddi ile kararın maddi tazminata ilişkin kısmının onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
A-) KARARIN MADDİ TAZMİNAT İSTEMİ YÖNÜNDEN İNCELENMESİ:
Bölge İdare ve nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın davacıların maddi tazminat istemlerinin kabulü yönünden davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine ilişkin kısmı usul ve hukuka uygun olup, davalı idarenin dilekçesinde ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
B-) KARARIN MANEVİ TAZMİNAT İSTEMİ YÖNÜNDEN İNCELENMESİ:
Dosyanın incelenmesinden, davacılar yakını ...'ın 16/08/2010 tarihinde Mersin Emniyet Müdürlüğü emrinde görevli polis memurlarının ateş etmesi sonucu ağır yaralanarak ömür boyu sakat kalması nedeniyle yaşadığı üzüntü ve acının giderilmesine amacıyla 500.000,00 TL manevi tazminatın ödenmesine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı, davacı ...'ın dava devam ederken hayatını kaybetmesi üzerine davaya mirasçıları tarafından devam edildiği, .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:...K:...sayılı kararıyla müteveffa ...'ın yaralanması sebebiyle uğradığı manevi zararın giderilmesi amacıyla davacılara 150.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine karar verildiği; diğer yandan davacılar tarafından murislerinin ölümü sebebiyle uğradıkları maddi ve manevi zararlarının giderilmesine karar verilmesi istemiyle ayrıca .... İdare Mahkemesinin ...esasına kaydedilen davanın açıldığı, bu davada .... İdare Mahkemesinin ...tarih E:...K:...sayılı kararıyla davacıların yakınlarını kaybetmeleri nedeniyle uğradıkları manevi zararın karşılığı olarak 350.000,00 TL manevi tazminatın davacılara ödenmesine karar verildiği,bu karara karşı yapılan istinaf başvurularının reddedildiği, .... İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:...K:...sayılı kararına karşı taraflarca istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge İdare Mahkemesince davacılara aynı olay nedeniyle .... İdare Mahkemesinin ...tarih E:...K:...sayılı kararıyla 350.000,00 TL manevi tazminat ödenmesine karar verildiği, bu kararın da Dairelerince onandığı, dolayısıyla bu durumun mükerrerliğe sebep olacağı gerekçesiyle davalı idarenin bu kısma yönelik istinaf talebinin kabulüyle İdare Mahkemesi kararının bu kısmının kaldırılmasına, davacıların manevi tazminat istemleri yönünden davanın reddine karar verildiği anlaşılmaktadır.
Bölge İdare Mahkemesince, davacıların manevi zararlarının .... İdare Mahkemesinin ...tarih E:...K:...sayılı kararıyla giderildiği gerekçesiyle davacıların bu davadaki manevi tazminat istemlerinin reddine karar verildiği anlaşılmakta ise de, iş bu davanın konusunun davacılar yakını müteveffa ...'ın davalı idarenin yürüttüğü hizmetin kusurlu olması neticesinde ağır şekilde yaralanması sebebiyle uğradığı manevi zararın tazmini; diğer davanın konusunun ise davacıların yakınları ...'ın ölümü sebebiyle yaşadıkları üzüntü ve acının karşılığı olarak ödenmesi istenen manevi tazminat olduğu, dolayısıyla iki davada talep edilen manevi tazminat istemlerinin birinin kişinin yaralanması, diğerinin ise davacılar yakınının ölümünden kaynaklandığı anlaşıldığından, Bölge İdare Mahkemesi kararının, davalı idarenin bu kısma yönelik istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının manevi tazminatın kısmen kabulüne ilişkin kısmının kaldırılmasına yönelik kısmında hukuki isabet bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.
Bu durumda Bölge İdare Mahkemesince, zararı meydana getiren olayın oluş şekli ve niteliği ile davacılar yakınının ölüm ile sonuçlanacak şekilde yaralandığı dikkate alınarak ve Dairemizin 03/06/2021 tarih ve E:2019/11680 K:2021/2982 sayılı kararı da göz önünde bulundurularak, davacılar yakının yaralanması nedeniyle uğradığı manevi zararın giderilmesi istemiyle ölmeden önce açtığı bu davada dava hakkı kendisine geçen mirasçıları lehine uygun bir tazminata hükmedilmesi yerinde olacaktır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı İçişleri Bakanlığı'nın temyiz isteminin reddine, davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine ilişkin .... İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararına yönelik davalı idarenin istinaf başvurusunun kısmen kabulü kısmen reddi, davacıların istinaf başvurularının reddi yolundaki temyize konu ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının maddi tazminata ilişkin kısmının ONANMASINA, manevi tazminata ilişkin kısmının BOZULMASINA,
3. Bozulan kısım hakkında yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ...Bölge İdare Mahkemesi .... İdari Dava Dairesine gönderilmesine 03/06/2021 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.