T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/15920
Karar No : 2023/3222
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Büyükşehir Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
DİĞER DAVALI İDARE : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Sakarya ili, Serdivan ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaza ilişkin olarak Serdivan Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar plan değişikliği'nin reddine ilişkin Sakarya Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında davacının taşınmazının üst ölçekli plana uygun olarak "konut alanı" şeklinde düzenlenmesine dair Serdivan Belediye Meclisinin ... tarih ve .. sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar plan değişikliğinin reddine ilişkin Sakarya Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Temyize konu kararın usul ve hukuka aykırı olduğu iddiasıyla bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'IN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY: Davacının maliki olduğu 9 sayılı parselin Serdivan Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen ve Sakarya Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama planında "park alanı" olarak ayrıldığı, bu plana davacı tarafından askı süresi içerisinde yapılan itirazın Serdivan Belediye Meclisinin ... tarih ve ...sayılı kararı ile reddedildiği ve 21.07.2015 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, Sakarya Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/5000 ölçekli revizyon nazım imar planı değişikliği ile dava konusu parselin konut alanı fonksiyonu verildiği, Serdivan Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar plan değişikliği ile dava konusu taşınmazın "park alanı"ndan çıkartılarak "konut alanı" olarak düzenlendiği, anılan 1/1000 ölçekli uygulama imar plan değişikliğinin Sakarya Büyükşehir Belediye Meclisinin ... tarih ve ... sayılı kararı reddi üzerine bakılan davanın açıldığı anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
3194 sayılı İmar Kanununun 5. maddesinde nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planlarının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan, uygulama imar planı ise; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır. Aynı Kanunun 6. maddesinde, planlar kapsadıkları alan ve amaçları açısından bölge planları ve imar planları olarak iki ana kategoriye ayrılmış, imar planları da uygulamaya esas olan uygulama imar planları ve bu planın hazırlanmasındaki temel hedefleri, ilkeleri ve arazi kullanım kararlarını belirleyen nazım imar planları olarak sınıflandırılmış, anılan Yasanın 8. maddesinde ise, planların tanımlaması yapılarak, planlar bölge planı, çevre düzeni planı, nazım imar planı ve uygulama imar planı olarak kademelendirilmiş ve alt ölçekli planların üst ölçekli planlarda belirlenen planlama ana ilkelerine, stratejilerine ve kararlarına uyumlu olması zorunluluğu getirilmiştir.
14.06.2014 tarihli, 29030 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliğinin 23. Maddesinde "Nazım imar planında karar düzeyi ve içerikleri bakımından, uygulama imar planındaki detay kararlar alınmaması esas olup, uygulamaya dönük kararlar uygulama imar planlarında belirlenir. İhtiyaç duyulması halinde, nazım imar planlarında, sosyal ve teknik altyapı alanları ve kamuya ayrılan alan dengeleri gözetilmek suretiyle uygulama imar planlarının yapım etapları belirlenebilir." hükmüne; 24. maddesinin ikinci fıkrasında " Nazım imar planları üzerinde gösterilen sosyal ve teknik altyapı alanlarının konum ile büyüklükleri, toplam standartların altına düşülmemek, nazım imar planının ana kararlarını, sürekliliğini, bütünlüğünü ve genel işleyişini bozmamak ve hizmet etki alanı içinde kalmak şartı ile ilgili kurum ve kuruluşların görüşü dikkate alınarak uygulama imar planlarında değiştirilebilir." hükmüne; üçüncü fıkrasında ise "Uygulama imar planlarında, bölgenin ihtiyacına yönelik çocuk bahçesi, yeşil alan, otopark, cep otoparkı, yol boyu otopark, durak cebi, aile sağlık merkezi, mescit, karakol, muhtarlık, trafo gibi sosyal ve teknik altyapı alanlarını artırıcı küçük alan gerektiren fonksiyonlar ayrılabilir ve bu fonksiyonların konulması nazım imar planına aykırılık teşkil etmez." hükmüne yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerinin birlikte değerlendirilmesinden; imar planlarının kademeli birlikteliği ilkesi uyarınca, uygulama imar planlarının nazım imar planlarına uygun olarak hazırlanması esas olmakla birlikte, bölgenin ihtiyacına yönelik çocuk bahçesi, yeşil alan, park gibi sosyal ve teknik altyapı alanlarını arttırıcı küçük alan gerektiren fonksiyonların uygulama imar planlarında ayrılmasının, üst ölçekli nazım imar planlarına aykırılık teşkil etmeyeceği sonucuna varılmaktadır.
332,92 m² olan dava konusu parsel, 1/5000 ölçekli nazım imar planında "200 kişi/hektar yoğunlukta konut alanı" olarak tanımlanmış, dava konusu 1/1000 ölçekli uygulama imar planında ise "park alanı" olarak gösterilmiştir. İdare mahkemesince dava konusu imar planı değişikliğinin üst ölçekli plana uygun olmadığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Bu durumda, uyuşmazlık konusu imar planı değişikliğinin bölgenin ihtiyacına yönelik sosyal ve teknik altyapı alanını arttırıcı nitelik taşıdığı ve bu alanların uygulama imar planında ayrılmasının nazım imar planına aykırılık teşkil etmeyeceği, 1/5000 ölçekli nazım imar planlarında konut alanı olarak görülen ve yoğunluğu tanımlanan bölgelerde, içinde bulunduğu konut alanının komşuluk ünitesine hizmet edecek nitelikte bir büyüklüğe sahip olan sosyal ve teknik altyapı donatı alanlarının bu ölçekte gösterilemeyeceği, dava konusu taşınmazın da içinde bulunduğu 1/5000 ölçekli nazım imar planının gerek plan ifade teknikleri, gerekse plan kararlarının niteliği itibariyle, davaya konu imar planı değişikliğini gösterebilecek bir ölçek olmadığı dikkate alındığında davaya konu edilen 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinin verilen fonksiyon itibariyle "planların kademeli birlikteliği" ilkesine aykırı olmadığı ve üst ölçekli plana uygun olduğu sonucuna varıldığından dava konusu işlemin iptali yolundaki İdare Mahkemesi kararına yapılan istinaf başvurusunun reddine dair kararda isabet bulunmamaktadır.
Bu itibarla, davanın reddi gerekirken dava konusu işlemin iptaline ilişkin İdare Mahkemesine yapılan itirazın reddine dair temyize konu Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararında isabet bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 03/04/2023 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.