Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/13726 E. , 2022/1221 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/13726
Karar No : 2022/1221
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Valiliği
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Çevre Hizmetleri Petro Kimya San. ve Tic. Ltd. Şti.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN ÖZETİ : İzmir İli, Aliağa İlçesi, … Köyü, … Mevkii, … ve … parsel sayılı taşınmazlar üzerinde 2872 sayılı Çevre Kanununun 8. maddesine aykırı hafriyat döküldüğünün tespit edildiğinden bahisle, 2872 sayılı Çevre Kanununun 20. maddesinin 1. fıkrasının (r) bendi ile 2. fıkrası uyarınca para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve … sayılı İzmir Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü idari yaptırım kararının iptali istemiyle açılan davanın reddi yolundaki ... İdare Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına karşı davacı tarafından yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile İdare Mahkemesi kararının kaldırılarak, dava konusu işlemin iptaline dair … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Temyiz edilen kararda bozma nedenlerinden hiçbirisi bulunmadığından, usul ve kanuna uygun olan kararın onanması gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'NUN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının, karşı oyda belirtilen gerekçe ile bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairelerince verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49. maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.
… Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı karar ve dayandığı gerekçe hukuk ve usule uygun olup bozulmasını gerektirecek bir sebep bulunmadığından, anılan kararın ONANMASINA, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 50. maddesi uyarınca, bu onama kararının taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen İdari Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece Mahkemesine gönderilmesine 08/02/2022 tarihinde oyçokluğuyla kesin olarak karar verildi.
(X) KARŞI OY :
2872 sayılı Çevre Kanununun "Kirletme Yasağı" başlıklı 8. maddesinin 1. bendinde; "Her türlü atık ve artığı, çevreye zarar verecek şekilde, ilgili yönetmeliklerde belirlenen standartlara ve yöntemlere aykırı olarak doğrudan ve dolaylı biçimde alıcı ortama vermek, depolamak, taşımak, uzaklaştırmak ve benzeri faaliyetlerde bulunmak yasaktır." hükmüne, "İdari nitelikteki cezalar" başlıklı 20. maddesinin 1. fıkrasının (r) bendinde; "Bu Kanunda ve Yönetmeliklerde öngörülen usul ve esaslara, yasaklara veya sınırlamalara aykırı olarak atık toplayan, taşıyan, geçici ve ara depolama yapan, geri kazanan, geri dönüşüm sağlayan, tekrar kullanan veya bertaraf edenlere 24.000 Türk Lirası idarî para cezası verilir." hükmüne, aynı maddenin 2. fıkrasında; "Bu maddenin (k), (1), (r), (s), (t), (u), (v) ve (y) bentlerinde öngörülen idarî para cezaları kurum, kuruluş ve işletmelere üç katı olarak verilir." hükmüne yer verilmiştir.
18/03/2004 tarih ve 25406 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Hafriyat Toprağı, İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliğinin "Belediyelerin Görev ve Yetkileri" başlıklı 8. maddesinde; "... f) Hafriyat toprağı ve inşaat/yıkıntıatıklarının toplanması, geçici biriktirilmesi, taşınması ve bertarafı faaliyetlerini denetlemekle,
... yükümlüdür." kuralına yer verilmiştir.
Dosyanın incelenmesinden; İzmir İli, Aliağa İlçesi … Köyü … Mevkii … ve … parsellerde faaliyet göstermek üzere İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından 03/09/2014 tarihinde düzenlenerek verilen Hafriyat Toprağı Sahası Belgesi bulunan sahada, İzmir Büyükşehir Belediyesi elemanları tarafından yapılan ölçümlerde hafriyat için izin verilen alanın çevresindeki tüm parsellere taşmanın bulunduğu, alanın dik yapısı itibarıyla kademeli şev uygulamasının yapılmadığına ilişkin rapor düzenlendiği, davalı idarece yapılan denetim ve inceleme sonucunda depolama alanında kaymalar olduğu, toprakta çatlaklar oluştuğuna ilişkin 13/04/2016 tarihli tutanak tutularak fotoğrafların çekildiği, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığının 04/04/2016 tarihli yazısı ekinde sunulan rapor ve kübaj hesabına ilişkin krokilerin incelenmesinden; izin verilen alandan daha fazla alanda depolama yapıldığı, komşu parsellere taşmalar olduğu, kademeli şev uygulamasının standartlara uygun yapılmadığının tespit edilmesi sebebiyle Çevre Kanunu ve ilgili yönetmeliklerde öngörülen usul ve esaslara, yasaklara veya sınırlamalara aykırı olarak gerekli tedbirleri almadan çevreye zarar verecek biçimde atık depolamak suretiyle bertaraf etmek fiili nedeniyle davacı şirketin … tarih ve … sayılı İzmir Çevre ve Şehircilik İl Müdürlüğü idari yaptırım kararı ile 2872 sayılı Çevre Kanununun 20. maddesinin 1. fıkrasının (r) bendi ile 2. fıkrası uyarınca para cezası ile cezalandırılması üzerine bakılmakta olan davanın açıldığı, İdare Mahkemesince davacı şirketin fiilinin sabit olduğu sonucuna varılarak davanın reddine karar verildiği, davacı tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, İdari Dava Dairesince; İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığına 2872 sayılı Kanun uyarınca Çevre Kanunu uygulamaları ile ilgili olarak Çevre ve Şehircilik Bakanlığına yapılmış bir yetki devrinin olmadığı, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı Atık Yönetimi Dairesi Başkanlığı İnşaat Atıkları Şube Müdürlüğü elemanlarınca 13/04/2016 tarihinde Hafriyat Toprağı İnşaat ve Yıkıntı Atıklarının Kontrolü Yönetmeliği uyarınca düzenlenen, depolama alanında kaymalar olduğu, toprakta çatlaklar oluştuğu şeklindeki tutanağın, Çevre Kanunu uyarınca verilen para cezasına dayanak olamayacağı, ceza verme yetkisine sahip olan davalı idarece yerinde yapılan denetimle tutanak düzenlenerek işlem tesis edilmesi gerekirken, idarece bunun yapılmadığı, Dairenin ara kararına cevaben sunulan görev raporunda ise tarih bulunmadığı, dolayısıyla Çevre Denetimi Yönetmeliği kuralları doğrultusunda çevre denetim tutanağı düzenlenmeden, davacının para cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle Mahkeme kararının kaldırılması suretiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
Uyuşmazlıkta, yukarıda yer verilen Yönetmelik gereği İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığının denetim yetkisinin bulunduğu, bu kapsamda düzenlenen 13/04/2016 tarihli tutanak ve ihlali ortaya koyan fotoğraflar dikkate alınarak, davalı idare personeli tarafından yerinde yapılan denetim neticesinde düzenlenen görev raporunun, söz konusu ihlali ortaya koyması ve 31/07/2016 tarihli uydu görüntüsünün de mevcut olması karşısında, söz konusu tespit ve belgelerin, idari yaptırım kararının verilebilmesine dayanak oluşturabilecek nitelikte olduğu açık olup, dosyadaki bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, fiilin sabit olduğu sonucuna varıldığından, davanın reddi yolundaki İdare Mahkemesi kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile Mahkeme kararının kaldırılması suretiyle dava konusu işlemin iptali yolundaki İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği oyu ile anılan İdari Dava Dairesi kararının onanmasına ilişkin çoğunluk kararına katılmıyoruz.