Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/15240 E. , 2021/6632 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/15240
Karar No : 2021/6632
TEMYİZ EDEN (DAVACILAR) : 1- … Petrol Ürünleri Lpg Ticaret
2- … 3- …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararın, usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ: Dava konusu istem: Davacılar tarafından, Amasya ili, Taşova ilçesi, … ada, … sayılı parsel ile ilgili olarak tesis edilen Taşova Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planının iptali istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; tüm dosya kapsamı ve taşınmaz mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, uyuşmazlığa konu plan değişikliğinin esasen, dava konusu alana ilişkin olarak yapılan imar planı değişikliğinin … tarih ve E:…,K:… sayılı Mahkeme kararıyla iptaline karar verilmesi üzerine, Mahkeme kararına uygun olup olmadığına ilişkin olduğu, buna göre, akaryakıt-LPG istasyonu kullanım kararının değiştirilerek sadece LPG istasyonu haline getirildiği, yol genişliklerinin üst plana uygun olacak şekilde değiştirildiği, dava konusu LPG istasyonunun tali yoldan cephe alması ve ana yoldan cephe alan davacı akaryakıt istasyonu ile aynı yoldan cephe almaması nedeniyle mevzuatta yer alan mesafe koşulunu sağladığı, böylelikle, mevzuata ve Mahkeme kararında belirtilen gerekçelere uygun imar planı değişikliği yapıldığı anlaşıldığından, dava konusu işlemlerde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçesinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davalı idarenin dava konusu imar planı değişiklikleri öncesi değişikliğe ilişkin ilgili kurum ve kuruluşlardan görüş almadığı, parselin Yeşilırmak’a kıyı olması nedeniyle özellikle Devlet Su İşleri Bölge Müdürlüğünden görüş alınmasının zorunluluk arz ettiği, bununla birlikte plana dahil edilen alanın … ada … sayılı parselin hemen arkasında yer alan Yeşilırmak’a bitişik olduğu, bu nedenle istasyon kurulumunun jeolojik ve çevre güvenliği açısından sorun yaşatmasının kaçınılmaz olduğu, parselin büyüklüğü ve konumunun LPG istasyonu olması için gerek ve yeterli olan TSE standartlarını sağlayamayacağı, LPG istasyonun tali yoldan cephe aldığının belirtildiği ancak fiili kullanımda ana yoldan cephe alan davacı akaryakıt istasyonu ile aynı güzergâhta oldukları, dava konusu işleme ilişkin alınan belediye meclis kararında plan ölçeğinin belirtilmemiş olmasına rağmen anılan kararda 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarında değişiklik yapıldığı, uyuşmazlığa konu 1/5000 ölçekli nazım imar planı değişikliğine yönelik plan raporunun bulunmaması sebebiyle değişikliğin hukuka uygun olmadığı, 1/1000 ölçekli uygulama imar planının ise dayanağının 1/5000 ölçekli plan olması sebebiyle hukuka aykırı olduğu ileri sürülmektedir.
SAVUNMANIN ÖZETİ : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'ÜN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile kararın bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Amasya ili, Taşova ilçesi, … ada, … sayılı parselin bulunduğu alana yönelik Taşova Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararı ile onaylanan 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında uyuşmazlığa konu … ada … sayılı parselin kullanım şeklinin akaryakıt ve servis istasyonu olarak belirlendiği, parselin üzerinde bulunan akaryakıt-LPG istasyonu alanının LPG istasyonu alanı olarak yeniden planlanması amacıyla hazırlanan imar planı değişikliği ile fonksiyon alanında ve yolların mevcut genişliklerinde herhangi bir değişiklik yapılmaması nedeniyle nazım imar plan paftası üzerinde değişiklik yapılmadığı, sadece 1/1000 ölçekli uygulama imar plan paftası üzerinde değişiklik yapıldığı belirtilerek hazırlanan uygulama imar plan değişikliği önerisinin 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 8/b maddesine göre incelenip onaylanması amacıyla rapor ekinde Taşova Belediye Başkanlığına sunulduğu, … tarih ve … sayılı belediye meclisi kararında mahkeme kararı doğrultusunda Yenimahalle, … ada, … sayılı parselin akaryakıt lejantından çıkarılarak LPG alanına dönüştürülmesine karar verildiği, anılan belediye meclisi kararında plan ölçeği belirtilmemekle birlikte uyuşmazlığa konu alana ilişkin 1/5000 ölçekli nazım imar plan paftasında ve 1/1000 ölçekli uygulama imar plan paftasında taşınmazın kullanım şeklinin LPG istasyonu olarak belirlenmesi üzerine anılan belediye meclisi kararının iptali istemiyle bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanunu'nun işlem tarihi itibariyle yürürlükte olan haliyle 5'inci maddesinde "Nazım İmar Planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plandır." şeklinde, "Uygulama İmar Planı ise; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plandır.” şeklinde tanımlanmıştır.
Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin Plan Raporu başlıklı 9'uncu maddesinde; "(1) Mekânsal planlara ilişkin, kendi kademesine göre ve yapılış amacının gerektirdiği açıklamaları içeren bir plan raporu hazırlanır...(4) Plan değişikliklerinde, değişiklik gerekçesi ve yapılan gereklilik analizlerini ayrıntılı açıklayan plan raporu hazırlanması zorunludur." İmar Planı İlkeleri başlıklı 21'inci maddesinin 4'üncü fıkrasında; "İmar planlarının, yeterliliği haiz müellifler tarafından kanun ve yönetmelik hükümlerine göre gerekli teknik araştırmalar yapılarak hazırlanması zorunludur. Bu Yönetmelik hükümlerine uygun olarak hazırlanan planlar ve bu planlara ilişkin revizyon, ilave ve değişiklik teklifleri yetkili idarelere karar alınması için sunulur." kuralı düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Dava konusu Taşova Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararına yönelik hazırlanan plan açıklama ve gerekçe raporunun uygulama imar planına ilişkin olduğu, nazım imar planına ilişkin plan açıklama raporunun bulunmadığı, belediye meclisi kararında imar planı ölçeği belirtilmemekle birlikte anılan karar ile 1/5000 ölçekli nazım imar planı ve 1/1000 ölçekli uygulama imar planlarında değişiklik yapıldığı, taşınmazın 1/5000 ölçekli nazım imar planında akaryakıt ve servis istasyonu olan kullanım şeklinin LPG istasyonu olarak değiştirildiği görülmektedir.
3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5. maddesi ve Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği'nin 9. maddesi hükümleri uyarınca imar planı değişikliklerine ilişkin olarak plan açıklama raporunun hazırlanması gerekli ve zorunludur.
Bu durumda, müellif tarafından hazırlanmış plan açıklama raporu bulunmaması nedeniyle dava konusu 1/5000 ölçekli nazım imar plan değişikliğinde hukuka uyarlık bulunmadığı, 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin ise dayanağı 1/5000 ölçekli nazım imar planının hukuka aykırı olması nedeniyle hukuka uyarlı olmadığı sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla, davanın reddi yolundaki Mahkeme kararına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddi yolunda verilen temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanun'un 49. maddesine uygun bulunan davacıların temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi gönderilmesine, 21/05/2021 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.