Danıştay 3. Daire Başkanlığı 2019/1759 E. , 2021/3495 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
ÜÇÜNCÜ DAİRE
Esas No : 2019/1759
Karar No : 2021/3495
TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Vergi Dairesi Başkanlığı/…
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : … İnşaat Taahhüt Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi
VEKİLLERİ :Av. …
İSTEMİN KONUSU : … Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen istinaf başvurusuna ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: İnşaat firması olan davacı şirketin, indirimli orana tabi konut teslimi nedeniyle 24/04/2017 tarihli Yeminli Mali Müşavir tasdik raporuyla 2017 yılının Ocak döneminde 2016 yılı indirimli orana tabi satışlara ilişkin nakden ve mahsuben iade talebine 2015 yılının Aralık döneminden sonraki döneme devreden katma değer vergisi tutarının dikkate alınması gerektiği yanıtı verildiğinden, iadeye konu katma değer vergisinin düzeltilerek ihtirazi kayıtla verilen düzeltme beyannamesi üzerine yapılan tahakkuk işleminin iptali istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: Devreden vergi ile ilgili olan kıyaslamanın iade hakkı doğuran işlemin gerçekleşmesinden sonra yüklenilen katma değer vergisi ile hesaplanan katma değer vergisi farkıyla yapılacağı, iade hakkı doğuran işlemle ilgili yüklenimlerin ortaya çıkması aşamasında kıyaslama yapılması yönünde bir düzenleme olmadığı, bu uygulama ile iade hakkı doğuran işlem ortaya çıkmadan iadenin kısıtlanması gibi bir sonuç doğacağından davacının indirim konusu yaptığı katma değer vergisi tutarı ile 2015 yılının Aralık döneminden sonraki döneme devreden katma değer vergisi tutarının karşılaştırılması sonucu fazla yüklenilen katma değer vergisinin yüklenim listesinden çıkarılması suretiyle iade tutarından düşürülerek ihtirazi kayıtla verilen beyanname üzerine yapılan tahakkuk işleminde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle işlem iptal edilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusunun, usul ve hukuka uygun olduğu sonucuna varılan Vergi Mahkemesi kararının kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca reddine karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : İndirimli orana tabi işlemler nedeniyle nakden iade talebinde bulunan davacı şirketin bu işlem nedeniyle yüklendiği katma değer vergisinin yüklenildiği dönem ile iadenin talep edildiği dönem arasındaki beyannamelerde yer alan sonraki döneme devreden katma değer vergisinin karşılaştırılması gerektiği, karşılaştırılması sonucu yüklenilen katma değer vergisinin ilgili dönemlerdeki sonraki döneme devreden katma değer vergisi tutarının aşması halinde iade edilecek katma değer vergisi tutarının hesabında sonraki döneme devreden katma değer vergisi tutarının esas alınması gerektiği, fazla yüklenime konu edilen katma değer vergisi için düzeltme beyannamesi verilerek ödeme yapıldığı ileri sürülerek kararın bozulması istenilmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Katma değer vergisi doğru hesaplandığından teminat mektubunun iade edildiği, yüklenilen verginin kısmen veya tamamen önceki dönemlerden gelmesi ve verginin yüklenildiği tarih ile iade hakkının doğduğu tarih arasında kalan dönemlerde ödenecek katma değer vergisi çıkması nedeniyle yüklenilen verginin indirim konusu yapılmış olmasının nakden iade edilmesine engel teşkil etmeyeceği belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'IN DÜŞÜNCESİ :Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Üçüncü Dairesince Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE :
MADDİ OLAY :
İnşaat taahhüdü işi ile iştigal eden davacı şirketin, indirimli orana tabi konut teslimleri nedeniyle 24/04/2017 tarihli Yeminli Mali Müşavir tasdik raporuyla 2017 yılının Ocak döneminde 2016 yılı indirimli orana tabi satışlara ilişkin 3.124.550,73 TL'nin kısmen nakden kısmen mahsuben iade talebi üzerine 2015 yılının Aralık döneminden Ocak 2016 dönemine devreden katma değer vergisi tutarı 278.061,25-TL olmasına rağmen, yüklenilen katma değer vergisi listesinde 2016 yılı Ocak döneminden önceki dönemlere ilişkin fatura toplamlarının yer aldığı bünyeye giren katma değer vergisi satırının 803.592,04 TL olduğu, Aralık 2015 döneminden devreden katma değer vergisi tutarından fazla yüklenim tutarının iade tutarı içerisinde yer alması mümkün olmadığından fazla yüklenilen 525.530,79 TL katma değer vergisinin yüklenim listesinden çıkarılmak suretiyle iade tutarının düşülmesi gerektiği bildirildiğinden, davacı tarafından verilen düzeltme beyannamesi ile iadeye konu olan 3.124.550,73 TL katma değer vergisi 525.530,79 TL azaltılarak 2.599.019,94 TL olarak düzeltilmiştir.
İLGİLİ MEVZUAT:
3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu'nun 29. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinde; mükelleflerin, yaptıkları vergiye tabi işlemler üzerinden hesaplanan katma değer vergisinden, kanunda aksine hüküm olmadıkça, kendilerine yapılan teslim ve hizmetler dolayısıyla hesaplanarak düzenlenen fatura ve benzeri vesikalarda gösterilen katma değer vergisini indirebilecekleri, 2. fıkrasında da bir vergilendirme döneminde indirilecek katma değer vergisi toplamı, mükellefin vergiye tabi işlemleri dolayısıyla hesaplanan katma değer vergisi toplamından fazla olduğu takdirde, aradaki farkın sonraki dönemlere devrolunacağı ve iade edilmeyeceği, 28. madde uyarınca Bakanlar Kurulu tarafından vergi nispeti indirilen teslim ve hizmetlerle ilgili olup teslim ve hizmetin gerçekleştiği vergilendirme döneminde indirilemeyen ve tutarı Bakanlar Kurulunca tespit edilecek sınırı aşan verginin, bu mükelleflerin vergi ve sosyal sigorta prim borçları ile genel ve katma bütçeli idareler ile belediyelere olan borçlarına ya da döner sermayeli kuruluşlar ile sermayesinin % 51'i veya daha fazlası kamuya ait olan veya özelleştirme kapsamında bulunan işletmeler ile organize sanayi bölgelerinden temin ettikleri mal ve hizmet bedellerine ilişkin borçlarına mahsuben ödeneceği, yıl içinde mahsuben iade edilemeyen verginin izleyen yıl içinde talep edilmesi şartıyla nakden veya mükellefin yukarıda sayılan borçlarına mahsuben iade edileceği kural altına alınmıştır.
Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinin (B/3) 3.1.1. Yılı İçinde Talep Edilen Mahsuben İade Tutarlarının Hesaplanması başlıklı bölümünde; indirimli orana tabi işlemleri bulunan mükelleflerin, bu işlemleri nedeniyle yüklendikleri ve indirim yoluyla telafi edemedikleri için yılı içinde mahsuben iadesini talep edecekleri katma değer vergisi tutarını aylar itibarıyla ve kümülatif olarak hesaplayacakları, hesaplamaya her yılın Ocak ayı itibarıyla başlanacağı, ay içindeki iade hakkı doğuran işlemin bünyesine giren vergiden, işlem dolayısıyla (% 1) veya (% 8) oranı uygulanarak hesaplanan katma değer vergisi düşülerek ay içi itibarıyla “iadeye esas katma değer vergisi” tutarına ulaşılacağı, bu tutarın Ocak ayı devreden katma değer vergisi tutarı ile karşılaştırılacağı, sonraki döneme devreden vergi mevcutsa ve iadeye esas katma değer vergisi tutarını (yüklenilen katma değer vergisi - hesaplanan katma değer vergisi farkı) aşıyorsa iadeye esas katma değer vergisi tutarı, aşmıyorsa devreden vergi tutarı “İade Edilebilir Katma Değer Vergisi” olarak kabul edileceği, bu tutarın ilk ay sonu itibarıyla iade edilebilir katma değer vergisi tutarı olarak esas alınacağı, bu hesaplamaların yılın diğer ayları içinde yapılarak toplam iade tutarının belirleneceği düzenlenmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME :
Bakılan dosyada, davacı tarafından 2014 ve 2015 yılları için iade talebinde bulunulmadığı, inşaat teslimleri nedeniyle inşaatın başladığı tarihten teslim tarihine kadar yüklenilen katma değer vergisi tutarını aylar itibarıyla ve kümülatif olarak hesaplandığı, hesaplamaya 2016 yılı Ocak ayı itibarıyla başlandığı, 2015 yılı Aralık dönemi için devreden katma değer vergisinin 278.061,25 TL olarak beyan edilmesine karşın indirimli orana tabi katma değer vergisi hesap edilirken cari dönem sonu iade edilebilir ve önceki dönem sonu iade edilebilir katma değer vergisi tutarının "0" olarak dikkate alınarak ay itibarıyla iade hakkı doğuran işlem nedeniyle yüklenilen vergiden, satış ve teslim işlemleri nedeniyle (% 1) veya (% 8) oranı uygulanan katma değer vergisinin çıkartılması sonucu ay içi itibarıyla iadeye esas katma değer vergisi tutarına ulaşıldığı, bu tutarın Ocak ayı devreden katma değer vergisi tutarı ile karşılaştırılarak sonraki döneme devreden vergi mevcutsa ve iadeye esas katma değer vergisi tutarını aşıyorsa iadeye esas katma değer vergisi tutarı, aşmıyorsa devreden vergi tutarının iade edilebilir katma değer vergisi olarak hesap edildiği, hesaplamanın Katma Değer Vergisi Genel Uygulama Tebliğinin (B/3) 3.1.1. Yılı İçinde Talep Edilen Mahsuben İade Tutarlarının Hesaplanması başlıklı bölümüne uygun olarak yapıldığı anlaşılmaktadır.
Bu durumda, yüklenilen katma değer vergisi tutarının azaltılması gerektiğine ilişkin davalı idare işleminin herhangi bir dayanağı olmadığından Vergi Mahkemesince, işlemin yazılı gerekçeyle iptali yolundaki karara yöneltilen istinaf başvurusunun reddi sonucu itibarıyla hukuka uygun bulunmuştur.
KARAR SONUCU :
Açıklanan nedenlerle;
1. … Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yöneltilen TEMYİZ İSTEMİNİN REDDİNE,
2. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 50. maddesi uyarınca, kararın taraflara tebliğini ve bir örneğinin de belirtilen Vergi Dava Dairesine gönderilmesini teminen dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine 30/06/2021 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.