Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/13165 E. , 2022/2172 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/13165
Karar No : 2022/2172
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Bakanlığı
VEKİLİ : ...
KARŞI TARAF (DAVACI) :... Yapı Denetim Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... İdare Mahkemesince dava konusu işlemin iptali yolunda verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı karara karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine ilişkin ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ : Bölge İdare Mahkemesi kararının, İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesinde sınırlı sayıda sayılan temyize tabi kararlar arasında yer almadığı görüldüğünden, anılan Kanun'un 48. maddesinin altıncı fıkrası uyarınca temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, 29/10/2021 günlü, 31643 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 85 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 1. maddesi uyarınca, 1 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin Altıncı Kısmının Dördüncü Bölümünün başlığı "Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği" şeklinde değiştirildiğinden, husumetin Çevre ve Şehircilik Bakanlığı yerine Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığına yöneltilmesine karar verilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 14. maddesi uyarınca, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 6. bendinde: "Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." kuralı yer almaktadır.
Anılan Kanunun "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde: "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:
a) Düzenleyici işlemlere karşı açılan iptal davaları.
b) Konusu yüz bin Türk lirasını aşan vergi davaları, tam yargı davaları ve idari işlemler hakkında açılan davalar.
c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.
d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.
...
m) Düzenleyici ve denetleyici kurullar tarafından görevli oldukları piyasa veya sektörle ilgili olarak alınan kararlara karşı açılan davalar." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Bakılan davanın konusunun, davacı şirketin, Antalya İli, Muratpaşa İlçesi, ... ada, ... ve ... sayılı parseller üzerindeki yapıyı 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanunda öngörülen esaslara göre denetlemediğinden, denetim faaliyetlerinin aynı Kanun'un 8. maddesi gereğince 1 (bir) yıl süre ile geçici olarak durdurulmasına ilişkin 06/09/2011 tarihli ve 28046 sayılı Resmi Gazete'de ilan edilen işlemdeki cezalandırmaya esas fiil ve hallerin aynı Kanunun 6645 sayılı Kanun ile değişik hükümleri ve Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğinin geçici 11. maddesindeki hükümlerine göre yeni iş almaktan men cezası gerektirdiğinden bahisle ... Yapı Denetim Ltd. Şti.'nin Bakanlıkça yapı denetim izin belgesinin iptal edilerek faaliyetine son verilmesi bakımından kayıtlarının tutulmasına ilişkin 17/12/2016 tarihli, 29921 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 09/12/2016 tarihli ve 29097 sayılı işlem olduğu anlaşılmaktadır.
Bu durumda, yapı denetim kuruluşu hakkında davalı idarece kayıt tutulması işleminin, 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde tahdidi olarak sayılan temyize konu işlemlerden olmadığı sonucuna ulaşıldığından; bu uyuşmazlıkla ilgili bölge idare mahkemesi idari dava dairesince yapılan istinaf incelemesi neticesinde verilen kararın temyiz edilmesi yukarıda anılan Kanun kapsamında mümkün değildir.
Öte yandan, temyiz istemine konu Bölge İdare Mahkemesi kararının hüküm fıkrasında temyiz yolunun açık olduğunun belirtilmesinin, kanunen temyiz yolu öngörülmeyen davalarda ilgilisine temyiz hakkı vermeyeceği de açıktır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının TEMYİZ İSTEMİNİN İNCELENMEKSİZİN REDDİNE,
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, bu kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de anılan İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın ... İdare Mahkemesine gönderilmesine, 24/02/2022 tarihinde, kesin olarak, oyçokluğuyla karar verildi.
KARŞI OY (X):
4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun'un "İdari müeyyideler ve teminat" başlıklı 8. maddesinin (h) bendinde " Yeni iş almaktan men yönünde verilen ilk cezanın ilan edilmesinden sonra, yeni iş almaktan men yönünde cezayı gerektiren ikinci bir fiilin işlenmesi ve bundan dolayı ceza verilip ilan edilmesinden sonra üçüncü defa yeni iş almaktan men yönünde ceza vermeyi gerektiren bir fiilin işlenmesi ve bundan dolayı da ceza verilip ilan edilmesi hâlinde, son ilan tarihinden itibaren Merkez Yapı Denetim Komisyonunun teklifi üzerine Bakanlıkça yapı denetim kuruluşunun izin belgesi iptal edilerek faaliyetine son verilir ve teminatı irat kaydolunur " hükmüne yer verilmiştir.
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinin 6. bendinde: "Bölge idare mahkemelerinin 46. maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." kuralı yer almaktadır.
Anılan Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde: "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir:
...
c) Belli bir meslekten, kamu görevinden veya öğrencilik statüsünden çıkarılma sonucunu doğuran işlemlere karşı açılan iptal davaları.
d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları.
..." hükmü yer almaktadır.
Dosyanın incelenmesinden; davacı şirketin denetim sorumluluğununda bulunan taşınmaz üzerindeki inşaatın 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde denetlenmediğinden bahisle aynı Kanunun mülga 8. maddesi uyarınca davacı şirketin denetim faaliyetinin durdurulmasına ilişkin işlemdeki cezalandırmaya esas aykırılıkların, Yapı Denetimi Uygulama Yönetmeliğinin geçici 11. maddesi uyarınca, 23/04/2015 tarih ve 6645 sayılı Kanun ile değiştirilen 4708 sayılı Kanunun 8. maddesi uyarınca "yeni iş almaktan men cezası" verilmesini gerektirdiğinden bahisle davacının yapı denetim izin belgesinin iptal edilerek faaliyetine son verilmesi bakımından kayıtlarının tutulması ve kararın Resmi Gazete'de ilan ettirilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda; yapı denetim kuruluşlarına üç ayrı yeni iş almaktan men cezası verilmesi halinde, yapı denetim kuruluşunun izin belgesinin iptal edileceği ve faaliyetine son verileceği dikkate alındığında; 4708 sayılı Yapı Denetimi Hakkında Kanun hükümlere göre yapı denetim kuruluşu hakkında Bakanlıkça kayıt tutulmasına ilişkin işlemin iptali istemiyle açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine dair Bölge İdare Mahkemesi kararının, 2577 sayılı Kanun'un 46/1-c ve 46/1-d hükümleri uyarınca temyiz edilebilecek kararlar kapsamında değerlendirilmesi gerektiğinden, aksi yöndeki çoğunluk görüşüne katılmıyorum.