Danıştay 5. Daire Başkanlığı 2019/1883 E. , 2021/904 K.
"İçtihat Metni"
T.C.
D A N I Ş T A Y
BEŞİNCİ DAİRE
Esas No : 2019/1883
Karar No : 2021/904
TEMYİZ EDEN (DAVALILAR): 1- … Kurumu / …
VEKİLİ : Av. …
2- … Bakanlığı / …
VEKİLİ : Av. …
KARŞI TARAF (DAVACI) : …
İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir.
YARGILAMA SÜRECİ :
Dava konusu istem: Davacı tarafından; Rekabet Kurumu bünyesinde rekabet uzman yardımcısı kadrosunda görev yapmakta iken, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 4. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendi uyarınca Bakanlık Makamının … tarih ve … sayılı onayı ile kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin işleminin iptaline karar verilmesi istenilmektedir.
İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararında; FETÖ/PDY terör örgütü üyelerinin, mensuplarının veya bu örgütle irtibatlı yahut iltisaklı olan kimselerin, terör örgütünün hiyerarşik bir yapı içerisinde legal görünümün altında illegal faaliyetler yürütmesi ve gizlilik esasına dayalı olarak, takiyye ve tedbir ilkeleri gereği örgüt çevresinde, iş çevresinde, sosyal ortamda, durum, bağlam ve ortama göre değişik ve çelişkili görünüm, tavır, davranış ve görüşler sergilemeleri nedeniyle tespitlerinin gözlem ve kanaate dayalı olarak ancak görev yapılan idare tarafından yapılabileceği, kamu görevinden çıkarma tedbirinin uygulanması için de salt örgüte üyeliğin aranmadığı, adı geçen örgüte mensubiyet, iltisak veya irtibatın varlığının yeterli olduğu, bu konuda örgütle bağın sübut derecesinde ortaya konulması şartının aranmadığı, kamu görevinden çıkarılma tedbirinin uygulanması için ilgili idarenin bağlantılı olmayı değerlendirmesinin yeterli görüldüğü, dolayısıyla ilgili idareye geniş bir takdir yetkisi verildiği, bu durumda FETÖ/PDY'nin yapısı ile ilgili olarak bahsedilen takdir hakkı çerçevesinde, bu yapıyla irtibatlı veya iltisaklı olduğu değerlendirilen davacının, 15/07/2016 tarihinde yaşanan darbe girişimi sonrası kamu düzeni ve güvenliğinin yeniden tesisi için görevinin başında kalması sakıncalı görülerek süreklilik arz edecek şekilde olağanüstü bir tedbir niteliğinde kamu görevinden çıkarılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle davanın reddine karar verilmiştir.
Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla; davacının, dava konusu işlemden sonra 689 sayılı Kanun Hükmünde Kararname eki liste de ismine yer verilmek suretiyle başka bir işleme gerek kalmaksızın kamu görevinden çıkarıldığı, bu işleme karşı davacı tarafından OHAL İnceleme Komisyonuna başvuru yapıldığı, anılan Komisyon tarafından başvurunun reddedilmesi üzerine bu işlemin iptali istemiyle … İdare Mahkemesi'nin E:… esasına kayden dava açıldığının görüldüğü, 689 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile dava konusu işlemin ortadan kalkarak davanın konusuz kaldığı, dava konusu işlemin hukuka uygunluğu ya da aykırılığı yönünde bir değerlendirme yapılmadığından vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle istinaf başvurusunun kabulüne, … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının kaldırılmasına, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
TEMYİZ EDENİN İDDİALARI :
Davalı ... Kurumu tarafından; Bölge İdare Mahkemesi kararı kaldırılarak …İdare Mahkemesi kararının onanması ve davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.
Davalı ... Bakanlığı tarafından; davalı idare lehine vekalet ücretine hükmedilmemesine ilişkin kısım yönünden Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.
KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından savunma verilmemiştir.
DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir.
TÜRK MİLLETİ ADINA
Karar veren Danıştay Beşinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:
İNCELEME VE GEREKÇE:
MADDİ OLAY :
Rekabet Kurumu bünyesinde, rekabet uzman yardımcısı kadrosunda görev yapmakta olan davacının, 667 sayılı Olağanüstü Hal Kapsamında Alınan Tedbirlere İlişkin Kanun Hükmünde Kararnamenin 4. maddesinin 1. fıkrasının (f) bendi uyarınca Bakanlık Makamının … tarih ve …sayılı onayı ile kamu görevinden çıkarılmasına karar verilmiştir.
Bunun üzerine, anılan işlemin iptaline karar verilmesi istemiyle temyizen incelenen dava açılmıştır.
Öte yandan; davacının, dava konusu işlemden sonra 29/04/2017 tarih 30052 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 689 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin eki listesinde ismine yer verilmek suretiyle de kamu görevinden çıkarıldığı, bu işleme ilişkin olarak yapmış olduğu başvurunun OHAL İnceleme Komisyonu tarafından reddedilmesi üzerine, söz konusu komisyon kararının iptali istemiyle açılan davada, … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararı ile davanın reddine karar verildiği, anılan karara ilişkin olarak … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesi'nin … sayılı esasına kayden istinaf başvurusunda bulunulduğu, söz konusu dava ile ilgili yargılama sürecinin devam ettiği anlaşılmıştır.
İLGİLİ MEVZUAT:
2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İdari Dava Türleri Ve İdari Yargı Yetkisinin Sınırı" başlıklı 2. maddesinin 1. fıkrasında, iptal davalarının, "idari işlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu, maksat yönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarından dolayı menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan davalar" olarak tanımlanmıştır.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME:
İptal davasının konularından birini oluşturan bireysel idari işlemler, belli kişiler üzerinde yeni bir hukuki durum yaratma veya değiştirme gibi sonuçlar doğurmakta olup, görevli ve yetkili yargı merciince bu işlemler iptal edilinceye veya işlemi tesis eden idarece geri alınıncaya, kaldırılıncaya, değiştirilinceye veya düzeltilinceye kadar hukuki geçerliliğini korumaktadır.
Bu durumda; davacının Kanun Hükmünde Kararname eki listede adına yer verilmek suretiyle kamu görevinden çıkarılmasının, davacının Bakanlık Makamının Oluru ile kamu görevinden çıkarılmasına dair işlemi ortadan kaldırıcı veya değiştirici nitelikte olmadığı, dava konusu işlemin hukuk alemindeki varlığını sürdürdüğü ve bu işleme karşı açılan davada işin esasının incelenmesi gerektiği açıktır.
Bu itibarla, davanın reddine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik istinaf başvurusunun kabulü, mahkeme kararının kaldırılması, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesi kararında da hukuki isabet bulunmamaktadır.
Öte yandan; dava hakkında yeniden karar verilecek olması nedeniyle, davalı …Bakanlığı'nın vekalet ücretine ilişkin kısım yönünden temyiz başvurusu hakkında karar verilmesine gerek bulunmamaktadır.
KARAR SONUCU:
Açıklanan nedenlerle;
1. Davalı... Kurumu'nun temyiz isteminin kabulüne;
2. Davanın yukarıda özetlenen gerekçeyle reddine ilişkin … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü, mahkeme kararının kaldırılması, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin temyize konu …Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının BOZULMASINA,
3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesine gönderilmesine, 06/04/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi.
(X)KARŞI OY :
Davacının temyiz isteminin reddi ile davanın reddine ilişkin … İdare Mahkemesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararına yönelik olarak yapılan istinaf başvurusunun kabulü, mahkeme kararının kaldırılması, dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına ilişkin temyize konu … Bölge İdare Mahkemesi … İdare Dava Dairesi'nin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararının onanması gerektiği oyuyla aksi yöndeki çoğunluk kararına katılmıyoruz.