Danıştay 6. Daire Başkanlığı 2019/1625 E. , 2021/13466 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ALTINCI DAİRE
Esas No : 2019/1625
Karar No : 2021/13466
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : ... Belediye Başkanlığı
VEKİLİ : Av. ...
KARŞI TARAF (DAVACI) : ...
VEKİLİ : Av. ...
İSTEMİN KONUSU : Danıştay Altıncı Dairesinin 07/05/2018 tarih ve E:2016/7467, K:2018/4392 sayılı bozma kararına uyularak; ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:.., K:... sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazı kapsayan alanda Şehitkamil İlçe Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilerek Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının iptali istenilmiştir.
... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile; davaya konu taşınmazı kapsayan alanda Şehitkamil Belediye Meclisinin ... tarihli, ... sayılı kararı ile yapılan 1/1000 ölçekli uygulama imar planı değişikliğinde taşınmazın önlemli alan (ÖA) lejandında, E:0.55 ve Hmax:9,50 yapılaşma koşullu konut alanı olarak belirlendiği, bu plan değişikliğine yapılan itirazların reddine ilişkin işlemlere yönelik olarak ... İdare Mahkemesinin E:.. sayılı dosyasında açılan davada Mahkemece "plan raporlarında belirtilen şartların yerine getirilmesi halinde imar planında 'önlemli alan' olarak olarak görünen dava konusu taşınmazların yapılaşmaya uygun olan alanlar olduğu, bu bağlamda önlemli alan olarak gösterilen yerlerle diğer yerler arasında bir ayrıma gidilemeyeceği, aynı bölge içinde yoğunluk farkı öngörülemeyeceği" gerekçesiyle uygulama imar planının iptaline hükmedilmesine rağmen yargı kararının gerekçesiyle birlikte bir değerlendirme yapılmaksızın uygulanmadığı, salt emsal değerini E:0,55 oranından E:0,60 oranına çıkartılarak tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
Danıştay Altıncı Dairesinin Dairesi'nin 07/05/2018 tarih ve E:2016/7467, K:2018/4392 sayılı kararı ile; İdare Mahkemesince, Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın bulunduğu alanda 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı değişikliğine karşı yapılan itirazın reddine ilişkin Şehitkamil Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararının iptali istemiyle açılan davada ... İdare Mahkemesince uygulama imar planının iptali yolunda verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararın gerekçeleriyle birlikte değerlendirilerek uygulanmadığı gerekçesiyle ... ada, ... parsel sayılı taşınmazın da içinde bulunduğu konut alanlarında 0,05 emsal artışı öngören dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de ... İdare Mahkemesinin anılan kararının Dairemizin ... tarihli, E:..., K:... sayılı kararıyla "Davaya konu taşınmaza aynı şartlardaki diğer taşınmazlarla aynı yapılaşma haklarının verildiği, uygulama imar planının dayanak nazım imar planı kararları ile örtüştüğü ve enerji nakil hattından dolayı davaya konu taşınmaza civar parsellerdeki gibi yapılaşma hakkı tanımlanmasının mümkün olmadığı sonucuna ulaşıldığından imar planı değişikliğine karşı yapılan itirazın reddine ilişkin ... tarihli, ... sayılı Şehitkamil Belediye Meclisi kararında da hukuka aykırılık görülmediği" gerekçeleriyle bozulduğu, bu nedenle İdare Mahkemesince, Dairemizin 07/05/2018 tarihli, E:2014/10233, K:2018/4389 sayılı bozma kararı gerekçeleriyle birlikte dikkate alınarak uyuşmazlık hakkında yeniden bir karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle kararın bozulmasına karar verilmiştir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Temyize konu kararda; Danıştay Altıncı Dairesi'nin 07/05/2018 tarih ve E:2016/7467, K:2018/4392 sayılı bozma kararına uyularak, uyuşmazlıkta, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile Danıştay Altıncı Dairesinin bozma kararına uyularak davanın reddine karar verildiği, hukuki dayanak olan ve işlemin sebebini oluşturan mahkeme kararının ortadan kalktığı anlaşıldığından, dava konusu 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı değişikliğinde sebep yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle iptaline karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu, uyuşmazlık konusu taşınmazı kapsayan alanda farklı taşınmazlar için de yoğunluğun artırılması amacıyla açılan davaların reddedildiği, mahkeme kararının maddi hata içerdiği, kararda Danıştay Altıncı Dairesinin bozma kararına uyulduğu halde sonuç olarak uyma niteliği taşımayan bir karar verildiği, kararın başında ve sonunda yer alan çelişkili ifadelerin hukuk karmaşası yaratılmasına sebep olduğu ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ ...'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Mahkeme kararının gerekçesinin değiştirilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Altıncı Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Şehitkamil Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilerek Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planında; Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi, ... Mahallesi, ... ada, ... parsel sayılı taşınmaz TAKS:0,25, KAKS:0,55, hmax: 2 kat yapılaşma koşullarında konut alanı olarak planlanmıştır. Bu plana yapılan itirazların değerlendirilmesi neticesinde C ve D notasyonlu konut alanları için E:1,50, hmax:21,50, davacının taşınmazlarının da bulunduğu A ve B notasyonlu konut alanları için ise E:0,55, hmax:9,50 yapılaşma koşulları getirilerek tadil edilen imar planı, Şehitkamil Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilmiş ve Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanmıştır. Davacının bu imar planına civar parsellere getirilen emsal artışından kendisinin de yararlandırılması gerektiği yönünde yapılan itirazı, Şehitkamil Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile reddedilmiş ve bu karar Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanmıştır.
Bunun üzerine davacı tarafından taşınmazlarının bulunduğu alanda Şehitkamil Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararıyla kabul edilen ve Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının iptali istemiyle açılan davada, ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararı ile; dava dosyasının ve mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucunda hazırlanan bilirkişi raporunun birlikte değerlendirilmesinden, plan sınırları içerisindeki imar adalarında yapı yoğunluğu artışı yapılmasına dönük bir karar geliştirilirken davacıya ait taşınmazın da bulunduğu bazı imar adalarının bu uygulamanın dışında bırakılamayacağı, önlemli alan olarak belirlenen yerlerin, davalı idarece gerekli tedbirlerin alınmasından sonra önlemli alan olmaktan çıkacağı, söz konusu planın kat yüksekliği açısından dengeli dağılımı sağlamadığı, yerleşme silueti ve topoğrafik yapı arasındaki uyumu gözetmediği sonucuna varıldığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.
... İdare Mahkemesi'nce verilen iptal kararı nedeniyle, Şehitkamil İlçe Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilen, Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararıyla onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı değişikliği yapılmış ve bu kez Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi,... Mahallesi, ... ada,... parsel sayılı taşınmazların 0,55 emsal değeri 0,60 olarak olarak değiştirilmiştir. Bu plan değişikliğine davacı tarafından yapılan itirazın da reddine karar verilmesi üzerine, bu uygulama imar planı değişikliğinin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT: İşlem tarihindeki yürülükteki şekliyle 3194 sayılı İmar Kanunu'nun 5. maddesinde, nazım imar planı; varsa bölge veya çevre düzeni planlarına uygun olarak halihazır haritalar üzerine, yine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak çizilen ve arazi parçalarının; genel kullanış biçimlerini, başlıca bölge tiplerini, bölgelerin gelecekteki nüfus yoğunluklarını, gerektiğinde yapı yoğunluğunu, çeşitli yerleşme alanlarının gelişme yön ve büyüklükleri ile ilkelerini, ulaşım sistemlerini ve problemlerinin çözümü gibi hususları göstermek ve uygulama imar planının hazırlanmasına esas olmak üzere düzenlenen, detaylı bir raporla açıklanan ve raporuyla beraber bütün olan plan; uygulama imar planı da; tasdikli halihazır haritalar üzerine varsa kadastral durumu işlenmiş olarak nazım imar planı esaslarına göre çizilen ve çeşitli bölgelerin yapı adalarını, bunların yoğunluk ve düzenini, yolları ve uygulama için gerekli imar uygulama programlarına esas olacak uygulama etaplarını ve diğer bilgileri ayrıntıları ile gösteren plan olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
Uyuşmazlıkta, yukarıda açıklandığı üzere dava konusu işlemin sebep unsuru olan dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:.. sayılı kararın bozulmasına dair Danıştay Altıncı Dairesi'nin 29/01/2015 tarih ve E: 2014/8899, K:2015/290 sayılı kararına uyularak ... İdare Mahkemesi'nin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla davanın reddine karar verilmiş ve bu karar taraflarca temyiz edilmeksizin kesinleşmiş ise de; uyuşmazlık konusu taşınmaz ile aynı bölgede bulunan Gaziantep ili, Şehitkamil ilçesi, ... mahallesi, ... ada, ...parsel, ... ada,... parsel, ... ada, ... parsel sayılı taşınmazları kapsayan alanda Şehitkamil Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile kabul edilerek Gaziantep Büyükşehir Belediye Meclisi'nin ... tarih ve ... sayılı kararı ile onaylanan 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının iptali istemiyle anılan taşınmazların maliki tarafından açılan davada, dava konusu işlemin iptali yolundaki ... İdare Mahkemesi'nin ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararının bozulmasına dair Danıştay Altıncı Dairesi'nin 07/05/2018 tarih ve E:2015/169, K:2018/4391 sayılı kararına karşı yapılan düzeltme istemi Danıştay Altıncı Dairesi'nin 15.02.2021 tarih ve E:2018/7294, K:2021/1877 sayılı kararı ile kabul edilerek, İdare Mahkemesi kararının, ''dava konusu plana ilişkin rapor, plan paftası, uyuşmazlık konusu taşınmazları ve çevresini gösterir fotoğraflar, TEİAŞ yazısı ve dosya kapsamında yer alan diğer bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesinden, önlemli alan lejantında kalmasına rağmen plan raporunda belirtilen önlemlerin alınması halinde yapılaşmaya gidilebilecek olan uyuşmazlık konusu taşınmazların aynı bölgede ve birbirine komşu olan, benzer özelliklere sahip diğer taşınmazlardan farklı yapılaşma koşullarına sahip olmasının nedeninin somut olarak ortaya konulamadığı görüldüğünden, davacıya ait taşınmazlar ile komşu taşınmazlar arasında yaklaşık üç kat farklı yapı yoğunluğu getiren dava konusu işlemlerde bu nedenle de hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı'' gerekçesinin eklenmesi suretiyle onanmasına karar verilmiştir. Yine aynı taşınmazların 0,55 olan emsal değerinin 0,60 olarak olarak değiştirilmesine ilişkin dava konusu ile aynı 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planı değişikliğinin iptali istemiyle her parsel yönünden ayrı ayrı açılan davalarda; dava konusu işlemin iptali yolunda ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:..., E:..., K:..., ve E:..., K:... sayılı kararların bozulması yolunda Danıştay Altıncı Dairesince verilen 07/05/2018 tarih ve E:2016/7473, K:2018/4394, E:2016/7472, K:2018/4393 ve E:2016/7476, K:2018/4395 sayılı kararlara karşı yapılan düzeltme istemleri kabul edilerek, İdare Mahkemesi kararlarının; ''mahkemenin iptal kararı gereği davacıya ait taşınmazların aynı bölgede ve birbirine komşu olan, benzer özelliklere sahip diğer taşınmazlardan farklı yapılaşma koşullarına sahip olmasının nedenleri somut olarak ortaya konulmaksızın sadece emsal değerinin 0,05 arttırıldığı, mahkemenin iptal kararı tam anlamıyla yerine getirilmediği ve kararda belirtilen hukuka aykırılıkların giderilmediği görüldüğünden, yargı kararı tam anlamıyla uygulanmayarak yapılan dava konusu imar planında hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna ulaşıldığı'' belirtilerek Danıştay Altıncı Dairesi'nin 08/12/2021 tarih ve E:2018/7006, K:2021/13465, E:2018/6996, K:2021/13464 ve E:2018/7581, K:2021/13463 sayılı kararlarıyla onanmalarına karar verilmiştir.
Bu durumda, davacının taşınmazı ile aynı bölgede bulunan başka taşınmazların maliki tarafından açılan davalar sonucunda, dava konusu 1/1000 ölçekli revizyon uygulama imar planının iptali yolunda İdare Mahkemelerince verilen kararların kesinleştiği anlaşılmakla, anılan iptal kararları uyarınca bölgede yeniden planlama yapılması gerektiğinden dava konu işlemin iptali yolunda İdare Mahkemesince verilen kararda sonucu itibariyle isabetsizlik görülmemiştir.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı idarenin temyiz isteminin reddine,
2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptali yolundaki ... İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı temyize konu kararın yukarıda belirtilen gerekçe ile ONANMASINA,
3. 2577 sayılı Kanunun (Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen) 54. maddesinin 1. fıkrası uyarınca bu kararın tebliğ tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere 08/12/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.