Danıştay 9. Daire Başkanlığı 2019/1564 E. , 2022/2876 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
DOKUZUNCU DAİRE
Esas No : 2019/1564
Karar No : 2022/2876
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Vergi Dairesi Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ... İnş. İth. İhr. Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti.
1. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının, temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ:
Dava konusu istem: Davacı şirket adına, ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Ortadoğu Grup Çelik Yapı Madencilik Petrol Ürünleri San. ve Tic. A.Ş.'den aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2014/Mart, Mayıs ilâ Ağustos dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyası cezasının ve 2014/Ağustos dönemi için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararıyla; davacı adına ihtilaflı faturayı düzenleyen ... Grup Çelik Yapı Madencilik Pet. Ür. Tur. San Tic. A.Ş. hakkındaki ... tarih ve .... sayılı Vergi Tekniği Raporunun incelenmesinden, mükellef kurumun hiçbir mal veya hizmet karşılığı olmaksızın sahte faturalar düzenlemek amacıyla mükellefiyet tesis ettirdiği kanaatine varılarak ödevlinin 2014 ve 2015 yıllarında gerçek bir faaliyetinin bulunmadığı ve bu tarihler arasında ödevli tarafından düzenlenen faturaların tamamının gerçek bir mal teslimi veya hizmet ifası olmaksızın düzenlenen sahte faturalar olduğu sonucuna ulaşıldığı; dava konusu olayda, ..... Çelik Yapı Madencilik Pet. Ür. Tur. San Tic. A.Ş. nezdinde ihtilaflı döneme ilişkin sahte fatura düzenlediğine ilişkin herhangi bir somut tespit bulunmadığı, yapılan yoklamalarda adı geçen firmanın faal olduğunun görüldüğü, stoklu çalışılmayıp sipariş üzerine fabrikadan adrese teslim mahiyetinde faaliyet yürüttüğü, faaliyetine ilişkin sevk irsaliyelerinin bulunduğu, kısmen vergi borçlarını ödediği, yapılan karşıt tespitte ... Yapı ve Malzemeleri Nakliyat Ltd. Şti.'nin temsilcisinin beyanıyla ... Grup Çelik Yapı Madencilik Pet. Ür. Tur. San Tic. A.Ş.'nden inşaat demiri alındığı ve bedelinin banka aracılığıyla ve kredi kartıyla ödendiğinin belirtildiği, ayrıca davacı hakkında düzenlenen vergi inceleme raporu ile de söz konusu firmadan yapılan alışın bedelinin çekle veya banka hesabı kullanılarak ödendiğinin tespit edildiği, bu durumda davacıya ilgili dönemde eleştiri konusu yapılan faturaları düzenleyen şirket hakkında düzenlenen raporda yer verilen saptamalardan hareketle, şüpheden uzak, kesin ve inandırıcı delilleri ortaya koyan ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 134. maddesindeki amaca uygun olarak yapılmış hukuken itibar edilebilecek nitelikte somut tespitler olmaksızın, fatura düzenlenen dönem itibariyle davacının bu şirketten almış olduğu faturaların sahte olduğu sonucuna ulaşılamayacağından, dava konusu vergi ziyaı cezalı katma değer vergisi tarhiyatlarında ve kesilen özel usulsüzlük cezasında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle, davanın kabulüne, dava konusu cezalı tarhiyatların ve özel usulsüzlük cezasının kaldırılmasına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi dava Dairesinin .... tarih ve E:..., K:.... sayılı kararıyla; ... Ortadoğu Grup Çelik Yapı Madencilik Pet. Ür. Tur. San. Tic. A.Ş. Şirketi tarafından sahte fatura düzenleme nedeniyle hakkında re'sen yapılan tarhiyata yönelik ... Vergi Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı davanın kabulüne yönelik verilen karara yapılan istinaf başvurusunun .... Vergi Dava Dairesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile reddedildiği de görülerek, istinaf başvurusuna konu Vergi Mahkemesi Kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI: Davacı adına düzenlenen vergi inceleme raporu ile özel usulsüzlük cezasını gerektiren nedenlerin somut ve açık bir şekilde tespit edildiği, ayrıca davacı adına fatura düzenleyen şirket hakkında düzenlenen vergi tekniği raporunda yer alan tespitlerin, adı geçen mükellefin sahte fatura düzenlediği hususunun ispatladığı ve yapılan cezalı tarhiyat ile kesilen özel usulsüzlük cezasının hukuka uygun olduğu iddialarıyla kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI: Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Dokuzuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY:
Davacı şirket adına, ... Vergi Dairesi Müdürlüğünün ... vergi kimlik numaralı mükellefi ... Grup Çelik Yapı Madencilik Petrol Ürünleri San. ve Tic. A.Ş.'den aldığı faturaların sahte olduğu yolunda düzenlenen vergi inceleme raporuna dayanılarak 2014/Mart, Mayıs ilâ Ağustos dönemleri için re'sen tarh edilen katma değer vergisi ile kesilen bir kat vergi ziyası cezasının ve 2014/Ağustos dönemi için 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 353/1. maddesi uyarınca kesilen özel usulsüzlük cezasının kaldırılması istemine ilişkindir.
İLGİLİ MEVZUAT:
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinde, mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, faaliyetlerine ilişkin olarak kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri ifade edilmiştir.
213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun 3/B maddesinde, vergilendirmede vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelelerin gerçek mahiyetinin esas olduğu, vergiyi doğuran olay ve bu olaya ilişkin muamelerin gerçek mahiyetinin, yemin hariç her türlü delille ispatlanabileceği ve iktisadi, ticari ve teknik icaplara uymayan veya olayın özelliğine göre normal ve mutat olmayan bir durumun iddia olunması hâlinde, ispat külfetinin bunu iddia eden tarafa ait olduğu belirtilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda metni verilen madde hükümlerinin değerlendirilmesinden; yükümlülerin mal alışları nedeniyle yüklendiği katma değer vergilerinin, indirim ve iade konusu yapılabilmesi için faturaların gerçek bir mal alım satımı karşılığı düzenlenmesi gerekmektir.
Vergilendirme işlemi yapılırken, Kanuna uygun olarak biçimlendirilen muamelelerin bu biçimselliğinin ötesine geçilerek, muamelenin tarafları arasında oluşan maddi ve hukuki ilişkinin gerçek mahiyetinin araştırılması gerekmektedir. Kanun, gerçek mahiyetin ortaya çıkarılmasında yemin hariç her türlü delile izin vermiştir. Bu deliller, tarafların ikrarı, vergiyi doğuran olayla ilişkisi doğal ve açık bulunan tanık ifadesi, muamelenin taraflarının ekonomik ve ticari konumları, işyerlerinin durumu, arandığında bulunup bulunamamasına ilişkin tespitler olabilir.
Gerçekleşmemiş teslim ve hizmetler dolayısıyla katma değer vergisi ödenmesi ve bunun sonucu olarak da bir vergi indirimi söz konusu olamayacağından, vergi indirimine dayanak teşkil eden faturaların gerçeği yansıtıp yansıtmadığı ortaya konulmalıdır.
Davacıya fatura düzenleyen ... Ortadoğu Grup Çelik Yapı Mad. Pet. Ür. Tur. San. ve Tic. A.Ş. hakkında düzenlenen ... tarih ve .... sayılı vergi tekniği raporunun incelenmesinden; mükellefin, 11/04/2011 tarihinden itibaren inşaat malzemesinin bir ücret veya sözleşmeye dayalı olarak toptan satışını yapan aracılar (inşaat demiri ve kerestesi hariç) faaliyetinde bulunmak üzere mükellefiyet kaydının bulunduğu, 13/05/2015 tarihinde faaliyetinin re'sen terk ettirildiği, 18/04/2011 tarihli işe başlama yoklamasında, işyerinin 630 metrekare olduğu, kira olduğu, işçisinin olmadığı, işyerinde emtia ve demirbaşın mevcut olmadığı, 27/02/2014 tarihli yoklamada, işyerinin büro olarak kullanıldığı, toptan inşaat malzemeleri ve demir satışı aracılık işi ile iştigal edildiği, işyerinde üretim olmadığı, şube ve deposunun bulunmadığı, çalışan sayısının 6 olduğu tespitinin yer aldığı, mükellefin SGK prim borcuna ilişkin hiçbir ödeme yapmadığı, 2014 yılındaki mal ve hizmet alımları tutarının KDV hariç toplam 115.781.020,32-TL olduğu, satışlarının ise 116.483.745,00-TL olduğu, mükellefin 2014 yılında beyan edilen mal ve hizmet alımlarının %97'sinin sahte belge düzenleyen veya bu nedenlerle özel esaslarda bulunan mükelleflerden yapıldığı, mükellefin çalıştırdığını iddia ettiği işçilerin hiçbirinin primini ödemediği, 556.768,90-TL vergi borcunun olduğu, adına kayıtlı herhangi bir aracının bulunmadığı, yüksek matrahlarda katma değer vergisi beyanına rağmen ödenecek katma değer vergisi çıkmadığı, yoklamalarda işyerinde emtiaya rastlanmadığı, gerçek bir ticari faaliyetin bulunmadığı, komisyon karşılığı sahte fatura düzenlendiği hususlarının yer aldığı görülmektedir.
Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri ile aktarılan tespitlerin birlikte değerlendirilmesinden, ... Ortadoğu Grup Çelik Yapı Mad. Pet. Ür. Tur. San. ve Tic. A.Ş'nin uyuşmazlık konusu dönemde gerçek faaliyetinin bulunmadığı, ekonomik, ticari ve teknik kapasite ve konumunun düzenlediği hasılat faturaları içeriği teslimlerde bulunmaya elvermediği, dolayısıyla düzenlediği faturaların gerçek mal ve hizmet hareketini yansıtmadığı, ticari organizasyonu, sermayesi, ticari konumu elverişli olmayan sosyal ve ekonomik durumları itibarıyla herhangi bir ticari faaliyeti yürütebilecek durumda bulunmayan bu mükelleften mal ve hizmet alımlarının gerçek olduğunun iddia edilmesinin ticari icaplara, herhangi bir taşıma aracı, işyeri, fatura düzenlediği dönemde işle ilgili gerçek faaliyeti bulunmadığı halde önemli boyutlarda mal ve hizmet tesliminde bulunulması da teknik icaplara uygun olmadığının kabulü gerektiği ve asıl faaliyetinin komisyon karşılığında sahte fatura ticareti olduğu sonucuna ulaşıldığından, davayı kabul eden Vergi Mahkemesi kararına yönelik davalı istinaf başvurusunu reddeden Bölge İdare Mahkemesi kararında isabet bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Diğer taraftan, Bölge İdare Mahkemesi kararında atıf yapılan ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin .... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının Danıştay Dördüncü Dairesi tarafından bozulması üzerine, bozma kararına uymayıp ısrar eden Vergi Dava Dairesi kararının, ... Vergi Dava Daireleri Kurulunun ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla bozulması üzerine, anılan Daire tarafından ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla ... Ortadoğu Grup Çelik Yapı Mad. Pet. Ür. Tur. San. ve Tic. A.Ş'nin asıl faaliyetinin komisyon karşılığında sahte fatura ticareti yapmak olduğu sonucuna ulaşıldığı görülmüştür.
Öte yandan yeniden verilecek kararda, özel usulsüzlük cezası hakkında ayrıca değerlendirme yapılarak hüküm kurulması gerektiği tabiidir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. ... Bölge İdare Mahkemesi .... Vergi Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın ... Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesine gönderilmesine, 09/06/2022 tarihinde kesin olarak oybirliğiyle karar verildi.