Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/16097 E. , 2022/4076 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/16097
Karar No : 2022/4076
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ….
KARŞI TARAF (DAVACI) : … Çimento Sanayi ve Ticaret A.Ş.
VEKİLİ : Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin …. tarih ve E:…, K:…. sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Mersin İli, Akdeniz İlçesi, … Köyü, … ada, …. parsel sayılı taşınmaz üzerindeki yapının ruhsatsız olduğundan bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca imar mevzuatına uygun hale getirilmesi için 30 gün süre verilmesine, verilen süre içerisinde uygun hale getirilmemesi halinde yıkımına ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca davacı şirkete 232.934,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin … tarih ve …. sayılı …. Belediye Encümeni kararının iptali istenilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:…. sayılı kararda; davaya konu taşınmazla ilgili olarak 3194 sayılı İmar Kanununun Geçici 16. maddesine göre düzenlenmiş olan … tarih, ……belge numaralı ''Yapı Kayıt Belgesi''ne istinaden davacı adına İmar Kanununun 42. maddesi uyarınca verilen para cezası işlemi ile aynı Kanunun 32. maddesi uyarınca tesis edilen süre verme ve yıkım işleminin iptali istemiyle açılan davanın konusuz kalması nedeniyle esası hakkında karar verilmesine yer olmadığı sonucuna varılmıştır.
Belirtilen gerekçelerle, konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve istinaf dilekçelerinde ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, davanın konusuz kalması nedeniyle yargılama giderlerinin bir parçası olan yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı idareye verilmesi ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Mersin İli, Akdeniz İlçesi, … Köyü, …. ada, …. parsel sayılı taşınmazda ruhsatsız yapı yapıldığının … tarihli yapı tatil tutanağı ile tespiti üzerine, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca imar mevzuatına uygun hale getirilmesi için 30 gün süre verilmesine, verilen süre içerisinde uygun hale getirilmemesi halinde yıkımına ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca davacı şirkete 232.934,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin …. tarih ve …. sayılı … Belediye Encümeni kararı alınmıştır.
Bunun üzerine görülmekte olan dava açılmıştır.
Davacı vekili ve … İl Müdürlüğü tarafından davaya konu taşınmazla ilgili olarak 3194 sayılı İmar Kanunu'nun Geçici 16. maddesine göre düzenlenmiş olan … tarih, … belge numaralı ''Yapı Kayıt Belgesi''nin Mahkeme dosyasına sunulduğu, dava konusu taşınmazla ilgili olarak imar barışından yararlanıldığı görülmektedir.
Bununla birlikte, dava dosyasında uyuşmazlık konusu yıkım ve para cezasına yönelik işlemlerin iptal edildiğine dair encümen kararı bulunmamaktadır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdarî Yargılama Usûlü Kanunu'nun 31/1. maddesinin atıfta bulunduğu 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 323. maddesinin (ğ) bendinde vekalet ücreti yargılama giderleri arasında sayılmış; 326. maddesinin 1. fıkrasında, kanunda yazılı hâller dışında, yargılama giderlerinin, aleyhine hüküm verilen taraftan alınmasına karar verileceği, 2. fıkrasında da, davada iki taraftan her biri kısmen haklı çıkarsa, mahkemenin yargılama giderlerini tarafların haklılık oranına göre paylaştıracağı; 331. maddesinde ise, davanın konusuz kalması sebebiyle esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkimin davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ederek hüküm altına alacağı düzenlemelerine yer verilmiştir.
1136 sayılı Avukatlık Kanunu'nun "Avukatlık Ücreti" başlıklı 164. maddesinde; avukatlık ücretinin, avukatın hukuki yardımının karşılığı olan meblağı veya değeri ifade ettiği; 168. maddesinin son fıkrasında ise, avukatlık ücretinin takdirinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarifenin esas alınacağı hükme bağlanmıştır.
24/11/2020 tarihli, 31314 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan ve karar tarihinde yürürlükte olan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin "Davanın konusuz kalması, feragat, kabul ve sulhte ücret" başlıklı 6. maddesinde; anlaşmazlığın, davanın konusuz kalması, feragat, kabul, sulh veya herhangi bir nedenle; ön inceleme tutanağı imzalanıncaya kadar giderilirse, bu Tarife hükümleriyle belirlenen ücretlerin yarısına, ön inceleme tutanağı imzalandıktan sonra giderilirse tamamına hükmolunacağı kuralına yer verilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Yukarıda aktarılan Kanun hükmü uyarınca, davanın konusuz kalması nedeniyle, esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan durumlarda, yargılama giderlerine ve bu giderler arasında sayılan vekalet ücretine davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre hükmedilmesi gerekmektedir.
Uyuşmazlıkta; Mersin İli, Akdeniz İlçesi, … Köyü, … ada, … parsel sayılı taşınmazda bulunan yapının ruhsatsız olduğundan bahisle, 3194 sayılı İmar Kanununun 32. maddesi uyarınca imar mevzuatına uygun hale getirilmesi için 30 gün süre verilmesine, verilen süre içerisinde uygun hale getirilmemesi halinde yıkımına ve aynı Kanunun 42. maddesi uyarınca davacı şirkete 232.934,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin 21.02.2018 tarih ve 48 sayılı Akdeniz Belediye Encümeni kararının iptali istemiyle açılan davada; İdare Mahkemesince, davacı tarafından davaya konu yapı hakkında 3194 sayılı İmar Kanununu Geçici 16. Maddesine göre düzenlenmiş olan … tarih, … belge numaralı "Yapı Kayıt Belgesi" nin sunulduğu, davacının imar barışından yararlanması nedeniyle davanın konusuz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına ve 263,10-TL yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına, davada haklılık oranının tespitine yönelik bir değerlendirme yapılamadığından vekalet ücretine karar verilmediği görülmektedir.
Olayda; dava konusu işlemin tesis edildiği tarihte uyuşmazlığa konu imalata ilişkin herhangi bir yapı ruhsatının bulunmadığı, davalı idarenin denetim yükümlülüğünü yerine getirerek dava konusu işlemi tesis ettiği, ilerleyen süreçte ise ruhsatsız veya ruhsat ve eklerine aykırı yapıların kayıt altına alınması ve imar barışının sağlanması amacıyla yürürlüğe giren 3194 sayılı İmar Kanunu'nun geçici 16. maddesine istinaden düzenlenen yapı kayıt belgesi nedeniyle İdare Mahkemesince konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, bu karara karşı yapılan istinaf isteminin ise … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesince reddine karar verilmiş olup gelinen noktada, tarafların davanın açıldığı tarihteki haklılık durumunun yukarıda yer alan değerlendirmelere göre tespit edilebilmesinin mümkün olduğu sonucuna varılmıştır.
Bu itibarla; tesis edildiği tarih itibarı ile dava konusu yıkım ve para cezası verilmesine ilişkin encümen kararında hukuka aykırılık bulunmadığı hususu ile davanın açılmasına davalı idarenin sebebiyet vermediği dikkate alınarak; İdare Mahkemesince, davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi, davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılması ve davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin ise davacıdan alınarak davalıya verilmesi gerekirken; davalı idare lehine vekalet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedilmemesinde usul kurallarına uygunluk, temyize konu Bölge İdare Mahkemesi kararında ise hukuki isabet görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. 2577 sayılı Kanunun 49. maddesine uygun bulunan davalının temyiz isteminin kabulüne,
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle karar verilmesine yer olmadığına ilişkin Mahkeme kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi …. İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın anılan Bölge İdare Mahkemesi İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 31/03/2022 tarihinde, kesin olarak, oybirliğiyle karar verildi.