Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/12236 E. , 2021/3949 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/12236
Karar No : 2021/3949
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- … 2- …
VEKİLLERİ : Av. … - Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN ÖZETİ : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Aydın İli, … İlçesi, … Mahallesi, … pafta, … ada, …, …, … parsel sayılı taşınmazlar ile ... pafta, ... ada, …, …, …, … parsel sayılı taşınmazlarda "belediye hizmet alanı" fonksiyonu belirlenmesine ilişkin Kuşadası Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:…, K:… kararda; Mahkemenin 02/11/2017 ve 21/12/2017 tarihli ara kararlarına cevaben davalı idarece sunulan bilgi ve belgelerden, Aydın İli, … İlçesi, … Mahallesi, ... pafta, … ada, …,…,… parsel sayılı taşınmazlar ile ... ada, … parsel sayılı taşınmazın 1/1000 ölçekli uygulama imar planında "belediye hizmet alanı" olarak belirlenmediği, yalnızca ... ada …, … ve … sayılı parsellerin "belediye hizmet alanı" olarak belirlendiği, ancak anılan durumun da dava konusu edilen Kuşadası Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile değil, … tarih ve … sayılı kararı ile kabul edildiği, dolayısıyla dava konusu edilen işlemde böyle bir kullanım kararı değişikliği yapılmadığından, dava konusu edilen işleme yönelik davanın esasının incelenmesine hukuken olanak bulunmadığı gerekçesiyle incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Mülkiyet hakkının ihlal edildiği, idarenin başvurusuna verdiği cevaptaki bilgiler üzerine dava açıldığı ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Dava, Aydın İli, … İlçesi, … Mahallesi, ... pafta, … ada, …, …, … parsel sayılı taşınmazlar ile ... pafta, ... ada, …, …, …, … parsel sayılı taşınmazlarda "belediye hizmet alanı" fonksiyonu belirlenmesine ilişkin Kuşadası Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının "Anayasanın bağlayıcılığı ve üstünlüğü" başlıklı 11. maddesinde; Anayasa hükümlerinin, yasama, yürütme ve yargı organlarını, idare makamlarını ve diğer kuruluş ve kişileri bağlayan temel hukuk kuralları olduğu ifade edilmiş, "Hak arama hürriyeti" başlıklı 36. maddesinde de: "Herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı ve davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir." üst hukuk normlarına yer verilmiştir.
Öte yandan; Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesinin 6/1. maddesinde: "Herkes davasının, medeni hak ve yükümlülükleriyle ilgili uyuşmazlıklar ya da cezai alanda kendisine yöneltilen suçlamaların esası konusunda karar verecek olan, yasayla kurulmuş, bağımsız ve tarafsız bir mahkeme tarafından, kamuya açık olarak ve makul bir süre içinde görülmesini isteme hakkına sahiptir." kuralı yer almıştır.
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesinin 36533/04 başvuru numaralı ve 14.10.2008 tarihli Mesutoğlu-Türkiye kararında özetle; mahkemeye erişim hakkının mutlak olmadığını, bazı sınırlamalara tabi olabildiğini, bununla birlikte getirilen kısıtlamaların, hakkın özünü ortadan kaldıracak ölçüde, kişinin mahkemeye erişimini engellememesi gerektiğini, mahkemeye erişim hakkına getirilen bu tür sınırlamaların ancak meşru bir amaç güdüldüğü takdirde ve hedeflenen amaç ile başvurulan araçlar arasında makul bir orantı olması halinde Sözleşmenin 6/1. maddesi ile bağdaşabileceğini, bu ilkelerden, dava açma hakkının doğal olarak yasayla belirlenen şartları mevcut olmakla birlikte, mahkemelerin yargılama usullerini uygularken bir yandan davanın hakkaniyetine halel getirecek kadar abartılı şekilcilikten, öte yandan, kanunla öngörülmüş olan usul şartlarının ortadan kalkmasına neden olacak kadar aşırı bir gevşeklikten kaçınmaları gerektiği belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta, dosyadaki bilgi ve belgelerin incelenmesinden, Mahkemece, belediye hizmet alanı fonksiyonunun, her ne kadar Kuşadası Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile değil, … tarih ve … sayılı kararı ile belirlendiği ifade edilmiş ise de, davacının belediye hizmet alanı fonksiyonundan şikayetçi olduğu, anılan fonksiyona ilişkin davalı idareye yaptığı başvuru sonucu idarenin … tarihli, … sayılı cevabında 2000 yılında yapılan imar planından bahsedildiği, davacılar tarafından idarenin bu yönlendirmesi sonucu anılan işlemin iptali istemiyle bu davayı açtığı, esasen belediye hizmet alanı fonksiyonunun belirlendiği imar planının iptalinin istendiği anlaşılmakta olup, İdare Mahkemesince, yanlış ifade edilen işlem tarihi esas alınarak karar verilmesi yerine davacının belirttiği belediye hizmet alanı fonksiyonu bakımından bir irdeleme yapılması suretiyle bir karar verilmesi gerekirken, davanın incelenmeksizin reddi yolundaki karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin kararda hukuka uyarlık bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davacının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle incelenmeksizin reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 17/03/2021 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.