Danıştay 10. Daire Başkanlığı 2019/12373 E. , 2021/3221 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ONUNCU DAİRE
Esas No : 2019/12373
Karar No : 2021/3221
DAVACI : … Özel Sağ. Hiz. İşl. Tic. ve İnş. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
DAVALI : … Bakanlığı
VEKİLİ : Hukuk Müşaviri …
DAVANIN_KONUSU : 11/03/2009 tarih ve 27166 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 18. maddesi ile Özel Hastaneler Yönetmeliğine eklenen geçici 9. maddenin ilk cümlesinde yer alan "11/3/2009 tarihi itibariyle hastane binası inşaatı tamamlanmış olmak kaydıyla" ibaresinin iptali istenilmiştir.
DAVACININ_İDDİALARI : Önceki düzenlemede öz izin sahipleri için üç ay içinde inşaata veya bina tadilatına başlama şartı mevcutken, dava konusu düzenleme ile daha ağır olan hastane binasının tamamlanmış olması şartının getirildiği, düzenlemenin hukuki güvenlik ve idari istikrar ilkelerine aykırı olduğu, yasal dayanağının olmadığı ileri sürülerek iptali istenilmiştir.
DAVALININ SAVUNMASI : Dava konusu düzenleme ile özel sağlık kuruluşu açmak maksadıyla bina yapmak suretiyle yapılan yatırımların atıl kalmasının ve kaynak israfının önlenmesinin hedeflendiği, bina yapılmamış arazilerde hastane yapımına izin verilmemesinin herhangi bir kaynak israfına ve mağduriyete sebep olmayacağı, düzenlemenin üst hukuk normlarına ve kamu yararına uygun olduğu, bu nedenle davanın reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …
DÜŞÜNCESİ :2577 sayılı Kanun'un 49. maddesinin 4. fıkrası gereği, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı doğrultusunda davanın reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince; Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesinin 29/05/2015 tarih ve E:2013/2976, K:2015/3449 sayılı kararının, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08/03/2018 tarih ve E:2015/5082, K:2018/792 sayılı kararıyla bozulması üzerine, bozma kararı uyarınca tetkik hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
Dava, 11/03/2009 tarih ve 27166 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özel Hastaneler Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmeliğin 18. maddesi ile Özel Hastaneler Yönetmeliğine eklenen geçici 9. maddenin ilk cümlesinde yer alan "11/3/2009 tarihi itibariyle hastane binası inşaatı tamamlanmış olmak kaydıyla" ibaresinin iptali istemiyle açılmıştır.
Danıştay (Kapatılan) Onbeşinci Dairesinin 29/05/2015 tarih ve E:2013/2976, K:2015/3449 sayılı kararı ile, dava konusu düzenlemenin iptaline karar verilmiştir. Kararın davalı idare tarafından temyiz edilmesi üzerine Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 08/03/2018 tarih ve E:2015/5082, K:2018/792 sayılı kararıyla, Daire kararı bozulmuştur.
Davacının karar düzeltme istemi Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun 30/09/2019 tarih ve E:2018/2628, K:2019/3993 sayılı kararı ile reddedilmiştir.
Buna göre, Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunun bozma kararı üzerine yeniden bir karar verilmesi gerekmektedir.
İLGİLİ MEVZUAT VE HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinin 1. fıkrasında, Danıştay dava daireleri kararlarına karşı Danıştay'da temyiz yoluna başvurulabileceği; 2575 sayılı Danıştay Kanunu'nun 38. maddesinde, idari dava dairelerinden ilk derece mahkemesi olarak verilen kararların İdari Dava Daireleri Kurulunca temyizen inceleneceği; 2577 sayılı Kanunun 49. maddesinin 4. fıkrasında da idare mahkemelerinin bozmaya uymayarak eski kararında ısrar edebileceği ancak Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Kurulları kararlarına uyulmasının zorunlu olduğu kurala bağlanmış; böylece Danıştay dava dairelerine, ilk derece mahkemesi olarak verdikleri kararların temyizen bozulması halinde ısrar olanağı tanınmamıştır.
Anayasa'nın 56.maddesinde; "Devlet, herkesin hayatını, beden ve ruh sağlığı içinde sürdürmesini sağlamak; insan ve madde gücünde tasarruf ve verimi artırarak, işbirliğini gerçekleştirmek amacıyla sağlık kuruluşlarını tek elden planlayıp hizmet vermesini düzenler.Devlet, bu görevini kamu ve özel kesimlerdeki sağlık ve sosyal kurumlarından yararlanarak, onları denetleyerek yerine getirir" hükmü yer almaktadır.
3359 sayılı Sağlık Hizmetleri Temel Kanunu'nun 3.maddesinde; "Sağlık kurum ve kuruluşları yurt sathında eşit, kaliteli ve verimli hizmet sunacak şekilde Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca, diğer ilgili bakanlıkların da görüşü alınarak planlanır, koordine edilir, mali yönden desteklenir ve geliştirilir. Koruyucu sağlık hizmetlerine öncelik verilmek suretiyle kamu ve özel bütün sağlık kurum ve kuruluşlarının kurulması ve işletilmesinde kaynak israfı ve atıl kapasiteye yol açılmaksızın gerektiğinde hizmet satın alınarak kaliteli hizmet arzı ve verimliliği esas alınır. Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığı ilgili Bakanlığın muvafakatını alarak,kamu ve özel bütün sağlık kurum ve kuruluşlarına koruyucu sağlık hizmeti görevi verir ve bu kurum ve kuruluşların bütün sağlık hizmetlerini denetler.Bütün sağlık kurum ve kuruluşları ile sağlık personelinin ülke sathında dengeli dağılımı ve yaygınlaştırılması esastır.Sağlık kurum ve kuruluşlarının kurulması ve işletilmesi bu esas içerisinde Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca düzenlenir. Bu düzenleme ilgili Bakanlığın görüşü alınarak yapılır. Gerek görüldüğünde özel sağlık kuruluşlarının her türlü ücret tarifeleri Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca onaylanır.Kamu kurum ve kuruluşlarına ait sağlık kuruluşları veya sağlık işletmelerinde verilen her türlü hizmetin fiyatları Sağlık ve Sosyal Yardım Bakanlığınca tespit ve ilan edilir." hükmüne yer verilmiştir.
Alıntısı yapılan hükümler uyarınca; ülke sathında sağlık hizmetinin sunumunu tek elden planlamak, uygulamak, uygulatmak, koordine etmek, geliştirmek, denetlemek, sağlık kurumlarının niteliklerini ve dağılımını belirlemek konusunda yeki sahibi olan Sağlık Bakanlığı tarafından değişen ve gelişen toplumsal ihtiyaçlar, kamu yararı ve hizmet gerekleri doğrultusunda, mevzuatın tanıdığı yetki çerçevesinde sağlık hizmetinin planlanmasında değişiklikler yapılabileceği açıktır.
Özel Hastaneler Yönetmeliğinde değişiklik yapan 15/02/2008 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Yönetmelik ile Yönetmeliğe ek 4.madde eklenmiş olup madde hükmü ile faaliyetine ihtiyaç duyulan sağlık kurum ve kuruluşları ile bunlara ait sağlık insan gücü, tıbbi hizmet birimleri ve nitelikleri ile teknoloji yoğunluklu tıbbi cihaz dağılımı alanlarında kamu ve özel sektörü kapsayacak şekilde planlama yapılması öngörülmüştür. Yönetmeliğin geçici 6.maddesinin 1. fıkrası ile de; ek 4.maddeye atıfla anılan bu maddenin uygulamaya geçirilmesi bağlamında, 15/02/2008 tarihinden itibaren Bakanlıkça yapılacak planlama kapsamı dışında yeni özel hastane ön izin başvurusu ve mevcut ruhsatlandırılmış özel hastanelere tıbbi hizmet birimi, sağlık çalışanı veya teknoloji yoğunluklu tıbbi cihaz ilave taleplerinin kabul edilmeyeceği hüküm altına alınmıştır.
Yönetmeliğin geçici 6. maddesinde, 15/02/2008 tarihine kadar yapılan ön izin başvurularının değerlendirmeye alınacağı, bu tarihten sonrakilerin ise değerlendirme dışı bırakılacağı düzenlenmiş iken, dava konusu olan geçici 9. maddesiyle "11/3/2009 tarihi itibariyle hastane binası inşaatı tamamlanmış olması" şartıyla 15/02/2008 tarihinden önce binanın bulunduğu alanın sağlık alanına çevrilmiş veya arsayı sağlık alanına çevirme işlemlerinin başlatılmış olunması veya 15/02/2008 tarihinden önce ilgili belediyeden hastane binası olarak inşaat ruhsatı alınması halinde 11/03/2009 tarihinden itibaren en geç 3 ay içerisinde (11/06/2009) Bakanlığa başvurabilecekleri şeklinde düzenleme yapılmış ise de, 24/05/2010 tarih ve 27590 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik değişikliğiyle geçici 12. madde getirilmiş, bu madde ile 11/06/2009 tarihi itibarıyla dosyası Bakanlığa intikal ettirilmiş olmak kaydıyla, 15/02/2008 tarihi öncesinde binanın bulunduğu parsel imar planlarında sağlık alanına çevrilmiş veya çevrilme işlemleri başlatılmış veya ilgili belediyeden hastane binası olarak yapı ruhsatı alınmış hastane bina veya ek bina yatırımı yapmış olanların başvurularının Planlama İstihdam Komisyonuna sunulacağı, komisyonca, hizmet verilecek uzmanlık dalları ve kapasitelerinin belirlenmesinden sonra bu hususlar ile Yönetmeliğin geçici 7. maddesindeki muafiyetler de dikkate alınarak yapılacak proje incelemesine göre Yönetmeliğe uygun bulunanların veya tadilatla uygun hale gelebileceklerin ön izin işlemlerinin başlatılacağı şeklinde yapılan değişiklikle bu kez hastane binasının inşaatının tamamlanması koşulu kaldırılarak 15/02/2008 tarihinden önce arsanın sağlık alanına çevrilmesi ve inşaat ruhsatının alınmış olması yeterli görülmüş ve bu durumda olanlar yönünden anılan tarihe kadar ön izin başvurusunun yapılmış olması koşulu kaldırılmıştır.
24/05/2010 tarihli Yönetmelik değişikliğiyle getirilen başvuru imkanının geriye yönelik olarak 15/02/2008 tarihinden sonra, ilgili kuruluşlara başvurmasına rağmen planlama kapsamında olmaması nedeniyle ön izin başvurusunda bulunmayanlara da geçici 12. maddede yer alan koşulları taşımak kaydıyla başvuru imkanı getirildiği açıktır ve dava konusu geçici 9. madde hükmünden daha sonra yapılan Yönetmelik değişikliği geçici 9.madde metninde yer alan düzenlemeleri hukuka aykırı hale getirmeyecektir.
Ayrıca, davacı şirketin 24/05/2010 tarihli değişiklikle Yönetmeliğe eklenen geçici 12. madde hükmü uyarınca madde metninde öngörülen koşullar çerçevesinde başvuru hakkına sahip bulunduğu ve ilgili kurumların da bu başvuruyu geçici 12. maddedeki koşullar yönünden değerlendireceği açıktır.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. Davanın REDDİNE,
2. Ayrıntısı aşağıda gösterilen ve davacı tarafından yapılan toplam … TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, temyiz aşamasında davalı idare tarafından yapılan … TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
3. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen … TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesine,
4. Posta gideri avansından varsa artan tutarın kararın kesinleşmesinden sonra istemi halinde taraflara iadesine,
5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 09/06/2021 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.